Συντάξεις: Ανοικτό παραθυράκι για αύξηση των εισφορών – Καθοριστικής σημασίας η νέα αναλογιστική μελέτη που θα διεξαχθεί στην πενταετία

Πέραν των 4,5 ωρών κράτησε η χθεσινή συνεδρία του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος. Οι κοινωνικοί εταίροι, η ομάδα του Υπουργού Εργασίας και ο αναλογιστής, μπήκαν στα βαθιά, όσον αφορά στις πρόνοιες της προωθούμενης συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης, με αποτέλεσμα, μέσα από τις ερωτήσεις και τις απαντήσεις να εξαχθούν σημαντικά συμπεράσματα.

Όπως προκύπτει τόσο από τις δηλώσεις που έγιναν μετά τη συνεδρία, όσο και από τις πληροφορίες που συνέλεξε ο «Φ», συγκεκριμένα σημεία τα οποία έχουν λεχθεί κατά κόρον εδώ και καιρό φαίνεται να αναθεωρούνται. Βασικότερα εκ των οποίων είναι τα εξής: (1) Όλοι οι εμπλεκόμενοι, τονίζουν εδώ και καιρό ότι οι δυο παράμετροι, οι οποίοι δεν πρόκειται να διαφοροποιηθούν σε καμιά περίπτωση με τη μεταρρύθμιση, είναι η αύξηση των εισφορών και η αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης. Ωστόσο, μέσα από τη χθεσινή συζήτηση, φαίνεται ότι αφήνεται ένα μικρό παραθυράκι όσον αφορά στο πρώτο σκέλος. Δηλαδή την αύξηση των εισφορών. (2) Το ποσοστό της μείωσης του πέναλτι του 12%, ενδεχομένως να είναι μεγαλύτερο από αυτό που έχει ήδη ανακοινωθεί και το οποίο υπολογίστηκε στο 4,5%. (3) Οι συντεχνίες ξεκαθάρισαν χθες ότι δεν πρόκειται να σταθούν εμπόδιο στην ψήφιση του νομοσχεδίου για τον πρώτο πυλώνα, αρκεί να διαμορφωθεί ένας οδικός χάρτης για τον δεύτερο, δηλαδή τα Ταμεία Προνοίας. (4) Το ζήτημα της επενδυτικής πολιτικής του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων μεταφέρεται και επίσημα στους ώμους του Υπουργείου Οικονομικών, εξού και ο υπουργός ή εκπρόσωπος του, θα μετέχει σε επόμενες συνεδρίες του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος.

Εισφορές στο ΤΚΑ

Βασικό σημείο, το οποίο προκύπτει μετά τη χθεσινή συνεδρία του Σώματος, είναι το γεγονός ότι έστω και υπό προϋποθέσεις, παραμένει ανοικτό το παράθυρο για αύξηση των εισφορών στο ΤΚΑ. Κάτω όμως από ποιες προϋποθέσεις θα γίνει αυτό; Στην περίπτωση που όντως υλοποιηθεί και εφαρμοστεί η μεταρρύθμιση το 2027, θα πραγματοποιηθεί νέα αναλογιστική μελέτη πριν συμπληρωθεί η πενταετία, δηλαδή το 2031, η οποία θα καταδείξει κατά πόσο με την εφαρμογή των αλλαγών, το ΤΚΑ όντως παραμένει βιώσιμο. Εδώ είναι που το ποσοστό 1,34% αποδεικνύεται ιδιαίτερα κρίσιμο. Χωρίς να μπαίνουμε στο βάθος των τεχνικών υπολογισμών, παραθέτουμε το κομμάτι του νομοσχεδίου που αναφέρεται στο συγκεκριμένο σημείο: «Για νέους συνταξιούχους, μέσα στην πενταετή μεταβατική περίοδο (2027-2031), θα διενεργείται αντίστοιχη σύγκριση της συνολικής σύνταξης γήρατος με το υφιστάμενο σύστημα και της συνολικής σύνταξης γήρατος που προκύπτει βάσει της μεταρρύθμισης. Εάν το άθροισμα της νέας, επανασχεδιασμένης βασικής σύνταξης και της νέας συμπληρωματικής σύνταξης (με συντελεστή απόδοσης 1,25%) είναι μικρότερο από το ποσό που προκύπτει με το υφιστάμενο σύστημα, τότε θα επανυπολογίζεται η συμπληρωματική σύνταξη με συντελεστή απόδοσης της συμπληρωματικής σύνταξης το 1,34%. Για όλους τους νέους συνταξιούχους μετά την πενταετή μεταβατική περίοδο, δηλ. από το 2032 και εντεύθεν, θα ισχύει ο συντελεστής απόδοσης της συμπληρωματικής σύνταξης 1,34% οριζόντια για όλους τους εν λόγω συνταξιούχους, με την προσθήκη πρόνοιας στο νόμο για δυνητική αύξηση εισφορών αναλόγως των οικονομικών αποτελεσμάτων που θα καταδείξει αναλογιστική μελέτη που θα διενεργηθεί πριν από το 2032». Όπως αναφέρουν οι πληροφορίες μας, στην περίπτωση που η μελέτη δείξει ότι αυτή η αύξηση δεν μπορεί να αποδοθεί, καθώς το ΤΚΑ δεν θα διατηρήσει τη βιωσιμότητα του, τότε αφήνεται ανοικτό το παράθυρο να αυξηθούν οι εισφορές.

«Μετέωρες παραδοχές»

Το συγκεκριμένο σημείο, υπογράμμισε και στις δηλώσεις του ο Γενικός Διευθυντής της ΟΕΒ, Μιχάλης Αντωνίου. «Η δεύτερη και τρίτη ανάγνωση του νομοσχεδίου, αναδεικνύουν στοιχεία που προβληματίζουν. Ένα από τα δεδομένα στα οποία συμφωνήσαμε όλοι όταν ξεκινούσαμε, είναι ότι η προσπάθεια για βελτίωση του συνταξιοδοτικού δεν θα οδηγήσει σε αύξηση εισφορών. Μέσα στο νομοσχέδιο υπάρχει πρόνοια ότι το 2030-2031 θα γίνει αναλογιστική μελέτη, από την οποία θα διαφανεί κατά πόσο διασφαλίζεται η βιωσιμότητα, χωρίς αυξήσεις εισφορών, αφήνοντας αυτό το ενδεχόμενο ανοιχτό», σημείωσε. Ο κ. Αντωνίου εξέφρασε την ελπίδα ότι με τη βοήθεια των εμπειρογνωμόνων θα υπάρχει κατάληξη σε τελικά κείμενα που δεν θα περιέχουν «μετέωρες παραδοχές», προκειμένου να βελτιωθούν οι συντάξεις, χωρίς να αυξηθούν οι εισφορές, χωρίς να μειωθούν υφιστάμενες ή προσδοκώμενες συντάξεις, εκτιμώντας ότι αυτό είναι στα πλαίσια των δυνατοτήτων μας. Οι πληροφορίες μας αναφέρουν ότι σοβαρές ανησυχίες για το ενδεχόμενο αύξησης των εισφορών εξέφρασαν και άλλοι κοινωνικοί εταίροι.

Ταμεία Προνοίας

Όπως είναι γνωστό, ένα από τα βασικά σημεία συζήτησης στο Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα, είναι αυτό που αφορά στα Ταμεία Προνοίας. Παρόλο που δεν εμπίπτει στο πλαίσιο συζήτησής για τις κοινωνικές ασφαλίσεις, (δηλαδή τον πρώτο πυλώνα για τον οποίο έχει ετοιμαστεί το κυβερνητικό νομοσχέδιο), εντούτοις, ανακύπτει σε συχνά χρονικά διαστήματα, κυρίως από την συνδικαλιστική πλευρά. Συγκεκριμένα, εδώ και καιρό οι συντεχνίες τονίζουν ότι για να προκύψει ολοκληρωμένη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση και να επιλυθεί το πρόβλημα της επάρκειας συντάξεων, θα πρέπει να προχωρήσει και το ζήτημα που αφορά τα Ταμεία Προνοίας. Την ίδια ώρα όμως, υπάρχει και μια άλλη παράμετρος, η οποία έχει να κάνει με το κατά πόσο τα Ταμεία Προνοίας θα είναι υποχρεωτικά (δεν το συζητούν καν οι εργοδότες) ή εθελοντικά. Ως εκ τούτου, η κυβέρνηση δεν έχει ανοίξει ακόμη τα χαρτιά της για το συγκεκριμένο θέμα. Ωστόσο χθες, το σημαντικό στοιχείο που προέκυψε, είναι ότι οι συντεχνίες δεν αναμένεται να θέσουν προσκόμματα στην ψήφιση του νομοσχεδίου για τις κοινωνικές ασφαλίσεις, εξαιτίας των Ταμείων Προνοίας. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά στις δηλώσεις της, η ΓΓ της ΠΕΟ, Σωτηρούλα Χαραλάμπους, «το συνδικαλιστικό κίνημα δεν πρόκειται να βάλει προσκόμματα στην ψήφιση του νομοσχεδίου. Είναι σημαντικό, όμως, από την ώρα που βασικός στόχος της μεταρρύθμισης είναι η επάρκεια εισοδήματος, να υπάρξει οδικός χάρτης που θα οδηγεί εκεί που πρέπει να είμαστε: Δηλαδή κάθε εργαζόμενος, πέραν από τη σύνταξή του, να έχει και Ταμείο Προνοίας». Βέβαια, από πλευράς ΣΕΚ επισημαίνεται ότι θα πρέπει να υπάρξει ολοκληρωμένος σχεδιασμός για τον δεύτερο πυλώνα και στην περίπτωση που κριθεί ότι θα πρέπει να εφαρμοστεί μελλοντικά, τότε θα γίνει αποδεκτό.

Πέναλτι 12%: Αυξημένο όφελος για τους συνταξιούχους

Το ζήτημα της αναλογιστικής προσαρμογής για όσους αφυπηρετούν πρόωρα στα 63 τους χρόνια (πέναλτι 12%) τέθηκε και χθες ως θέμα συζήτησης, ωστόσο αναμένεται να αποτελέσει ένα ειδικό κεφάλαιο, το οποίο θα αναλυθεί σε συνεδρία που θα συγκληθεί αποκλειστικά για το θέμα αυτό. Οι πληροφορίες του «Φ» αναφέρουν ότι η μείωση του πέναλτι, από 4,5% που έχει λεχθεί, ενδεχομένως να φτάσει στο 6%. Δηλαδή θα προκύψει μεγαλύτερο όφελος, σε σχέση με ότι έχει λεχθεί μέχρι σήμερα. Αυτό θα γίνει εφόσον το βασικό κομμάτι της σύνταξης, υπολογιστεί στη βάση της νέας φόρμουλας που θα προκύψει με τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση. Στη συνέχεια, δηλαδή μετά την πενταετία, ο υπολογισμός αναμένεται να διαφοροποιηθεί, στη βάση μονάδων. Όπως εξήγησε προ ημερών ο υπουργός Εργασίας, από τον έκτο χρόνο, ο συγκεκριμένος τρόπος υπολογισμού θα αντικατασταθεί από νέα φόρμουλα που θα συνδέει το ύψος της σύνταξης με την ηλικία αφυπηρέτησης. Τα στοιχεία του ασφαλιστικού λογαριασμού θα πολλαπλασιάζονται με συγκεκριμένους συντελεστές. Σημειώνεται ότι η αναλογιστική μείωση του 12% θα συζητηθεί στη συνεδρίαση της ερχόμενης Πέμπτης. Σύμφωνα με την ενημέρωση που υπήρξε χθες, τη Δευτέρα θα συζητηθεί ο πυλώνας 0, δηλαδή τα θέματα που αφορούν τους χαμηλοσυνταξιούχους. Όπως είπε ο κ. Μουσιούττας στις χθεσινές του δηλώσεις, το «μικρό τσεκούδι» θα συνεχίσει να υπάρχει, καθώς «η κοινωνική πρόνοια από το κράτος θα συνεχιστεί γι’ αυτούς που έχουν τα κριτήρια που θα αποφασιστούν». Διευκρίνισε επίσης ότι σε καμιά περίπτωση, κανένας συνταξιούχος δεν θα παίρνει συνολικά λιγότερα από όσα παίρνει σήμερα. Ακολούθως την Τρίτη θα συνεδριάσει η Τεχνική Επιτροπή η οποία εξετάζει τον δεύτερο πυλώνα και την Πέμπτη όπως έχει λεχθεί θα συζητηθεί το πέναλτι του 12%. Όπως αποφασίστηκε, θα γίνονται συνεδριάσεις δύο φορές τη βδομάδα, ώστε να καταστεί εφικτός ο στόχος της εφαρμογής της μεταρρύθμισης από 1.1.2027.