Φαίνεται πως οι περιπέτειες με τα BELL 412 της Αστυνομίας Κύπρου, δεν περιορίζονται μόνο στα ευρήματα που δημοσιοποίησε πρόσφατα η Ελεγκτική Υπηρεσία και από τα οποία προκύπτει ότι μια επιθεώρηση/συντήρηση βγήκε εκτός προϋπολογισμού κατά €2,5 εκατ..
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του «Φ», το ένα εκ των δύο πτητικών μέσων δεν μπορεί να τύχει ευρείας αξιοποίησης. Κι αυτό γιατί στη σύμβαση για επιθεώρηση και συντήρησή του δεν περιλήφθηκε πρόνοια που να αφορά την ωριαία χρήση για το κυρίως κιβώτιο ταχυτήτων. Υπήρξε πρόνοια μόνο για την ημερολογιακή συντήρηση του, δηλαδή τη συντήρηση των πέντε ετών.
Με απλά λόγια, όταν το 2019 η αρμόδια επιτροπή της Αστυνομίας προκήρυξε προσφορές για την επιθεώρηση και συντήρηση των πτητικών μέσων, δεν μερίμνησε ώστε να υλοποιηθούν και η ωριαία αλλά και ημερολογιακή συντήρηση, όπως προνοείται από τον κατασκευαστή. Κάτι το οποίο κρινόταν απαραίτητο από τη στιγμή που το gear box ήταν κοντά στη συμπλήρωση του ορίου των προκαθορισμένων ωρών πτήσης.
Σύμφωνα με πληροφορίες, αν και ο κατασκευαστής αυτού του τύπου των ελικοπτέρων επιτρέπει στους χειριστές να επεκτείνουν το όριο χρήσης για κάποιες ώρες (π.χ. στο 10% όταν είναι άκρως απαραίτητο), εντούτοις, η χρησιμοποίηση του συγκεκριμένου ελικοπτέρου της Αστυνομίας Κύπρου γίνεται με φειδώ υπό αυτά τα δεδομένα.
Ταυτόχρονα, λίαν συντόμως θα πρέπει να γίνουν διευθετήσεις για επιθεώρηση του κιβωτίου ταχυτήτων, κάτι το οποίο μπορεί να σημαίνει και περαιτέρω επιβάρυνση των κρατικών ταμείων. Σε διαφορετική περίπτωση, δεν θα αξιοποιείται. «Έπρεπε στο συμβόλαιο που είχε γίνει να προβλεφθεί το θέμα» ήταν το σχόλιο που μας έγινε.
Με βάση τις ίδιες πηγές πληροφόρησης, πρόβλημα παρουσιάζεται και με το δεύτερο BELL 412, το οποίο κατά τη διαδικασία επιθεώρησής και συντήρησής του, διαπιστώθηκε ότι έχει πρόβλημα με την ουρά. Αυτή τη στιγμή παραμένει στο συνεργείο της τσεχικής εταιρείας κι ασφαλώς δεν βρίσκεται στη διάθεση του αστυνομικού Σώματος.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: 287% ακριβότερα τα πυροσβεστικά ελικόπτερα (πίνακας)
Ο «Φ» επιχείρησε να λάβει απαντήσεις και από την Αστυνομία Κύπρου, σε σχέση με τις πιο πάνω πληροφορίες. Όπως μας αναφέρθηκε αρμοδίως, πράγματι το ένα εκ των δύο ελικοπτέρων είναι καθηλωμένο για λόγους συντήρησης μέχρι να διευθετηθεί η επιδιόρθωσή του. Γενικότερα για το θέμα της σύμβασης για επιθεώρηση και συντήρησης των δύο Bell (βλ. προσφορές του 2019) μας αναφέρθηκε ότι το επιπλέον κόστος που προέκυψε μπορεί να μην είχε προβλεφθεί, ωστόσο, δεν έφερε προ εκπλήξεως το αστυνομικό Σώμα. Μας επεξηγήθηκε ότι τέτοιες οικονομικές αποκλίσεις είναι μέσα στο πρόγραμμα σε σχέση με τα πτητικά μέσα.
Αυτή η τελευταία θέση εκφράστηκε και από τον ίδιο τον αρχηγό Αστυνομίας στην Ελεγκτική Υπηρεσία, η οποία έθεσε υπό το μικροσκόπιό της το ζήτημα. Να σημειωθεί ότι στην έκθεση της Υπηρεσίας για το Υπουργείο Δικαιοσύνης και τις υπηρεσίες/τμήματα του, ημερομηνίας 16/12/2022, γίνεται λεπτομερής αναφορά στο θέμα. Στις επισημάνσεις τονίζεται ότι υπήρξε απόκλιση €2,5 εκατ. από το αρχικό ποσό που θα δαπανούσε η Αστυνομία, ενώ υπάρχουν και σχετικές επισημάνσεις.
Αναφέρεται συγκεκριμένα: Για την πενταετή/5.000 ωρών, επιθεώρηση δύο ελικοπτέρων της Μονάδας Αεροπορικών Επιχειρήσεων, η Αστυνομία προέβη στη σύναψη σύμβασης αξίας €925.824, που αφορούσε σε προγραμματισμένες εργασίες. Για την υλοποίηση της σύμβασης και επιδιόρθωσης των ελικοπτέρων καταβλήθηκε, μέχρι την ημερομηνία ολοκλήρωσης του ελέγχου, συνολικό ποσό €4.033.958 πλέον ΦΠΑ, παρουσίασε δηλαδή αύξηση ύψους €2,5 εκατ., σε σχέση με την αρχική εκτίμηση (σημ. στο €1,5 εκατ.). Θεωρούμε ότι ο χειρισμός της σύμβασης δεν ήταν σύννομος».
Οι επισημάνσεις της Ελεγκτικής
Επιγραμματικά στις επισημάνσεις της η Ελεγκτική Υπηρεσία καταγράφει πως δεν έγινε ορθή ενημέρωση του Μητρώου Συμβολαίων και Μητρώου Εντύπων. Προστίθεται πως «συστήσαμε την ορθή ενημέρωση των Μητρώων, σύμφωνα και με τις πρόνοιες των εγκυκλίων του Γενικού Λογιστηρίου της Δημοκρατίας». Σε άλλο σημείο, οι επισημάνσεις της Ελεγκτικής αναλύονται επαρκώς: «Η πολύ σημαντική υπέρβαση των σχεδόν €2,5 εκατ. που παρατηρήθηκε, αποτελεί ουσιώδη τροποποίηση της σύμβασης, χωρίς την εξασφάλιση σχετικής έγκρισης, η οποία μάλιστα ούτε καν θα μπορούσε να είχε δοθεί αφού, ακόμη κι αν υποθέσουμε ότι τυγχάνει εφαρμογής το άρθρο 72(1) (β) του περί της Ρύθμισης των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων και για Συναφή Θέματα Νόμου (73(Ι)/2016), η αύξηση της τιμής έπρεπε να είχε περιοριστεί στο 50% της αξίας της αρχικής σύμβασης (€925.824)».
Το ιστορικό
Τον Σεπτέμβριο του 2019, η Αστυνομία προκήρυξε ανοιχτό διαγωνισμό για την πενταετή/5.000 ωρών επιθεώρηση δύο ελικοπτέρων BELL 412, με εκτιμώμενη αξία τα €2.689.075.
Η προσφορά κατακυρώθηκε σε τσέχικη εταιρεία για συνολικό ποσό €1.502.795. Στις 10.2.2020, υπογράφηκε η σύμβαση (συνολική αξία της σύμβασης ύψους €925.824 για την πενταετή/5.000 ωρών επιθεώρηση των δύο ελικοπτέρων).
Το συνολικό ποσό που καταβλήθηκε στο πλαίσιο της πιο πάνω σύμβασης ανήλθε στα €4.033.958, πλέον ΦΠΑ.
Σε ερώτημά μας για τους λόγους που οδήγησαν στη σημαντική αυτή υπέρβαση, μας αναφέρθηκε ότι κατά την επιθεώρηση προέκυψε η ανάγκη για επισκευή των μηχανών των δύο ελικοπτέρων.
Μετά από την εξασφάλιση του απαραίτητου κονδυλίου από τον προϋπολογισμό του 2021, η Αστυνομία προχώρησε με την επιδιόρθωση των μηχανών.