Κενά, ασάφειες και παραλείψεις εντοπίζονται στο νομοσχέδιο για τη σύσταση του Κυπριακού Οργανισμού Ανάπτυξης Επιχειρήσεων (ΚΟΑΕ), το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή στο παρά πέντε, ενώ το Υπουργείο Οικονομικών πιέζεται για την έγκρισή του.
Διαφορετικά, η Δημοκρατία θα απολέσει ευρωπαϊκά κονδύλια ύψους από €50 εκατ. έως €69 εκατ. από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Το σχετικό νομοσχέδιο, που κατατέθηκε στη Βουλή στην εκπνοή της προθεσμίας, θα διευκολύνει την πρόσβαση στη χρηματοδότηση μικρομεσαίων και νεοφυών επιχειρήσεων, αυτοεργοδοτουμένων και άλλων επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν χρηματοδοτικά κενά. Το Σχέδιο Ανάκαμψης ολοκληρώνεται στο τέλος του χρόνου και η Δημοκρατία θα πρέπει, μέχρι το τέλος Αυγούστου, να προχωρήσει στον διορισμό του Διοικητικού Συμβουλίου του οργανισμού.
Αυτό προϋποθέτει την έγκριση της νομοθετικής πρότασης της Κυβέρνησης από την Ολομέλεια της Βουλής την ερχόμενη Πέμπτη, στην τελευταία συνεδρία πριν από τις θερινές διακοπές.
Οι νέες εταιρείες, οι μετοχές και οι εξασφαλίσεις
Κατά τη χθεσινή συζήτηση του νομοσχεδίου, κατά την οποία άρχισε η κατ’ άρθρον εξέτασή του από τα μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, ήρθαν στο φως οι ασάφειες, γεγονός που προκάλεσε την έντονη αντίδραση των βουλευτών.
Μεταξύ των ζητημάτων για τα οποία εκφράστηκαν επιφυλάξεις είναι οι δικαιούχες επιχειρήσεις που θα έχουν πρόσβαση στον ΚΟΑΕ, καθώς, όπως είπαν οι βουλευτές, στόχος είναι η κάλυψη των μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Σημειώνεται ότι, όπως είναι διατυπωμένο το νομοσχέδιο, πρόσβαση στον ΚΟΑΕ θα έχουν όλες οι επιχειρήσεις.
Επ’ αυτού, εκπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομικών υποστήριξαν ότι στόχος είναι η πρόσβαση των επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση στις περιπτώσεις όπου οι τράπεζες δεν προχωρούν σε δανεισμό. Υποστήριξαν επίσης ότι οι δικαιούχοι καθορίζονται βάσει του κανονισμού της ΕΕ.
Άλλη πρόνοια για την οποία εκφράστηκε προβληματισμός από τη Βουλή είναι ότι, για να προχωρεί ο ΚΟΑΕ σε δανεισμό ιδιωτικών εταιρειών, θα πρέπει προηγουμένως να ιδρύει εταιρείες και να συμμετέχει στο μετοχικό τους κεφάλαιο.
Περαιτέρω διευκρινίσεις ζητήθηκαν σε σχέση με τη μη διενέργεια ελέγχου της φερεγγυότητας των αιτητών δανείων από την Κεντρική Τράπεζα, μέσω του συστήματος «Άρτεμις». Επιφυλάξεις εκφράστηκαν και από εμπλεκόμενους φορείς.
Κομματικές τοποθετήσεις
Η πρόεδρος της Επιτροπής, Χριστιάνα Ερωτοκρίτου, εξέφρασε προβληματισμό για τις πρόνοιες που επιτρέπουν στον ΚΟΑΕ να ιδρύει εταιρείες ή να συμμετέχει σε αυτές.
Η βουλευτής του ΔΗΣΥ, Σάβια Ορφανίδου, σημείωσε ότι θα πρέπει να διευκρινιστεί κατά πόσον ο οργανισμός θα καλύπτει αποκλειστικά τις μικρομεσαίες και τις νεοφυείς επιχειρήσεις ή και μεγαλύτερες επιχειρήσεις.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άριστος Δαμιανού, άσκησε κριτική στην Κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο προώθησε το νομοσχέδιο, υποστηρίζοντας ότι αυτό κατατέθηκε «άρον άρον» και υπό την πίεση των χρονοδιαγραμμάτων που συνδέονται με την εκταμίευση πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Ο βουλευτής του ΕΛΑΜ, Μάριος Πελεκάνος, προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη καθυστέρηση ενδέχεται να οδηγήσει σε απώλεια ευρωπαϊκών κονδυλίων για την Κύπρο.
Ο βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας, Γιάννης Λαούρης, διερωτήθηκε κατά πόσον ο νέος οργανισμός θα επικαλύπτει αρμοδιότητες που ήδη ασκούν η ΑνΑΔ και το Υπουργείο Ενέργειας.
Πρόταση των Βρυξελλών
Στο μεταξύ, σημείωμα του Υπουργείου Οικονομικών που προωθήθηκε στη Βουλή ξεκαθαρίζει ότι η δημιουργία νέου νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου για τη σύσταση του Κυπριακού Οργανισμού Ανάπτυξης Επιχειρήσεων ήταν επιλογή της Κομισιόν, παρόλο που το Υπουργείο Οικονομικών είχε προτείνει τη μετεξέλιξη του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης (ΟΧΣ) σε Εθνικό Οργανισμό Ανάπτυξης.
Οι Βρυξέλλες, σύμφωνα με σημείωμα του αρμόδιου υπουργείου που προωθήθηκε στα μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, είχαν έντονες επιφυλάξεις και προβληματισμούς για το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του έργου, καθώς θα παρέμενε σε εκκρεμότητα η διαδικασία πώλησης του υφιστάμενου δανειακού χαρτοφυλακίου του ΟΧΣ.
Οι ανησυχίες αφορούσαν την αναβάθμιση των ηλεκτρονικών συστημάτων του ΟΧΣ και κατά πόσον αυτή θα ήταν συμβατή με τις μελλοντικές εργασίες του ως Εθνικού Οργανισμού Ανάπτυξης. Παράλληλα, υπήρχαν προβληματισμοί σε σχέση με την τραπεζική άδεια που κατείχε ο οργανισμός και κατά πόσον αυτή θα αποτελούσε μειονέκτημα, λόγω των αυξημένων εποπτικών απαιτήσεων της Κεντρικής Τράπεζας.
Πάντως, η Δημοκρατία έχει λάβει τεχνική βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω του TSI – DG Reform, για τη διεξαγωγή μελέτης. Για τη σύσταση και τη λειτουργία του οργανισμού, το κράτος θα καταβάλει κεφάλαιο €60 εκατ.
Επιπλέον, ο οργανισμός θα καλύπτει τις χρηματοδοτικές του ανάγκες μέσω των δραστηριοτήτων του, όπως οι τόκοι δανείων και τα τέλη συμμετοχής των τραπεζών στα σχέδιά του, ενώ θα έχει τη δυνατότητα να δανείζεται από ευρωπαϊκούς και διεθνείς οργανισμούς.