Φίτο: Η Κύπρος να προετοιμαστεί από τώρα για το νέο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό πλαίσιο

Η Κύπρος θα πρέπει να αρχίσει από τώρα την προετοιμασία της για τη νέα περίοδο ευρωπαϊκής χρηματοδότησης, δήλωσε ο Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ραφαέλε Φίτο, επισημαίνοντας ότι οι ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ως νησιωτικό κράτος πρέπει να ληφθούν υπόψη στον σχεδιασμό των επόμενων ευρωπαϊκών προγραμμάτων.

Σε εναρκτήρια παρέμβασή του στο Cyprus Forum 2026, ο Φίτο αναφέρθηκε στα σχεδόν €1 δισ. που λαμβάνει σήμερα η Κύπρος μέσω της πολιτικής συνοχής, καθώς και σε επενδύσεις περίπου €1 δισ. μέσω του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

«Ενθαρρύνω την Κύπρο να αρχίσει να προετοιμάζει το εθνικό και περιφερειακό της σχέδιο. Η έγκαιρη έναρξη είναι απαραίτητη για να διασφαλιστεί η ομαλή διαδικασία προγραμματισμού», ανέφερε.

Ο Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος της Επιτροπής σημείωσε ότι οι προτεινόμενες αλλαγές στην αρχιτεκτονική του επόμενου ευρωπαϊκού προϋπολογισμού αποσκοπούν στη δημιουργία ενός απλούστερου, πιο ευέλικτου και καλύτερα στοχευμένου πλαισίου. Στον πυρήνα του σχεδιασμού βρίσκονται τα εθνικά και περιφερειακά σχέδια εταιρικής σχέσης, τα οποία, όπως είπε, θα συνδυάζουν επενδύσεις με μεταρρυθμίσεις και θα καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα προτεραιοτήτων.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, πρόσθεσε, είναι έτοιμη να στηρίξει την Κύπρο μέσω έγκαιρου διαλόγου, καθοδήγησης και τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης, ώστε στον σχεδιασμό να λαμβάνονται υπόψη «οι συγκεκριμένες ευκαιρίες και προκλήσεις που συνεπάγεται το γεγονός ότι είναι νησί».

Ο Φίτο στάθηκε ιδιαίτερα στις διαρθρωτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν η Κύπρος και άλλα κράτη μέλη, από την ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία και την παραγωγικότητα μέχρι την ενέργεια, τη στέγαση, το νερό, την ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή, τις μεταφορές και τη συνδεσιμότητα.

Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η Κύπρος χρειάζεται προσαρμοσμένη προσέγγιση λόγω των ιδιαίτερων εδαφικών χαρακτηριστικών και των περιορισμών στη συνδεσιμότητα που απορρέουν από τη νησιωτικότητά της.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η χρηματοδότηση ύψους σχεδόν €1 δισ. που λαμβάνει η Κύπρος στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής κατευθύνεται, μεταξύ άλλων, στην ενεργειακή απόδοση, το νερό, την ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή, την έρευνα και την καινοτομία, την ανταγωνιστικότητα και την ψηφιοποίηση.

Ως παραδείγματα ανέφερε τη μετατροπή της παλιάς Δημοτικής Αγοράς Λευκωσίας σε κόμβο καινοτομίας και την ενεργειακή αναβάθμιση 25 δημόσιων σχολείων.

Παράλληλα, περίπου €1 δισ. σε συνολικές επενδύσεις μέσω του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έχουν, σύμφωνα με τον Φίτο, συμπληρώσει την πολιτική συνοχής και συμβάλει στον εκσυγχρονισμό της κυπριακής οικονομίας, στην ψηφιοποίηση και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητάς της.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη νέα στρατηγική της ΕΕ για τα νησιά, η οποία παρέχει πλαίσιο για τη στήριξη των νησιωτικών οικονομιών, τη βελτίωση της συνδεσιμότητας και την αντιμετώπιση ζητημάτων ενέργειας και κλιματικής ανθεκτικότητας.

Ο Φίτο αναφέρθηκε επίσης στην επίσκεψή του στην περιοχή του Τροόδους και στις συζητήσεις που είχε με κατοίκους, συνδέοντας τις εμπειρίες αυτές με την πρωτοβουλία της Επιτροπής για το «δικαίωμα παραμονής» στις τοπικές κοινωνίες.

«Το μήνυμα ήταν σαφές: το δικαίωμα να παραμείνει κάποιος στον τόπο του είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομία και την κοινωνία μας», είπε.

Όπως εξήγησε, αναπτύσσει σχετική στρατηγική με στόχο να δημιουργηθούν οι συνθήκες ώστε οι πολίτες να μπορούν να οικοδομήσουν το μέλλον τους στον τόπο που θεωρούν σπίτι τους, έχοντας πρόσβαση σε ευκαιρίες, ποιοτικές υπηρεσίες και συνδεσιμότητα.

Καταλήγοντας, ο Φίτο έθεσε ως στόχο τη δημιουργία των προϋποθέσεων ώστε η Κύπρος να καταστεί περισσότερο ανταγωνιστική και ανθεκτική, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι πολίτες διαθέτουν τις ευκαιρίες, τις δεξιότητες και την ποιότητα ζωής που χρειάζονται για να χτίσουν το μέλλον τους στο νησί.