Η προσέγγιση του Γιόζεφ Μπόις για την κοινωνική γλυπτική ενέπνευσε 11 Κύπριους καλλιτέχνες οι οποίοι, μέσα από σύγχρονες πρακτικές, δημιούργησαν έργα με κοινωνικό περιεχόμενο δουλεύοντας μαζί στο Ινστιτούτο Γκαίτε.
Το 2021 συμπληρώνονται 100 χρόνια από τη γέννηση του Γιόζεφ Μπόις. Mε αυτή την αφορμή, το Ινστιτούτο Γκαίτε στην Κύπρο παρουσιάζει το πρόtζεκτ «Social Sculpture» το οποίο περιλαμβάνει μια σειρά εκδηλώσεων που επιμελείται η Μαρίνα Χριστοδουλίδου.
Ο δημοφιλής Γερμανός καλλιτέχνης έβαλε τη σφραγίδα του στην τέχνη όσο λίγοι. Ο Μπόις άνοιξε μια συζήτηση για την έννοια της τέχνης και την επέκτασή της, ή τη σύνδεση της με ζητήματα που δεν παύουν να απασχολούν τους καλλιτέχνες του 21ου αιώνα, όπως είναι η δημοκρατία, ο ρόλος που επιτελεί η τέχνη απέναντι στην κοινωνία, οι συζητήσεις και οι ζυμώσεις ως διαδικασία της τέχνης πέρα από τα έργα μιας συλλογής, πιστεύοντας στη δημιουργική δύναμη του καλλιτέχνη με την οποία μπορεί να αλλάξει τον εαυτό του και τον κόσμο.
Με αφετηρία την έννοια για την κοινωνική γλυπτική του Μπόις, η Μαρίνα Χριστοδουλίδου ήρθε σε επαφή με Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους καλλιτέχνες μετά το πρώτο λοκντάουν. Παρά τις δύσκολες συνθήκες λόγω της πανδημίας, δούλεψαν εντατικά το τελευταίο εξάμηνο σε κοινά εργαστήρια στον χώρο του Γκαίτε.
«Ξεκινήσαμε την επαφή μας με καλλιτέχνες που οι περισσότεροι επέστρεψαν πρόσφατα στην Κύπρο και δεν γνωρίζαν ο ένας το έργο του άλλου. Στην πορεία, και μέσα από μια σειρά δράσεων, αρχίσαμε να συνδεόμαστε μεταξύ μας και να λειτουργούμε ως ομάδα», εξηγεί η Μαρίνα Χριστοδουλίδου. Ενώ οι καλλιτέχνες δούλεψαν ξεχωριστά πάνω στις ιδέες τους, κατά τη διάρκεια της δημιουργίας υπήρχε μια συνεχής ανταλλαγή και ανατροφοδότηση, όχι μόνο μεταξύ τους αλλά και με τους καθοδηγητές των εργαστηρίων. «Οι θεματικές των εργαστηρίων μάς βοήθησαν να επεξεργαστούμε έννοιες που έχουν να κάνουν με τον κοινωνικό προσανατολισμό. Ο Μπόις και η έννοια της κοινωνικής γλυπτικής ήταν η αφετηρία, ώστε να δημιουργήσουμε μέσα από διαλογικές πρακτικές. Μερικές θεματικές που ανέπτυξαν οι καλλιτέχνες αφορούν το πώς κατανοούμε την κυπριακή ταυτότητα, την κλιματική κρίση, την ιδέα της κίνησης ως μεταφορά για τη γλυπτική, την πραγματικότητα και τον μύθο, το πώς αντιλαμβανόμαστε την αυτοβιογραφία ως κομμάτι διαδικασίας που αφορά και το σύνολο», σχολιάζει η επιμελήτρια.
Το πρότζεκτ περιλαμβάνει δημιουργίες των καλλιτεχνών Σπύρου Αναστασίου, Mehveş Beyidoğlu, Στέλλας Ν. Χρίστου, Ειρήνης Κωνσταντίνου, Ραφαέλας Κωνσταντίνου, Μαριέττας Μαυροκορδάτου, Ανδρέα Παπαμιχαήλ, Σιμώνης Φιλίππου, Ζωής Πολυκάρπου, Κοραλλίας Στεργίδου και Νικολίνας Στυλιανού. Οι καλλιτεχνικές τους προσεγγίσεις χαρακτηρίζονται από διαφορετικά μέσα που περιλαμβάνουν ήχο, γλυπτική, χαρακτική, φωτογραφία, εγκατάσταση, περφόρμανς, ενώ μερικά έργα είναι συμμετοχικά. Τα έργα συνδέονται θεματικά και διαχέονται από τον εκθεσιακό χώρο προς τα έξω, στην αυλή, μέχρι και στον δρόμο στη Νεκρή Ζώνη όπου βρίσκεται το Γκαίτε.
Το εργαστήριο Social Sculptures πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με τους Δημήτρη Χειμώνα, Nurtane Karagil, Λητώ Κάττου, Μελίνα Φιλίππου, Social Club (Σταυρούλα Κυριακίδου, Παναγιώτη Σωτηρίου, Ανδριάνα Λαγούδης, Νάντια Δεδελετάκη, Νίκο Στέφου, Ιουλίτα Τουμαζή) και Lower Levant Company (Emiddio Vasquez, Peter Eramian), όπως και με παρουσιάσεις από τη Ρέα Thönges-Στριγγάρη και τον Horst Weierstall. Αποσπάσματα της ανταλλαγής που δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου θα παρουσιαστούν στο κλείσιμο της έκθεσης, στο πλαίσιο συζήτησης στρογγυλής τραπέζης στις 22 Οκτωβρίου στο Γκαίτε, ως αποτέλεσμα των δράσεων που επέτρεψαν μια πιο άμεση σχέση μεταξύ των καλλιτεχνών και του περιβάλλοντος στο οποίο συναντήθηκαν.
Πρόγραμμα εκδηλώσεων: Τετάρτη 29 Σεπτεμβρίου στις 19:00: Προβολή ταινίας «Beuys» σε σκηνοθεσία Andres Veiel (υπαίθρια). Τετάρτη 6 Οκτωβρίου στις 18:00: Ξενάγηση στην έκθεση. Πέμπτη 7 Οκτωβρίου στις 19:00: Online συνομιλία με τη Ρέα Thönges-Στριγγάρη (Zoom link. Meeting-ID: 830 1089 7800, Κωδικός: DK4c#c). Τρίτη 12 Οκτωβρίου στις 19:00: Προβολή ταινίας, Kurzfilme über Joseph Beuys (υπαίθρια). Δευτέρα 18 Οκτωβρίου στις 19:00: Προβολή ταινίας, «Joseph Beuys: an interview» (υπαίθρια). Τετάρτη 20 Οκτωβρίου στις 18:00: Ξενάγηση στην έκθεση. Παρασκευή 22 Οκτωβρίου στις 19:00: Συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με τους συμμετέχοντες καλλιτέχνες και συνεργάτες του πρότζεκτ, σε συντονισμό της επιμελήτριας (υπαίθρια).
Λευκωσία, Ινστιτούτο Γκαίτε, διάρκεια έκθεσης 23 Σεπτεμβρίου – 23 Οκτωβρίου. Περισσότερες πληροφορίες για το πρότζεκτ στην ιστοσελίδα www.goethe.de/kypros/beuys100. Κρατήσεις για προβολές, ξεναγήσεις και συζητήσεις, 22 674606 Isabella.Renz.extern@goethe.de
Φιλελεύθερα, 26.9.2021.
