Πώς θα διδάσκεται στα σχολεία η σεξουαλική αγωγή;
Από μέρα σε μέρα τα περιστατικά βίας –ακόμα και σεξουαλικής– κατά παιδιών φαίνεται να αυξάνονται. Και μιλάμε για πολιτισμένες χώρες, ευρωπαϊκές, την Ελλάδα, την Κύπρο, όχι μέρη όπου υπάρχει παιδική εκπόρνευση, καταναγκαστική εργασία, στρατολόγηση παιδιών σε ένοπλες ομάδες. Μάλλον όμως πλήθυναν οι καταγγελίες, πολλαπλασιάστηκαν αυτά που έρχονται στο φως, εφόσον, όπως λένε και οι ειδικοί, η βία κάθε είδους απέναντι στα παιδιά δεν είναι αποκλειστικότητα της εποχής μας – κάθε άλλο μάλιστα: Στο παρελθόν τα παιδιά ήταν το εύκολο αντικείμενο εκμετάλλευσης, μια απεχθής «κανονικότητα», και χρειάστηκαν αιώνες για να αναγνωριστούν τα δικαιώματά τους. Άρα το φαινόμενο αυτό είναι θετικό – όχι η βία, εννοείται, αλλά η καταγγελία της. Η σιωπή έσπασε πια, αν και όχι σε κάθε περίπτωση. Υπάρχουν πολλά ακόμα να γίνουν ώστε τα παιδιά να προστατεύονται αποτελεσματικά από την κακοποίηση.
Γίνεται πολύς λόγος τελευταίως για την εισαγωγή μαθήματος σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στα σχολεία ως ένα μέτρο ενημέρωσης, πρόληψης και αποτροπής. Στην Κύπρο υπήρξε πρόσφατα σχετική πρόταση νόμου στη Βουλή (από τους Οικολόγους), στην οποία ο υπουργός αντέδρασε αρνητικά ζητώντας χρόνο για προετοιμασία, είπε μάλιστα ότι έχει ξεκινήσει ήδη η σχετική διαδικασία αλλά χρειάζεται προϋπολογισμός εξόδων, πρόσληψη διδακτικού προσωπικού, αλλαγή στο ωρολόγιο πρόγραμμα για να «χωρέσει» το μάθημα κ.ά. Με δυο λόγια, οι λόγοι είναι περισσότερο πρακτικοί και τεχνικοί – είναι όμως έτσι; Αρκεί να ικανοποιηθούν αυτές οι προϋποθέσεις και όλα θα είναι καλά;
Η αλήθεια είναι, σύμφωνα με τους ειδικούς (τους οποίους θα πρέπει να αναζητά και να συμβουλεύεται ο υπουργός, κάθε υπουργός Παιδείας, τώρα και στο μέλλον, όχι μόνο τους τεχνοκράτες του υπουργείου του) ότι η ορολογία «σεξουαλική αγωγή» αναφέρεται κυρίως στη βιολογία της αναπαραγωγής (αγοράκι + κοριτσάκι = μωρό) ή και σε παλιές, ξεπερασμένες ηθικοπλαστικές αντιλήψεις. Στην πραγματικότητα χρειάζεται κάτι πολύ πιο σύνθετο, αυτό που ορίζεται από τις Κοινωνικές Επιστήμες: Η ίδια η Κοινωνιολογία ως μάθημα, μαζί με την Ψυχολογία και τον ορισμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων στη σύγχρονη κοινωνία – αυτών ακριβώς που πρώτο το κράτος πρέπει να σέβεται, όχι να δρα με βάση τα συμφέροντα και τις πιέσεις διαφόρων ομάδων και πόλων εξουσίας όπως π.χ. η Εκκλησία.
Το κράτος οφείλει, παράλληλα, να παρέμβει και με άλλους τρόπους εκτός από τα προγράμματα πρόληψης στα σχολεία: Να επιμορφωθούν οι εκπαιδευτικοί κάθε βαθμίδας, οι οποίοι δεν είναι, βεβαίως, ειδικοί να χειρίζονται ιδιαίτερες καταστάσεις ούτε αρκούν τα πρωτόκολλα που υπάρχουν. Η διάδοση της πληροφορίας σήμερα, με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ενημέρωσης, δεν είναι αποκλειστικά θετική. Η παιδική πορνογραφία και ο εκφοβισμός στο διαδίκτυο παίζουν σημαντικό ρόλο που πρέπει να εκτιμηθεί σωστά. Χρειάζεται να ευαισθητοποιηθεί όλη η κοινότητα, η οικογένεια, δικαστές και δικηγόροι, οι δημοσιογράφοι. Να γίνει αδύνατη η κάλυψη του θύτη, όποιος και αν είναι, η Αστυνομία να βρει τον ρόλο της, που δεν είναι μόνο η καταστολή, οι υποθέσεις να διεκπεραιώνονται γρήγορα στα δικαστήρια. Δεν είναι όλα μαύρο-άσπρο στην κοινωνία, είναι πολύ πιο σύνθετη και ποικίλη, τα θύματα –ακόμα και οι θύτες– πρέπει να έχουν την ευκαιρία να επανενταχθούν.
Στην κοινωνία μας υπάρχουν πολλοί ανίσχυροι άνθρωποι, και ένας κύριος λόγος είναι η ακραία φτώχεια η οποία πλήττει μεγάλο μέρος του πληθυσμού και στις αναπτυγμένες κοινωνίες. Πολλά παιδιά αναγκάζονται να εκτεθούν στην εκμετάλλευση μιας ανεξέλεγκτης αγοράς εργασίας, με επακόλουθο πολλούς κινδύνους όπως ο βιασμός και η κακοποίηση. Ανάμεσα σε όλους αυτούς καραδοκούν οι αυτόκλητοι «σωτήρες» τους. Και αλίμονο στα παιδιά που είναι πιο ευάλωτα, λόγω κάποιου διαφορετικού σεξουαλικού «σχεδιασμού» από τον «φυσιολογικό». Να γιατί είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν το σχολικό μάθημα που οραματίζονται το ΥΠΑΝ και η Βουλή είναι αυτό που όντως χρειάζεται η κοινωνία και τα παιδιά. Ακόμα χειρότερα άμα έχει και η Εκκλησία λόγο στην Εκπαίδευση, όπως επιδιώκει πάντα – και όπως ομολογούν με αφοπλιστική ειλικρίνεια όλοι ανεξαιρέτως οι επίδοξοι αρχιεπίσκοποι.
chrarv@phileleftheros.com
