Η Iρλανδή εικαστικός Χέλεν Κίρουαν η οποία έχει ως βάση της την Κύπρο, αποκαλύπτει το νέο της βίντεο 360° σε τρεις οθόνες με τίτλο «Grief-Work» (2022) στο Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο της Βενετίας, στο πλαίσιο της έκθεσης «Personal Structures», την οποία επιμελείται το Global Art Affairs Foundation παράλληλα με την 59η Μπιενάλε 2022. Υπαίθριες σκηνές κινηματογραφήθηκαν στην Κύπρο, ενώ η Βυζαντινή Χορωδία της Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού ψέλνει ειδικά για το έργο. Η έκθεση θα είναι ανοικτή για το κοινό από τις 23 Απριλίου-27 Νοεμβρίου 2022.
Οι ήσυχες, στοχαστικές περφόρμανς της Κίρουαν και οι πολυκάναλες βίντεο-εγκαταστάσεις της χαρακτηρίζονται από την εξερεύνηση των εννοιών της μνήμης, της απώλειας και του χρόνου. Το έργο Grief-Work αποτελεί συνέχεια του στοχασμού της επί των προαναφερθέντων ζητημάτων, ωστόσο αυτή τη φορά έχει αντλήσει έμπνευση συγκεκριμένα από τις θρηνητικές παραδόσεις της αρχαίας Ελλάδας και της Μέσης Ανατολής. Επίσης, ενώ συνήθως τα βίντεό της αποτελούν σόλο περφόρμανς της ιδίας, στην προκειμένη έχει συμπεριλάβει πρόσθετα και ποικιλόμορφα ζωντανά στοιχεία όπως εννέα ηθοποιούς, χορωδία, ακόμα κι ένα ζώο, ένα κυπριακό γαϊδούρι.
Η εγκατάσταση της Κίρουαν θα καταλάβει μια μεγάλη αίθουσα στο ισόγειο του Palazzo Bembo, ενός αποκατεστημένου παλατιού του 14ου αιώνα που βρίσκεται στο Μεγάλο Κανάλι. Με την είσοδό τους στην αίθουσα, οι επισκέπτες θα εμβυθίζονται στις μεγάλες οθόνες του βίντεο μέσω ενός ηχοτοπίου το οποίο συνέθεσε ο Tom Lane. H ενετοβυζαντινή αρχιτεκτονική του κτιρίου, με επιρροές από τη μουσουλμανική Ισπανία και το γoτθικό ρυθμό της ηπειρωτικής Ιταλίας, απηχεί τη συμβολή στοιχείων η οποία χαρακτηρίζει το έργο της εικαστικού.
ΤΟ ΑΤΕΛΕΙΩΤΟ ΤΑΞΙΔΙ
To Grief-Work παρουσιάζει την καλλιτέχνιδα ως έναν χαρακτήρα ευρισκόμενο σε ένα μεταφορικό ταξίδι, κατά τη διάρκεια του οποίου έρχεται σε επαφή με την επιτέλεση τελετουργιών από άλλους, εμπνευσμένων από τις νεκρώσιμες σκηνές που απαντώνται σε λευκές ληκύθους. Η Κίρουαν αντλεί επίσης έμπνευση από τη δική της εμπειρία πένθους για το χαμό ενός αγαπημένου προσώπου· το φαινομενικά ατελείωτο ταξίδι στο έργο της μοιάζει με κάποιου είδους αναζήτηση και λειτουργεί ως μεταφορά για τη διαδικασία του προσανατολισμού και της χαρτογράφησης, ενώ επιχειρείται ένας διάπλους του άγριου τοπίου της απώλειας.
Ο χαρακτήρας ταλαντεύεται ανάμεσα σε πολλαπλές υπάρξεις και εμπειρίες, παραπαίοντας φαινομενικά στα άκρα δύο σφαιρών, ωσάν να αναπαριστά την ίδιά της τη μετάβαση από τη ζωή στο θάνατο.
Οι υπαίθριες σκηνές, οι οποίες κινηματογραφήθηκαν στους πρόποδες μιας απόμακρης τοποθεσίας στην Κύπρο, διανθισμένες με υλικό το οποίο κινηματογραφήθηκε σε στούντιο, συνθέτουν μια θρυμματισμένη αλλά αλληλοσυνδεόμενη επαναλαμβανόμενη δομή. Οι επαναλαμβανόμενες παραλλαγές του Grief-Work και η αίσθηση της ατέρμονης κίνησης απηχούνται στον ψαλμό τον οποίο ψέλνει η Βυζαντινή Χορωδία της Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού «Ρωμανός ο Μελωδός», υπό τη διεύθυνση του χοράρχη π. Νικολάου Λυμπουρίδη. Η ψαλμωδία αντανακλά πολλές θρηνητικές παραδόσεις ανά τον κόσμο και η διαρκής ρυθμική ροή της έχει ενσωματωθεί με μαεστρία στο συνολικό ηχοτοπίο του συνθέτη Tom Lane – ο οποίος έχει τη βάση του στο Δουβλίνο – ώστε να προβάλλεται η πολυπλοκότητα και η αίσθηση της ποιητικής βαρύτητας του Grief-Work.
Το Grief-Work στηρίζεται στην έρευνα της Κίρουαν σε σχέση με τη ριζοσπαστική αντίληψη του θραύσματος από το φιλόσοφο Φρήντριχ Σλέγκελ ως μιας δυναμικής πρακτικής η οποία αποσκοπεί στον θρυμματισμό για χάρη του ίδιου του θρυμματισμού.
To Grief-Work απηχεί προγενέστερες περφόρμανς της Κίρουαν, ιδιαιτέρως τις κινηματογραφικές εγκαταστάσεις της στην τριλογία Memory Theatre: Fragment and Trace (2015), Memory Theatre (2017) και perpetuum mobile (2019) και ζωντανές περφόρμανς σε παραλίες στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Κύπρο.
Η καλλιτέχνις θα παρουσιάσει επίσης μια σειρά από ζωντανές περόφμανς στη Βενετία κατά τη διάρκεια της Μπιενάλε.
Η έκθεση θα είναι ανοικτή για το κοινό από τις 23 Απριλίου-27 Νοεμβρίου 2022. Ημερομηνίες ανεπίσημης πρεμιέρας: Τετάρτη 21 και Πέμπτη 22 Απριλίου 2022. Palazzo Bembo, Riva del Carbon, 4793-4785, 30124 Βενετία. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το έργο της επισκεφθείτε τους ιστότοπους: www.helenkirwan.com
