Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα: Όλα δείχνουν νέα αύξηση επιτοκίων τον Σεπτέμβριο

Δύο ενδείξεις αποκλιμάκωσης, αλλά όχι ακόμη αρκετές για να απομακρύνουν το ενδεχόμενο νέας αύξησης των επιτοκίων, έλαβε την Παρασκευή η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Η αύξηση των συμφωνημένων μισθών επιβραδύνθηκε το δεύτερο τρίμηνο, ενώ υποχώρησαν ελαφρά και οι πληθωριστικές προσδοκίες των καταναλωτών.

Τα στοιχεία περιορίζουν τον κίνδυνο η άνοδος των τιμών της ενέργειας λόγω του πολέμου με το Ιράν να περάσει στους μισθούς και στην τιμολογιακή πολιτική των επιχειρήσεων. Δεν αλλάζουν, ωστόσο, το γεγονός ότι ο πραγματικός πληθωρισμός παραμένει στο 2,9%, αρκετά υψηλότερα από τον στόχο του 2%.

Με την οικονομία της Ευρωζώνης να αποδεικνύεται παράλληλα ανθεκτικότερη από όσο αναμενόταν, οι αγορές θεωρούν σχεδόν βέβαιη μία ακόμη αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με το Bloomberg. Οι μισθοί που καθορίζονται μέσω συλλογικών συμβάσεων και άλλων συμφωνιών αυξήθηκαν κατά 2,44% σε ετήσια βάση το δεύτερο τρίμηνο, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ. Ο ρυθμός είναι χαμηλότερος από το αναθεωρημένο 2,56% του προηγούμενου τριμήνου και απέχει σημαντικά από την κορύφωση του 5,55% το 2024.

Ο συγκεκριμένος δείκτης δεν αποτυπώνει το σύνολο των αποδοχών των εργαζομένων, αποτελεί όμως σημαντικό βαρόμετρο για τις μισθολογικές πιέσεις που έχουν ήδη ενσωματωθεί στις συλλογικές συμφωνίες.

Για την ΕΚΤ, το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν η αύξηση του ενεργειακού κόστους θα οδηγήσει σε μεγαλύτερες μισθολογικές διεκδικήσεις και, στη συνέχεια, σε νέες αυξήσεις τιμών από τις επιχειρήσεις. Ενα τέτοιο σπιράλ θα μπορούσε να μετατρέψει μια αρχικά ενεργειακή κρίση σε περισσότερο επίμονο πληθωρισμό, ιδιαίτερα στις υπηρεσίες, όπου το κόστος εργασίας έχει μεγαλύτερη βαρύτητα. Η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ είχε αναφέρει τον Ιούλιο ότι ο δείκτης παρακολούθησης των μισθών και οι υπόλοιπες έρευνες δείχνουν συγκρατημένη αύξηση των αποδοχών, χωρίς μέχρι στιγμής να διακρίνονται δευτερογενείς επιδράσεις στις τιμές.

Η εικόνα δεν είναι, πάντως, απολύτως καθησυχαστική. Ο προπορευόμενος δείκτης μισθών της ΕΚΤ προβλέπει ότι οι αυξήσεις θα επιταχυνθούν έως τις αρχές του 2027, αν και θα παραμείνουν πολύ χαμηλότερες από τα υψηλά επίπεδα του 2024, τα οποία είχαν ακολουθήσει το προηγούμενο πληθωριστικό κύμα. Παράλληλα, ορισμένοι αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι η ΕΚΤ δεν μπορεί να περιμένει έως ότου οι δευτερογενείς επιδράσεις γίνουν ορατές στα στοιχεία, καθώς τότε ενδέχεται να είναι ήδη αργά για να τις περιορίσει.

Στο 2,7% οι προσδοκίες τριετίας

Μικρή αποκλιμάκωση καταγράφηκε και στις εκτιμήσεις των καταναλωτών για την πορεία των τιμών. Οι πολίτες της Ευρωζώνης περιμένουν ότι ο πληθωρισμός θα διαμορφωθεί στο 2,9% τους επόμενους 12 μήνες, από 3% που προέβλεπαν τον Ιούνιο, σύμφωνα με τη μηνιαία έρευνα της ΕΚΤ.

Περισσότερο σημαντική για τη χάραξη της νομισματικής πολιτικής είναι η πρόβλεψη σε βάθος τριετίας, η οποία υποχώρησε στο 2,7% από 2,8% τον προηγούμενο μήνα. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τις 2 έως τις 27 Ιουλίου, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ελπίδες για ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εναλλάσσονταν με νέα στρατιωτική κλιμάκωση, προκαλώντας έντονες διακυμάνσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.

Οι πληθωριστικές προσδοκίες παρακολουθούνται στενά από τις κεντρικές τράπεζες επειδή επηρεάζουν τις αποφάσεις των εργαζομένων και των επιχειρήσεων. Εάν οι εργαζόμενοι θεωρούν ότι οι ανατιμήσεις θα διαρκέσουν, είναι πιθανότερο να ζητήσουν μεγαλύτερες αυξήσεις μισθών. Αντίστοιχα, οι επιχειρήσεις μπορεί να προσαρμόσουν προκαταβολικά τις τιμές τους, συντηρώντας τον πληθωρισμό. Η υποχώρηση των σχετικών δεικτών δείχνει ότι ο κίνδυνος αυτός δεν επιδεινώθηκε τον Ιούλιο. Οι προβλέψεις των νοικοκυριών, ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τον στόχο του 2%, επομένως δεν μπορούν ακόμη να θεωρηθούν πλήρως ευθυγραμμισμένες με την επιδίωξη της ΕΚΤ.

Η ανθεκτική οικονομία δίνει περιθώριο κινήσεων

Το ενδεχόμενο νέας αύξησης ενισχύεται και από την εικόνα της οικονομίας. Το ΑΕΠ της Ευρωζώνης αυξήθηκε κατά 0,4% το δεύτερο τρίμηνο σε σύγκριση με το προηγούμενο, ξεπερνώντας τις προσδοκίες, ενώ η ανεργία παρέμεινε στο 6,3% τον Ιούνιο. Η εικόνα των καταναλωτών είναι περισσότερο απαισιόδοξη. Οι συμμετέχοντες στην έρευνα της ΕΚΤ εκτιμούν ότι η οικονομία της Ευρωζώνης θα συρρικνωθεί κατά 1,2% τους επόμενους 12 μήνες.

Η πρόβλεψη είναι ελαφρώς καλύτερη από την πτώση 1,4% που ανέμεναν τον Ιούνιο, εξακολουθεί όμως να δείχνει έντονη ανησυχία για τις οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου και των υψηλότερων τιμών. Ετσι, τα στοιχεία της Παρασκευής μειώνουν έναν από τους βασικούς φόβους της ΕΚΤ, ότι η άνοδος της ενέργειας έχει ήδη περάσει στους μισθούς και στις προσδοκίες. Δεν λύνουν όμως το πρόβλημα του πραγματικού πληθωρισμού, ο οποίος παραμένει κοντά στο 3%. Η απάντηση των αγορών για τον Σεπτέμβριο είναι σχεδόν δεδομένη· εκείνη της Φρανκφούρτης θα εξαρτηθεί από τα στοιχεία που θα μεσολαβήσουν.

Πηγή: moneyreview.gr