Ένας μήνας πολέμου στη Μέση Ανατολή ήταν αρκετός για να αυξηθεί τον Μάρτιο ο ετήσιος πληθωρισμός στην Κύπρο και ευρύτερα στην ΕΕ, ως πρώτος αντίκτυπος στις αυξημένες τιμές ενέργειας, με βάση τον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή της Eurostat.
Στην Κύπρο ο εναρμονισμένος δείκτης ανήλθε στο 1,5% τον Μάρτιο, από 0,9% τον Φεβρουάριο και 1,2% τον Ιανουάριο του 2026, ενώ πέρυσι τον Μάρτιο ήταν 2,1%. Ανκαι ο ρυθμός αύξησης του πληθωρισμού στην Κύπρο εντάθηκε μέσα στον Μάρτιο και φυσιολογικά προκαλεί ανησυχία, ωστόσο παραμένει από τους χαμηλότερους στην Ευρωζώνη, όπως και εκείνος στην Ιταλία, που είναι επίσης στο 1,5%.
Οι τιμές στην Κύπρο επηρεάζονται σήμερα από δυο σημαντικές εξελίξεις. Η οικονομία αντιμετωπίζει πληθωριστικές πιέσεις λόγω των υψηλών τιμών στα καύσιμα, οι οποίες συνδέονται με τις ευρύτερες γεωπολιτικές κρίσεις. Επίσης, η κτηνοτροφία πλήττεται διπλά, από τον αφθώδη πυρετό (και την απώλεια ζώων) και από το αυξημένο κόστος παραγωγής, λόγω ακριβών καυσίμων και ζωοτροφών, με αντίκτυπο στις τιμές κρέατος.
Σημαντικός μήνας για τη διαπίστωση πρόσθετων συνεπειών είναι τώρα ο Απρίλιος, γιατί στη διάρκεια του θα συνεχίσουν να περνούν στην οικονομία οι συχνές ανατιμήσεις καυσίμων, ενώ παράλληλα έχουμε το Πάσχα, κατά το οποίο συνήθως οι τιμές πολλών προϊόντων, κυρίως τροφίμων, σκαρφαλώνουν.
Ανάχωμα σε κάποιο βαθμό στη μεγάλη αύξηση του δείκτη τιμών αναμένεται να δημιουργήσουν τα μέτρα που ανακοίνωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας για καύσιμα, ηλεκτρισμό και είδη διατροφής.
Τι έγινε στην Ευρώπη
Στην Ευρωζώνη, σύμφωνα με τα χθεσινά στοιχεία της Eurostat, ο πληθωρισμός αυξήθηκε κατά 2,5% τον Μάρτιο, από 1,9% τον Φεβρουάριο. Ισχυρές πιέσεις στις τιμές ασκήθηκαν στη Γερμανία τον Μάρτιο, επιβεβαιώνοντας τις προβλέψεις των αναλυτών για μεγάλη άνοδο του πληθωρισμού. H πρόβλεψη είναι 2,8% τον Μάρτιο σε ετήσια βάση.
Ο ετήσιος ρυθμός πληθωρισμού στη Γαλλία σημείωσε άνοδο στο 1,7%, στο υψηλότερο επίπεδό του από τον Ιανουάριο του 2025, από 0,9% τον Φεβρουάριο. Στην Ελλάδα, την Εσθονία και την Ισπανία ο πληθωρισμός είναι στο 3,3% τον Μάρτιο σε ετήσια βάση (σε σύγκριση με τον Μάρτιο του ’25).
Να δούμε τις υπόλοιπες χώρες, σύμφωνα με τις προβλέψεις που παρουσιάζει η Eurostat: Βέλγιο 2%, Βουλγαρία 2,6%, Ιρλανδία 3,6%, Κροατία 4,7%, Λετονία 3,6%, Λιθουανία 4,5%, Λουξεμβούργο 3,8%, Μάλτα 2,3%, Ολλανδία 2,6%, Αυστρία 3,1%, Πορτογαλία 2,7%, Σλοβενία 2,4%, Σλοβακία 3,7% και Φιλανδία 2,4%.
Εξετάζοντας τις κύριες συνιστώσες του πληθωρισμού στη ζώνη του ευρώ, ο τομέας της ενέργειας αναμένεται να παρουσιάσει τον υψηλότερο ετήσιο ρυθμό τον Μάρτιο (4,9%, έναντι -3,1% τον Φεβρουάριο), ακολουθούμενος από τις υπηρεσίες (3,2%, έναντι 3,4% τον Φεβρουάριο), τα τρόφιμα, τα αλκοολούχα ποτά και τα καπνικά (2,4%, έναντι 2,5% τον Φεβρουάριο) και τα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά (0,5%, έναντι 0,7% τον Φεβρουάριο).
Αναμένεται σημαντική αύξηση
Η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου στις αναθεωρημένες προβλέψεις που δημοσίευσε, αναμένει ότι ο πληθωρισμός το 2026 προβλέπεται να αυξηθεί σημαντικά στο 2,7% από 0,8% το 2025, λόγω κυρίως των οικονομικών επιπτώσεων του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Συγκεκριμένα, αναμένονται σημαντικές ανοδικές πιέσεις στις τιμές της ενέργειας λόγω αυξήσεων στις διεθνείς τιμές πετρελαίου, με έμμεσες ανοδικές επιδράσεις και στις υπόλοιπες συνιστώσες του πληθωρισμού. Περαιτέρω ανοδικές επιδράσεις αναμένονται στις τιμές των βιομηχανικών προϊόντων εξαιρουμένης της ενέργειας, λόγω διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα και στο αυξημένο κόστος παραγωγής, λόγω σημαντικού ποσοστού εισαγωγών αγαθών από την ΕΕ, η οποία αναμένεται να επιβαρυνθεί σημαντικά από αυξημένες τιμές φυσικού αερίου.
Ανοδικές πιέσεις αναμένονται και στις τιμές των τροφίμων, λόγω κυρίως υψηλότερων τιμών λιπασμάτων που προκύπτουν από τις διαταράξεις στην εφοδιαστική αλυσίδα στη Μέση Ανατολή (λόγω κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, καταστροφών σε υποδομές σε χώρες της περιοχής που είναι σημαντικοί παραγωγοί λιπασμάτων, και υψηλότερων τιμών φυσικού αερίου – σημαντική πρώτη ύλη λιπασμάτων), καθώς και λόγω του ξεσπάσματος του αφθώδους πυρετού στην Κύπρο και των αναμενόμενων ανοδικών πιέσεων στις τιμές των κρεάτων και των γαλακτοκομικών προϊόντων.
Τα επιτόκια
Πλέον, το ερώτημα είναι τι θα πράξει το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ στις 30 Απριλίου. Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη είναι πάνω από το όριο του 2% και έκλεισε στο 2,5% τον Μάρτιο. Σημειώνεται ότι στην τελευταία συνεδρίαση η ΕΚΤ διατήρησε τα επιτόκια αμετάβλητα για έκτη συνεχόμενη συνεδρίαση, προειδοποιώντας, όμως, ότι ο πόλεμος στο Ιράν σκιάζει τις προοπτικές για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη.
Στη συνέντευξη Τύπου μετά την ανακοίνωση της απόφασης, η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, επισήμανε την αβεβαιότητα της κατάστασης, αλλά εμφανίστηκε καθησυχαστική για τις δυνατότητες αντιμετώπισής της.
