Πλήρωσε €403.047 για αρχιτεκτονική μελέτη οικίας που δεν χτίστηκε ποτέ – Δικαστική δικαίωση του αρχιτέκτονα μετά από 20 χρόνια – Το υπέρογκο ποσό που θα στοίχιζε η οκέλα

Μια πολυτελής κατοικία που δεν ανεγέρθηκε ποτέ, μια αρχιτεκτονική μελέτη και μια δικαστική διαμάχη που κράτησε δύο δεκαετίες! Το Ανώτατο Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας για καταβολή €403.047 στον αρχιτέκτονα, κρίνοντας ότι η αρχιτεκτονική μελέτη είχε ολοκληρωθεί και ότι η αξία του έργου ανερχόταν σε περίπου £4,5 εκατ. – ποσό που καθόρισε και την αμοιβή του – και όχι σε £500.000, όπως ισχυριζόταν η ιδιοκτήτρια. Αξίζει να σημειωθεί ότι η πολυτελής κατοικία στους Αγίους Τριμιθιάς δεν κατασκευάστηκε ποτέ!

Η διαφορά ανάμεσα στα δύο μέρη ξεκίνησε από συμφωνία του Ιουλίου 2002, όταν η εφεσείουσα ανέθεσε στον εφεσίβλητο, αρχιτέκτονα στο επάγγελμα, την εκπόνηση αρχιτεκτονικής μελέτης και συναφών εργασιών για την ανέγερση πολυτελούς κατοικίας στους Αγίους Τριμιθιάς. Η ανέγερση του έργου δεν ξεκίνησε ποτέ και η υλοποίησή του εγκαταλείφθηκε μετά τον θάνατο του συζύγου της εφεσείουσας, τον Ιανουάριο του 2004.

Σύμφωνα με την απόφαση, η συμφωνία προέβλεπε συνολική αμοιβή του αρχιτέκτονα ύψους 7% επί της αξίας του έργου, με 6% να αφορά την αρχιτεκτονική μελέτη και 1% την επίβλεψη. Ο αρχιτέκτονας υποστήριξε ότι είχε ολοκληρώσει την αρχιτεκτονική μελέτη, περιλαμβανομένων των σχεδίων, των όρων προσφοράς και των διαδικασιών για την εξασφάλιση των απαιτούμενων αδειών.

Η εφεσείουσα αμφισβήτησε τους όρους και την έκταση της συμφωνίας, υποστηρίζοντας ότι τα σχετικά έγγραφα είχαν υπογραφεί εν λευκώ και ότι η αρχιτεκτονική μελέτη δεν είχε ολοκληρωθεί. Υποστήριξε επίσης ότι η αξία του έργου ανερχόταν σε περίπου £500.000 και όχι σε £4,5 εκατομμύρια, όπως ισχυριζόταν ο αρχιτέκτονας.

Το Επαρχιακό Δικαστήριο είχε απορρίψει τις θέσεις αυτές και είχε κρίνει ότι η αξία της σχεδιαζόμενης κατοικίας ανερχόταν σε £4.500.000. Στην κρίση του βάρυνε και η μαρτυρία εγκεκριμένου επιμετρητή ποσοτήτων, ο οποίος εκτίμησε το κόστος του έργου σε £4.549.857. Το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε επίσης ότι η αρχιτεκτονική μελέτη είχε ολοκληρωθεί και ότι η συμφωνία ήταν διαιρετή, με αποτέλεσμα ο αρχιτέκτονας να δικαιούται την αμοιβή του 6% για το συγκεκριμένο σκέλος.

Το Ανώτατο Δικαστήριο με ομόφωνη απόφασή του έκρινε ότι δεν υπήρχε λόγος να επέμβει στην αξιολόγηση της μαρτυρίας από το πρωτόδικο Δικαστήριο. Όπως σημειώνει, το Εφετείο δεν επεμβαίνει σε ευρήματα αξιοπιστίας εκτός εάν αυτά είναι καταφανώς εσφαλμένα, αντίθετα με την κοινή λογική ή χωρίς επαρκές έρεισμα στη μαρτυρία.

Ιδιαίτερα απασχόλησε το Δικαστήριο η διαφορά ανάμεσα στα ποσά των £500.000 και £4.500.000. Το ποσό των £500.000 είχε αναγραφεί σε έγγραφα που υποβλήθηκαν στις αρμόδιες αρχές. Το Ανώτατο έκρινε, ωστόσο, ότι η αναγραφή αυτή δεν μπορούσε να θεωρηθεί δεσμευτική ως προς την πραγματική αξία του έργου, καθώς το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε αξιολογήσει το σύνολο της μαρτυρίας και είχε αποδεχθεί την εκτίμηση του εμπειρογνώμονα.

Το Δικαστήριο απέρριψε παράλληλα τον ισχυρισμό ότι η επίμαχη συμφωνία ήταν παράνομη επειδή σε έγγραφα είχε αναγραφεί χαμηλότερο κόστος. Όπως αναφέρεται στην απόφαση, η παρανομία της σύμβασης δεν είχε δικογραφηθεί ρητά και τα στοιχεία που υπήρχαν ενώπιον του Δικαστηρίου δεν αποδείκνυαν, χωρίς περαιτέρω διερεύνηση, έκδηλη παρανομία κατά τη σύναψη της συμφωνίας. Τυχόν παράνομη συμπεριφορά κατά την εκτέλεση μιας κατά τα λοιπά νόμιμης σύμβασης δεν καθιστά αυτομάτως παράνομη και τη σύμβαση.

Το Ανώτατο απέρριψε επίσης το επιχείρημα ότι ο αρχιτέκτονας κωλυόταν να επικαλεστεί αξία έργου μεγαλύτερη των £500.000 λόγω των συγκεκριμένων εγγράφων. Έκρινε ότι η πραγματική αξία μπορούσε να αποδειχθεί με άλλη αποδεκτή μαρτυρία και ότι η εκτίμηση των £4.500.000 στηρίχθηκε σε στοιχεία που αξιολογήθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο.

Σε σχέση με τον χαρακτήρα της σύμβασης, το Ανώτατο επιβεβαίωσε ότι ήταν διαιρετή, καθώς η αμοιβή είχε διαχωριστεί σαφώς σε 6% για την αρχιτεκτονική μελέτη και 1% για την επίβλεψη. Η ολοκλήρωση της αρχιτεκτονικής μελέτης δημιουργούσε αυτοτελώς δικαίωμα στην αντίστοιχη αμοιβή, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι το έργο δεν προχώρησε στο στάδιο της ανέγερσης.

Κατόπιν αυτών, η έφεση απορρίφθηκε στο σύνολό της και επικυρώθηκε η πρωτόδικη απόφαση. Στην εφεσείουσα επιδικάστηκαν, επιπλέον, έξοδα της έφεσης ύψους €3.500, πλέον ΦΠΑ, εφόσον επιβάλλεται.