Πρόταση για να λάβει την έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου και να προωθήσει στη συνέχεια τις διαδικασίες για τη χορήγηση τρίτης δόσης του εμβολίου σε συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού, ετοιμάζει ο υπουργός Υγείας Μιχάλης Χατζηπαντέλας, αφού η Κύπρος οριστικά πλέον ακολουθεί το παράδειγμα των περισσότερων ευρωπαϊκών κρατών.
Σε επίπεδο Ε.Ε., βεβαίως, για άλλη μια φορά παρατηρείται πολυφωνία και, παρά το γεγονός ότι πλείστα κράτη-μέλη έχουν είτε αρχίσει την υλοποίηση σχετικών προγραμμάτων ή ετοιμάζονται να το πράξουν εντός Σεπτεμβρίου, εξακολουθεί να παρατηρείται καθυστέρηση στην έκδοση ανακοίνωσης από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, ενώ η αρμόδια Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποιεί ότι υπάρχει το ενδεχόμενο, εάν δεν ακολουθηθούν οι απαραίτητες διαδικασίες, τα κράτη να αντιμετωπίσουν στη συνέχεια νομικά προβλήματα. Επισημαίνει ακόμη, ακολουθώντας τη συνήθη πρακτική, πως «η ευθύνη για την απόφαση να περιληφθούν ενισχυτικές δόσεις στις εκστρατείες του εμβολιασμού εξακολουθεί να έγκειται στα κράτη μέλη».
Η προειδοποίηση της Επιτροπής δόθηκε αφού ήδη, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Ασθενειών (ECDC), Αυστρία, Βέλγιο, Γαλλία, Ουγγαρία, Λιχτενστάιν, Λιθουανία, Λουξεμβούργο και Σλοβενία συνιστούν αυτή τη στιγμή τη χρήση ενισχυτικών δόσεων, ενώ η Γερμανία σχεδιάζει να πράξει το ίδιο το φθινόπωρο και άλλες 13 ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ αυτών και η Κύπρος, συζητούν το θέμα. Από την ευρωπαϊκή εξίσωση δεν πρέπει εξάλλου να αφαιρεθεί ούτε το γεγονός ότι η Ε.Ε. έχει προχωρήσει εδώ και δύο περίπου μήνες στη σύναψη συμφωνιών με τις εταιρείες κατασκευής εμβολίων αποκλειστικά για την εξασφάλιση ποσοτήτων που θα αφορούν τις ενισχυτικές δόσεις.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Τρίτη δόση: Νομικοί κίνδυνοι χωρίς την έγκριση του ΕΜΑ
- Χατζηπαντέλας: Απομακρυσμένο το σενάριο lockdown
Σε εθνικό επίπεδο, πέραν από την πρόθεσή του να παρουσιάσει πρόταση στο Υπουργικό Συμβούλιο, ο Μιχάλης Χατζηπαντέλας βρίσκεται στην αναμονή αφού έχει ζητήσει από τους επιστήμονες/ συνεργάτες του Υπουργείου του να του καταθέσουν μέχρι σήμερα στις 10 το πρωί γραπτώς τις θέσεις τους σε σχέση με τις κατηγορίες πολιτών που πρέπει να λάβουν ενισχυτική δόση του εμβολίου με τη σχετική προτεραιοποίηση, το διάστημα που πρέπει να μεσολαβήσει μεταξύ της δεύτερης και της τρίτης δόσης, αλλά και το είδος των εμβολίων που κατά την άποψή τους πρέπει να χορηγηθούν ως ενισχυτική δόση στα άτομα που θα εμβολιαστούν.
Όπως αναφέρουν πληροφορίες του «Φ», μέχρι χθες το μεσημέρι είχαν αποστείλει τις απόψεις τους κάποιοι μόνο από τους επιστήμονες και αναμένεται ότι σήμερα το πρωί αυτές θα σταλθούν και επίσημα στον υπουργό Υγείας. Από τις μέχρι τώρα τοποθετήσεις, τα μέλη της Συμβουλευτικής Επιστημονικής Επιτροπής, τάσσονται υπέρ της χορήγησης ενισχυτικής δόσης:
-Σε όλα τα ανοσοκατασταλμένα, μεταμοσχευμένα άτομα, σε ηλικιωμένους και υπερήλικες άνω των 70 ετών (υπάρχουν προτάσεις και για άτομα άνω των 60 ετών). Η ενισχυτική δόση να χορηγείται με την πάροδο έξι μηνών από την ημέρα λήψης της δεύτερης δόσης (ή του εμβολιασμού στην περίπτωση του μονοδοσιακού εμβολίου της J&J).
-Οι τρίτες δόσεις να γίνουν με εμβόλια τεχνολογίας mRNA σε όλα τα άτομα ανεξαρτήτως του εάν έχουν εμβολιαστεί με εμβόλια άλλης τεχνολογίας αρχικά.
-Στο πρόγραμμα τρίτης δόσης να ενταχθούν και οι επαγγελματίες υγείας, τόσο ως άτομα υψηλού κινδύνου όσο και ως άτομα τα οποία έχουν εμβολιαστεί στις αρχές του εμβολιαστικού προγράμματος τον περασμένο Ιανουάριο και ενδεχομένως να έχουν αρχίσει να χάνουν την ανοσία που είχαν αποκτήσει.
Οι περισσότεροι από τους επιστήμονες εισηγούνται όπως:
-Η χορήγηση της ενισχυτικής δόσης αρχίσει, με ή χωρίς ανακοίνωση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, αφού μελέτες και δοκιμές που έχουν γίνει σε εκατομμύρια ανθρώπους σε άλλες χώρες (π.χ. Ισραήλ) δίνουν πολύ ενθαρρυντικά αποτελέσματα.
-Σε σχέση με τη νομιμότητα μιας εθνικής απόφασης, κάποιοι από τους επιστήμονες υποδεικνύουν ότι και σε άλλες περιπτώσεις, όπως για παράδειγμα η σύσταση για μη χορήγηση των εμβολίων των AstraZeneca και J&J σε άτομα κάτω των 50 ετών, λήφθηκε σε εθνικό επίπεδο (όπως έπραξαν και άλλα ευρωπαϊκά κράτη).
-Ήδη, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες άτομα παρουσιάζουν σοβαρές παρενέργειες έπειτα από την πρώτη δόση που λαμβάνουν, εμβολιάζονται στη συνέχεια με εμβόλιο άλλης τεχνολογίας κατόπιν σχετικής έγκρισης, γεγονός που επιτρέπει την επέκταση της πρακτικής αυτής και στην περίπτωση της ενισχυτικής δόσης για όσους έχουν εμβολιαστεί με εμβόλια πέραν αυτών των Pfizer και Moderna.
Ξεκάθαρη πρόθεση για έναρξη του προγράμματος
Πάντως, από πλευράς του υπουργείου Υγείας και του ίδιου του Υπουργού φαίνεται να υπάρχει ξεκάθαρα πρόθεση για την όσο το δυνατόν πιο σύντομα, έναρξη του νέου εμβολιαστικού προγράμματος που θα αφορά στη χορήγηση ενισχυτικής δόσης, αφού αυτό υποδεικνύουν άλλωστε και τα στοιχεία που καταγράφονται από τα δημόσια νοσηλευτήρια και δείχνουν ότι ο αριθμός των πλήρως εμβολιασμένων (από τον περασμένο Ιανουάριο), ηλικιωμένων και υπερηλίκων που μολύνονται από τον κορωνοϊό και εισάγονται για νοσηλεία ή καταλήγουν στα νοσοκομεία παρουσιάζει συνεχή αύξηση.
Τι προνοεί η νομοθεσία
Η ανακοίνωση/προειδοποίηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανέφερε ότι «χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίες αποφασίζουν να χρησιμοποιήσουν ενισχυτικές δόσεις εμβολίων κατά της Covid-19, μπορεί να αντιμετωπίσουν αυξημένους νομικούς κινδύνους επειδή δεν έχει γίνει ακόμη σύσταση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων για χορήγηση πρόσθετης δόσης, ανακοίνωσε χθες η Επιτροπή. Ο
Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) έχει επανειλημμένα δηλώσει πως χρειάζεται περισσότερα δεδομένα πριν μπορέσει να εγκρίνει τη χρήση ενισχυτικών δόσεων, όμως οκτώ ευρωπαϊκές χώρες αποφάσισαν να συστήσουν την πρόσθετη δόση και άλλες 13 ετοιμάζονται να προχωρήσουν σύντομα σε παρόμοιες ενέργειες. Αυτή τη στιγμή οι ενισχυτικές δόσεις δεν περιλαμβάνονται στην έγκριση της διάθεσης των εμβολίων κατά της Covid-19 και δεν έχουν ακόμη υποβληθεί σε επιστημονική αξιολόγηση από τον EMA, καθώς δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα. Η ευθύνη για την απόφαση να περιληφθούν ενισχυτικές δόσεις στις εκστρατείες τους εμβολιασμού εξακολουθεί να έγκειται στα Κράτη Μέλη».
Όπως προσθέτει, «εφόσον δεν έχει δοθεί έγκριση για τη διάθεση στην αγορά ενισχυτικών δόσεων, τροποποιείται η νομική ευθύνη των εταιρειών. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι στην περίπτωση μη αναμενόμενων παρενεργειών, που μπορούν να συνδεθούν με τις ενισχυτικές δόσεις, τα κράτη της ΕΕ μπορεί να φέρουν πλήρως την ευθύνη για οποιεσδήποτε νομικές συνέπειες και αιτήματα αποζημιώσεων» Η Επιτροπή αναφέρει πάντως ότι, «η νομική ευθύνη των εταιρειών δεν εξαφανίζεται εντελώς αν οι ενισχυτικές δόσεις χορηγηθούν χωρίς την έγκριση του EMA». Πάντως, με βάση και τις αναφορές των Κυπρίων επιστημόνων, η νομοθεσία επιτρέπει στο Κράτος να λάβει τις δικές του αποφάσεις σε σχέση με τη χορήγηση φαρμακευτικών προϊόντων. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, «κατά παρέκκλιση των διατάξεων του άρθρου 9, το Συμβούλιο Φαρμάκων δύναται να επιτρέψει προσωρινά τη διανομή στη Δημοκρατία φαρμακευτικού προϊόντος για το οποίο δεν έχει εκδοθεί άδεια κυκλοφορίας δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, για την αντιμετώπιση εικαζόμενης ή επιβεβαιωμένης διασποράς παθογόνων παραγόντων, τοξινών, χημικών παραγόντων, ή πυρηνικής ακτινοβολίας, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν βλάβες».