Καθώς η περιφερειακή σύγκρουση στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στην τέταρτη εβδομάδα της, διαφαίνεται φως στο τέλος του τούνελ. Παρά τη ρητορική του Ιράν, οι διεργασίες για μια εκεχειρία ενός μήνα φαίνεται να βρίσκονται σε εξέλιξη. Οι διαπραγματεύσεις, είτε άμεσες είτε έμμεσες, αναμένεται να συνεχιστούν, με μια πιθανή συμφωνία να μπορεί να εκπλήξει και τους πιο αισιόδοξους γεωπολιτικούς αναλυτές.
Από την πλευρά τους, οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι διατηρούν χαμηλούς τόνους σχετικά με το ενδεχόμενο εκεχειρίας, γεγονός που ενδέχεται να υποδηλώνει ότι το Ισραήλ ίσως δεν είναι ακόμη έτοιμο για ένα τέτοιο βήμα. Δεν αποκλείεται μάλιστα να αγνοήσουν την προσπάθεια του Αμερικανού Προέδρου Τραμπ για κατάπαυση του πυρός, καθώς ο βασικός τους στόχος είναι η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν και όχι απλώς η καταστροφή των πυρηνικών δυνατοτήτων της χώρας. Ως εκ τούτου, οποιαδήποτε συμφωνία εκεχειρίας χωρίς τη ρητή έγκριση του Ισραήλ ενδέχεται να αποδειχθεί βραχυπρόθεσμη.
Παρ’ όλα αυτά, οι προσδοκίες για μια συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχουν οδηγήσει σε μια μικρή ανάκαμψη των μετοχών. Συγκεκριμένα, ο αμερικανικός δείκτης S&P 500 έχει ενισχυθεί σε σύγκριση με την τιμή κλεισίματος της Παρασκευής 20 Μαρτίου, ενώ οι Ασιατικές αγορές αντιμετωπίζουν σχετικά μεγαλύτερες δυσκολίες.
Είναι αξιοσημείωτο ότι οι περισσότεροι κλάδοι του S&P 500 καταγράφουν απώλειες τον τρέχοντα μήνα, με εξαίρεση τον ενεργειακό κλάδο. Η απόκλιση αυτή παρατηρείται για πρώτη φορά από τον Σεπτέμβριο του 2023, όταν η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και των αποδόσεων των ομολόγων λειτούργησε υποστηρικτικά μόνο για τις ενεργειακές μετοχές.
Επομένως, στην περίπτωση που υπάρξει σύντομα μια συμφωνία για τερματισμό ή κατάπαυση των εντάσεων και την αποκατάσταση της ελεύθερης διέλευσης των πλοίων από το Στενό του Ορμούζ, οι τιμές των μετοχών ενδεχομένως να ανακάμψουν περαιτέρω, υποστηριζόμενες από την υποχώρηση των τιμών ενέργειας. Συγκεκριμένα, ο αμερικανικός δείκτης S&P 500 θα μπορούσε να επιστρέψει σε επίπεδα αρκετά υψηλότερα του μακροχρόνιου κινητού μέσου όρου των 200 ημερών.
Αντιθέτως, στην περίπτωση που οι συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν αποτύχουν, οδηγώντας στη συνέχιση ή κλιμάκωση των εντάσεων και στο παρατεταμένο κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, ενδεχομένως να πληγεί περαιτέρω η διάθεση των επενδυτών, οδηγώντας σε βαθύτερη υποχώρηση των τιμών των μετοχών, εξαιτίας της διατήρησης του πολύ υψηλού ενεργειακού κόστους.
Εν τω μεταξύ, ένα από τα βασικά διδάγματα της τρέχουσας κρίσης είναι η ανάγκη για παρακολούθηση των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων. Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού ομολόγου έφτασε σε υψηλό οκταμήνου στο 4,4%, ενισχυμένη από τις αυξανόμενες πληθωριστικές προσδοκίες και την ελαχιστοποίηση της πιθανότητας μειώσεων επιτοκίων από την Αμερικανική Ομοσπονδιακή Τράπεζα (Fed). Μια σειρά απογοητευτικών δημοπρασιών αμερικανικών ομολόγων επιβεβαίωσε την επιφυλακτικότητα της αγοράς απέναντι στο αμερικανικό χρέος και επιβάρυνε περαιτέρω το ήδη εύθραυστο επενδυτικό κλίμα.
Το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στις επικείμενες δημοσιεύσεις μακροοικονομικών στοιχείων στις ΗΠΑ, καθώς και στην πληθώρα δηλώσεων από αξιωματούχους της Fed.
Ο χρυσός συνεχίζει να απογοητεύει
Ο χρυσός αποτελεί πιθανότατα τη μεγαλύτερη έκπληξη της τρέχουσας σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Παρά το γεγονός ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις παραδοσιακά ενισχύουν την τιμή του χρυσού, όπως και άλλων ασφαλών επενδύσεων, το πολύτιμο μέταλλο υπόκειται σε έντονες πιέσεις πώλησης από τις 27 Φεβρουαρίου.
Μετά το τελεσίγραφο των 48 ωρών που έθεσε το περασμένο Σαββατοκύριακο ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, ο χρυσός υποχώρησε έως τα 4.098 δολάρια – το χαμηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2025 – πριν ανακάμψει με αφορμή δηλώσεις για έμμεσες διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν σχετικά με κατάπαυση του πυρός.
Παρότι οι μακροπρόθεσμες προοπτικές του χρυσού παραμένουν ανοδικές, με διάσημους επενδυτικούς οίκους να κάνουν λόγο για αναγκαία διόρθωση, η πρόσφατη πτώση έχει προκαλέσει προβληματισμό.
Υπάρχουν αρκετοί παράγοντες που μπορούν να εξηγήσουν αυτή την πορεία των τιμών, οι οποίοι εφόσον συνεχιστούν, ενδέχεται να καταστήσουν εξαιρετικά δύσκολη την επιστροφή του χρυσού στα προ-κρίσης επίπεδα.
Η πρόσφατη ενίσχυση του δολαρίου έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, αλλά αποτελεί μόνο έναν από τους πολλούς παράγοντες. Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου έχει ενισχύσει τις προσδοκίες για επιτάχυνση του πληθωρισμού, πιθανόν αντίστοιχη με εκείνη μετά την πανδημία COVID-19. Οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων κινούνται σταθερά ανοδικά, ενώ οι προσδοκίες για τη νομισματική πολιτική έχουν αλλάξει πλήρως. Οι περισσότερες κεντρικές τράπεζες εκτιμάται πλέον ότι θα προχωρήσουν σε αυξήσεις επιτοκίων ήδη από τον Ιούνιο.
Επιπλέον, οι επενδυτές στον χρυσό δραστηριοποιούνται συνήθως σε πολλαπλές αγορές. Ως εκ τούτου, όταν οι μετοχές υποχωρούν, οι επενδυτές τείνουν να ρευστοποιούν θέσεις σε χρυσό προκειμένου να καλύψουν ζημίες ή περιθώρια ασφαλείας (margin calls) σε άλλες αγορές.
Η επόμενη φάση της πορείας του χρυσού εξαρτάται σαφώς από τις γεωπολιτικές εξελίξεις. Μια σοβαρή κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή, με περαιτέρω άνοδο των τιμών του πετρελαίου και ενίσχυση του δολαρίου, θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για υποχώρηση κάτω από τα 4.000 δολάρια.
Μια ροή θετικών ειδήσεων θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανάκαμψη προς την περιοχή των 4.800 δολαρίων, με τους αγοραστές να ανακτούν εκ νέου το πάνω χέρι.
*Ο Αχιλλέας Γεωργολόπουλος είναι Ανώτερος Αναλυτής Αγορών, Trading Point Market Analysis
**Ο Ράφφη Μπογιατζιάν είναι Επικεφαλής Αναλυτής Αγορών, Trading Point Market Analysis
