Η ιστορική διαδρομή της ΕΔΕΚ: Από την πολιτική αναμονή στην αναγκαιότητα της επανεκκίνησης

Πολλές φορές διερωτηθήκαμε γιατί η ΕΔΕΚ, με την πατριωτική της πολιτική, συγκεντρώνει χαμηλά ποσοστά στις εκλογές. «Όλοι μας ερωτεύονται, αλλά κανένας δεν μας παντρεύεται», έλεγε ο Βάσος Λυσσαρίδης, και είχε απόλυτο δίκαιο.

Ας θυμηθούμε πώς διαμορφώθηκαν τα πολιτικά πράγματα γύρω από το Κυπριακό δύο με τρία χρόνια μετά την εισβολή. Είχαν ήδη σχηματιστεί δύο βασικές τάσεις:

• Η γραμμή του Αντικατοχικού Αγώνα: Υποστηρίχθηκε από τον Μακάριο, την ΕΔΕΚ και σε έναν βαθμό από το ΔΗΚΟ. Ο ίδιος ο Μακάριος, παρά την αρχική συμφωνία με τον Ντενκτάς για ομοσπονδιακή λύση, μετά τη στρεψοδικία της Τουρκίας στη Βιέννη διακήρυξε στις 20 Ιουλίου 1977 τον «μακροχρόνιο αγώνα» — όχι ως επιλογή, αλλά ως αναγκαιότητα λόγω της επεκτατικής πολιτικής της Άγκυρας.

• Η πολιτική του «Έντιμου Συμβιβασμού»: Υποστηρίχθηκε από τον ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ. Βασιζόταν στην αποδοχή και νομιμοποίηση των τετελεσμένων της εισβολής, καθώς και στη διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας με την υπαγωγή της στη σφαίρα επηρεασμού της Τουρκίας.

Η δεύτερη επιλογή φάνταζε πολύ πιο σύντομη, ειρηνική, με λιγότερους κινδύνους και αποδεκτές απώλειες. Ο κόσμος, όπως συμβαίνει πάντα, προτίμησε τη γρηγορότερη και λιγότερο οδυνηρή οδό, ανεβάζοντας επανειλημμένα στην εξουσία τους εκπροσώπους του «έντιμου συμβιβασμού».

Ο δρόμος αποδείχθηκε μακρύς και ατελείωτος, όπως ατελείωτες ήταν και οι υποχωρήσεις της πλευράς μας. Εμείς στην ΕΔΕΚ έπρεπε να συνειδητοποιήσουμε ότι δεν είχε έρθει ακόμη η ώρα μας. Οφείλαμε να περιμένουμε το πλήρωμα του χρόνου —όταν η χρεοκοπία αυτής της πολιτικής θα ήταν αναπόφευκτη— ώστε να είμαστε έτοιμοι.

Δυστυχώς, η μακρά και άγονη αναμονή μάς επηρέασε πολιτικά και ψυχολογικά, επηρεάζοντας και τις αποφάσεις μας. Προκαλέσαμε σύγχυση στον κόσμο με:

1. Τη συμμετοχή μας σε κυβερνήσεις με εντελώς αντίθετη πολιτική στο Κυπριακό (ΑΚΕΛ, ΔΗΣΥ).

2. Την κάλυψη δικών τους λαθών (όπως στο θέμα του Συνεργατισμού).

3. Φαινόμενα διαπλοκής, ιδιοτέλειας και αναξιοπιστίας (χαρακτηριστικό παράδειγμα η απόφαση του Πολιτικού Γραφείου, όταν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ζήτησε δύο πρόσωπα εκτός της πρώτης γραμμής για υπουργοποίηση και προτάθηκαν όλα τα μέλη του Π.Γ.).

Σήμερα, χάρη κυρίως στη νεολαία, το κόμμα προχωρά στην επιστροφή στις αρχές και τις ρίζες του. Τώρα που οι συνθήκες ωρίμασαν, που η πολιτική των υποχωρήσεων χρεοκόπησε και η ανάγκη για μια αληθινή αντικατοχική πολιτική —την πολιτική Λυσσαρίδη— είναι προφανής, είναι η δική μας ώρα. Όχι για τις καρέκλες, αλλά για τη δικαίωση και τη στήριξη των θέσεών μας, χωρίς έπαρση και χωρίς ιδιοτέλεια.