Τράπεζες: Το ευρώ «εξαφάνισε» το δολάριο στην Κύπρο

Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google

Η εικόνα του κυπριακού τραπεζικού συστήματος σήμερα δεν θυμίζει σε τίποτα την προηγούμενη δεκαετία. Η Κύπρος της επίπλαστης αφθονίας, των ανεξέλεγκτων non-EU κεφαλαίων και των Ρώσων μεγιστάνων έχει δώσει τη θέση της σε ένα απόλυτα εναρμονισμένο με τους ευρωπαϊκούς κανόνες τραπεζικό μοντέλο.

Τα τελευταία επίσημα στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου για τον Σεπτέμβριο του 2026 αποκαλύπτουν το μέγεθος της μεγάλης «αποξένωσης». Οι καταθέσεις των ξένων ιδιωτών και επιχειρήσεων έχουν κυριολεκτικά εκμηδενιστεί, αναγκάζοντας τις τράπεζες να στηρίζονται πλέον αποκλειστικά στη ρευστότητα των εγχώριων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Στο σήμερα, οι αριθμοί δείχνουν ότι η Κύπρος άλλαξε οριστικά σελίδα. Οι καταθέσεις των ξένων νοικοκυριών έχουν πλέον σχεδόν εξαφανιστεί από τον χάρτη, καταγράφοντας τον Σεπτέμβριο του 2026 το ισχνό υπόλοιπο των €269,5 εκατομμυρίων, μια καθολική πτώση της τάξης του 90% σε σύγκριση με τις… χρυσές εποχές, προ κρίσης. Αν και οι εταιρικοί λογαριασμοί εμφανίζουν μια σταθεροποίηση στα €2.890,7 εκατομμύρια, αυτή αφορά πλέον θεσμικούς επενδυτικούς οργανισμούς και holding εταιρείες που υπόκεινται σε εξαντλητικούς ελέγχους. Το κυπριακό τραπεζικό σύστημα του 2026 είναι πιο ασφαλές και καθαρό από ποτέ, πληρώνοντας όμως το τίμημα της απώλειας των ξένων δισεκατομμυρίων που κάποτε αποτελούσαν την ατμομηχανή του.

Η διαχρονική ανάλυση των κυπριακών καταθέσεων ανά νόμισμα αποκαλύπτει ανάγλυφα τη γεωπολιτική και οικονομική μεταστροφή της Κύπρου. Πριν από τη μεγάλη κρίση, το δολάριο ΗΠΑ (USD) αποτελούσε το βασικό εργαλείο των ξένων offshore επιχειρήσεων, αντιπροσωπεύοντας τη μερίδα του λέοντος των ξένων κεφαλαίων.

Τον Οκτώβριο του 2012, το σύστημα πλημμύριζε από ξένο συνάλλαγμα, με τις καταθέσεις σε λοιπά νομίσματα να αγγίζουν τα €4.136 εκατ., εκ των οποίων τα €3.918 εκατ. ήταν σε δολάρια. Η αμερικανική πίεση και το «κούρεμα» του Ιουνίου 2013 επέφεραν καίριο πλήγμα, με τις καταθέσεις δολαρίων να κατακρημνίζονται κατά 50%, στα €2.074 εκατ. Μέχρι τον Δεκέμβριο του 2014, με την αυστηροποίηση των ελέγχων (AML), το δολάριο υποχώρησε περαιτέρω στα €1.148 εκατ.

Σήμερα, η κυριαρχία του ευρώ είναι ολοκληρωτική. Από τα €56.056 εκατ. των συνολικών καταθέσεων, τα €53.557 εκατ. είναι σε ευρώ. Το δολάριο έχει περιοριστεί στα €1.433 εκατ., ενώ η αγγλική λίρα (GBP) έχει σχεδόν εκμηδενιστεί, υποχωρώντας από τα €107,9 εκατ. του 2013 στα μόλις €43,6 εκατ. Η πορεία του ιαπωνικού γεν (JPY) και του ελβετικού φράγκου (CHF) στο κυπριακό τραπεζικό σύστημα (πίνακας 2) συμπληρώνει τον χάρτη της φυγής των ξένων κεφαλαίων. Αν και δεν αποτελούσαν τα βασικά νομίσματα συναλλαγών όπως το δολάριο, η πορεία τους δείχνει την πλήρη απομάκρυνση της Κύπρου από παραδοσιακά επενδυτικά νομίσματα. Σήμερα, η παρουσία και των δύο νομισμάτων έχει ουσιαστικά εκμηδενιστεί. Το ελβετικό φράγκο έχει περιοριστεί στα μόλις €71,7 εκατ., ενώ το ιαπωνικό γεν έχει κυριολεκτικά «εξαφανιστεί» από τα τραπεζικά υπόλοιπα, καταγράφοντας το ισχνό ποσό των €3,1 εκατ.

Παράλληλα, η αλλαγή αποτυπώνεται ανάγλυφα στη δυναμική των εγχώριων ροών, οι οποίες αντικατέστησαν πλήρως τα χαμένα ξένα δισεκατομμύρια. Σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα, τον Σεπτέμβριο του 2026 οι συνολικές καταθέσεις κατέγραψαν εντυπωσιακή μηνιαία αύξηση κατά €697,1 εκατ., σπρώχνοντας το συνολικό υπόλοιπο στα €60,2 δις. Η άνοδος αυτή στηρίχθηκε αποκλειστικά στο κυπριακό χρήμα, καθώς οι κάτοικοι εσωτερικού εισέρευσαν €639,9 εκατ. στο σύστημα. Πιο αναλυτικά, οι εγχώριες επιχειρήσεις πρωταγωνίστησαν με εισροές €373,0 εκατ., ενώ τα εγχώρια νοικοκυριά ενίσχυσαν τη ρευστότητα κατά €93,8 εκατ.