To Top
23:10 Σάββατο
18 Ιανουαρίου 2020
Επόμενο
Προηγούμενο
Αναγκαίο… καλό η μεταρρύθμιση της ΤΑ (χάρτες)
ΑΡΧΙΚΗΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟΙΝΩΝΙΑ • Αναγκαίο… καλό η μεταρρύθμιση της ΤΑ (χάρτες)
Τελευταία Ενημέρωση: 09 Δεκεμβρίου 2019, 8:39 πμ
Ό,τι είναι το ΓεΣΥ για το σύνολο των πολιτών είναι και η μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τους δημότες, οι οποίοι, σύμφωνα με τον τέως υπουργό Εσωτερικών, μετά τις συνενώσεις/συγχωνεύσεις των 30 υφιστάμενων δήμων σε 17 θα ανέρχονται στις 700.000, που σημαίνει ότι θα έχει αντίκτυπο σχεδόν στο σύνολο του πληθυσμού. Ο κύκλος μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης θα κλείσει με τη δημιουργία 37 συμπλεγμάτων τα οποία θα αφορούν στις περίπου 300 κοινότητες που θα απομείνουν μετά στην απορρόφηση 50 κοινοτήτων (από τις 350) στους 17 νέους δήμους που δημιουργούνται.
 
 
Όποιος ισχυριστεί ότι η κατάσταση ως έχει σήμερα είναι ικανοποιητική και δεν χρειάζεται να διαφοροποιηθεί προφανώς είναι δήμαρχος ή δημοτικός σύμβουλος από αυτούς που θα επηρεαστούν αρνητικά από τη  μεταρρύθμιση ή ζει σε άλλη χώρα. Η κατάσταση έφτασε στο απροχώρητο εδώ και καιρό με τους υφιστάμενους δήμους να μην μπορούν να εξυπηρετήσουν τον πολίτη, ακόμη και αν το θέλουν πραγματικά. Χωρίς να μπορούν να αυτοδιοικούνται (αναμένοντας εγκρίσεις από τον εκάστοτε υπουργό ή την Κυβέρνηση γενικά για έργα) και χωρίς να μπορούν να αναπτύξουν τις δραστηριότητες που επιθυμούν. Αν σε αυτά συνυπολογιστεί και η οικονομική τους εξάρτηση από το κράτος, δεν ήταν και δεν είναι τοπικές Κυβερνήσεις αλλά όντως είναι μεσάζοντες μεταξύ του κράτους και των τοπικών κοινωνιών, όπως είχε επισημάνει και ο τέως υπουργός Εσωτερικών, Κωνσταντίνος Πετρίδης. Η μεταρρύθμιση ήταν και είναι απλώς επιβεβλημένη. 
   
Υπό κανονικές συνθήκες οι δημότες θα επιβαρύνονται με χαμηλότερα τέλη και φορολογίες αλλά ακόμη και αν διατηρηθούν στο ίδιο επίπεδο, θα βελτιωθεί το επίπεδο παροχής υπηρεσιών και θα μειωθεί η ταλαιπωρία τους και ο χρόνος εξυπηρέτησής τους. Αυτή τουλάχιστον είναι η διαβεβαίωση που δόθηκε και προφανώς ο στόχος μπορεί να υλοποιηθεί. Βεβαίως, η ενοποίηση των υπηρεσιών δεν θα λειτουργήσει σαν ελβετικό ρολόι από την πρώτη μέρα ή από τον πρώτο καιρό, για αυτό τα νέα σχήματα θα χρειαστούν πίστωση χρόνου για να αποδώσουν. Εξάλλου, όπως είπε ο υπουργός, στο νομοσχέδιο προβλέπονται συγκεκριμένες μεταβατικές διατάξεις, με κοινές επιτροπές, οι οποίες θα οδηγήσουν σε ομαλή μετάβαση στη νέα τάξη πραγμάτων, τις επόμενες δημοτικές εκλογές.
   
Η διαδικασία της μεταρρύθμισης δρομολογήθηκε με κόστος για τον πολίτη και με απεριόριστες ώρες εργασίας όχι μόνο από τους ιδιώτες μελετητές αλλά και από υπηρεσιακούς και βεβαίως υπό την εποπτεία του τέως υπουργού Εσωτερικών. Αυτό που θόλωσε το τοπίο και δημιούργησε αρνητική προδιάθεση είναι οι κομματικές παρεμβάσεις που φαίνεται ότι υπήρξαν ειδικά στο τελικό στάδιο της διαδικασίας, κάτι το οποίο επισκιάζει τα όσα θετικά προηγήθηκαν. Ίσως το χειρότερο από όλα είναι ότι κάποιοι εξέλαβαν την Τοπική Αυτοδιοίκηση ως λάφυρο εξουσίας και γι’ αυτό επεχείρησαν να επιβάλουν τέτοια κατανομή των δήμων ώστε να κυριαρχήσουν για μακρό χρονικό διάστημα. Στα αρνητικά καταγράφεται και το γεγονός ότι ο πολίτης παρακολουθώντας τα τεκταινόμενα απομακρύνεται ακόμη περισσότερο από την πολιτική και αυτό είναι ίσως η μεγαλύτερη ζημιά που προκαλείται.
   
Για το παρασκήνιο που επικράτησε μιλούν από μόνες στους οι καταταγγελίες/αναφορές/δηλώσεις/διαρροές από δημάρχους ή και τοπικά στελέχη του κυβερνώντος κόμματος αλλά αν αυτά δεν είναι αρκετά, υπάρχει και η αναφορά του τέως υπουργού Εσωτερικών κατά την πρόσφατη εξαγγελία της μεταρρύθμισης. Συγκεκριμένα ο κ. Πετρίδης ανέφερε:
 
«Η συζήτηση για τις συγχωνεύσεις δυστυχώς κυριάρχησε της όλης δημόσιας συζήτησης και πολλές φορές επισκίασε την ουσία της μεταρρύθμισης, αλλά επισκιάστηκε επίσης από ένα έντονο αίσθημα τοπικισμού. Ένα αίσθημα το οποίο δεν βασίζεται στον ορθολογισμό και στο κοινό καλό μιας περιοχής που αυτό που επιζητά είναι καλύτερες και φθηνότερες υπηρεσίες για τους δημότες της, αλλά σε διχαστικές νοοτροπίες του παρελθόντος. Ένα αίσθημα που ενίοτε λάμβανε και κομματική διάσταση αφού ορισμένοι ταύτιζαν τη γεωγραφική διάσταση της μεταρρύθμισης με κομματικούς συσχετισμούς».
   
Ο υπουργός «έταξε» στους νέους δήμους «οικονομική αυτονομία», «διοικητική αυτοτέλεια» αλλά και «αρμοδιότητες». Ο πολίτης όμως, στο όνομα του οποίου υλοποιείται η μεταρρύθμιση, τι όφελος θα έχει; Και γιατί να σηκωθεί από την πολυθρόνα για να πάει να ψηφίσει; Τι θα αλλάξει γι’ αυτόν εκτός από τα πρόσωπα;
   
Στο ερώτημα αυτό ίσως απαντά η απαρίθμηση των αρμοδιοτήτων των 17 νέων δήμων από τον υπουργό, στις οποίες περιλαμβάνονται:
  • Σύσταση-λειτουργία Ενιαίας Αρχής Ανάπτυξης σε κάθε νέο δήμο που θα εκδίδει τόσο την πολεοδομική όσο και την οικοδομική άδεια. Εκχωρείται παράλληλα με δύο άλλες μεταρρυθμίσεις οι οποίες σχετίζονται με την έκδοση αδειών. 
  • Δυνατότητα ίδρυσης δημοτικής αστυνόμευσης με συγκεκριμένες αρμοδιότητες και εξουσίες, τη δυνατότητα να παρέχουν ενδοδημοτικές συγκοινωνίες προς όφελος των πολιτών. 
  • Οι δήμοι θα είναι αναθέτουσες Αρχές έργων, για να μπορούν να ωριμάζουν εύκολα τα δικά τους αναπτυξιακά έργα, χωρίς να εξαρτώνται από τις προτεραιότητες και τη γραφειοκρατία του κράτους, ενώ οι σχολικές εφορείες μεταφέρονται από το υπουργείο στην εποπτεία των τοπικών Αρχών και θα λειτουργούν με ξεχωριστή νομοθεσία.
  • Μεταφέρεται στους νέους δήμους το σύνολο σχεδόν των αδειοδοτικών αρμοδιοτήτων που εκδίδονται σήμερα από τις Επαρχιακές Διοικήσεις. 
  • Ενδυναμώνεται ο ρόλος τους στην κοινωνική πολιτική, ώστε να μπορούν να λειτουργούν πιο αποτελεσματικά κοινωνικές στέγες, νηπιαγωγεία, γηροκομεία. 
  • Οι δήμοι θα αξιοποιούν και συντηρούν τοπικές υποδομές όπως πάρκα, χώρους πρασίνου κ.λπ. 
  • Στους δήμους θα καταλήγει το σύνολο των εσόδων από τα τέλη κυκλοφορίας των αυτοκινήτων, κάτι το οποίο ισοδυναμεί με αύξηση των εσόδων κατά 40% - 50% σε σχέση με την υφιστάμενη κρατική χορηγία.
  • Δίνεται στους δήμους η δυνατότητα να επιβάλουν ειδικό τέλος, για συγκεκριμένη χρονική περίοδο, για την κατασκευή έργων υποδομής κατόπιν διενέργειας δημοψηφίσματος. 
  • Θα μπορούν να αξιοποιήσουν (για βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών ή για αναπτυξιακά έργα)  κονδύλι μεταξύ €30 εκατ.-€50 εκατ. που θα προκύψει από τις συγχωνεύσεις.
  • Η αλλαγή του τρόπου χρηματοδότησής τους αλλά και οι εξοικονομήσεις που θα προκύψουν θα οδηγήσουν μεσοπρόθεσμα σε αυξημένους πόρους κατά €60-80 εκατ.

Πόσα ξοδεύονται για κάθε πολίτη

Ο τέως υπουργός Εσωτερικών ανέφερε πως ένας μεγάλος δήμος σήμερα ξοδεύει €245 τον χρόνο για κάθε κάτοικο για παροχή υπηρεσιών, ενώ ένας μικρός δήμος φτάνει να ξοδεύει για τις ίδιες υπηρεσίες και με λιγότερους υπαλλήλους €1.143 ευρώ τον χρόνο για κάθε κάτοικο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ: Κινούμενη άμμος οι νέοι Δήμοι

Ασφαλιστικές δικλίδες 

Με βάση τις εξαγγελίες του υπουργού τέθηκαν ασφαλιστικές δικλίδες περιλαμβανομένων των ακόλουθων: w Οι δήμοι υποχρεούνται να έχουν ισοσκελισμένους ή πλεονασματικούς προϋπολογισμούς. w Εισάγεται για πρώτη φορά σύστημα που διασφαλίζει διαφάνεια και έλεγχο, με την υποχρέωση δημοσιοποίησης στο διαδίκτυο όλων των αποφάσεων των δημοτικών συμβουλίων, των προϋπολογισμών, των εκθέσεων του Γενικού Ελεγκτή, πράξεων διορισμών αλλά και κάθε δαπάνης πέραν των 5.000 ευρώ. w Δημιουργείται σε κάθε δήμο Μονάδα Εσωτερικού Ελέγχου για όλες τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου. w Οι νέοι δήμοι θα τυγχάνουν, επίσης, καλύτερου ελέγχου τόσο από το κράτος όσο και από τον Γενικό Ελεγκτή, κάτι που πιο δύσκολα γίνεται σήμερα λόγω ακριβώς του κατακερματισμού και του πολυάριθμου των Τοπικών Αυτοδιοικήσεων. w Τέθηκε οροφή στις δαπάνες προσωπικού ως ποσοστό του συνόλου των εξόδων του προϋπολογισμού. w Παρέχεται σε ομάδες δημοτών το δικαίωμα να καταθέτουν γραπτές προτάσεις το Δημοτικό Συμβούλιο για επίλυση προβλημάτων. w Οι δήμοι θα έχουν την ευχέρεια δημιουργίας ή κατάργησης θέσεων εργασίας, αλλά διατηρείται η δυνατότητα παρέμβασης του κράτους σε περιπτώσεις αποκλίσεων στους προϋπολογισμούς.

Πικρή αλήθεια

Κατά την παρουσίαση της μεταρρύθμισης, ο υπουργός Εσωτερικών είπε μια πικρή αλήθεια που αφορά στους δήμους και ίσως εκ των υστέρων κάποιοι θα αναγνωρίσουν πως ίσως δεν έδρασαν πριν δράσει το υπουργείο. Ο υπουργός είπε, λοιπόν, πως «οι εθελούσιες συνενώσεις (δήμων) προβλέπονται από την υφιστάμενη νομοθεσία αλλά παρά τα χρονίζοντα προβλήματα που αντιμετωπίζουν αρκετές τοπικές Αρχές, ουδεμία πρωτοβουλία προέκυψε μέχρι σήμερα από τις ίδιες τις τοπικές Αρχές».

Το όχι στα δημοψηφίσματα;

Η πιο ανώδυνη επιλογή θα ήταν, κατά τον υπουργό Εσωτερικών, να ρυθμιστεί η «οικονομική αυτοτέλεια», η «διοικητική αυτονομία» και οι «αρμοδιότητες» σε ένα νομοσχέδιο και να παρακαμφθεί η γεωγραφική διάσταση, σε μια «επιτροπή» που θα κατέθετε, με βάση τις δικές της διαβουλεύσεις, τις δικές της προτάσεις στη Βουλή.

Εναλλακτικά υπήρχε, κατά τον υπουργό, η δυνατότητα παραπομπής σε δημοψηφίσματα, με τα οποία θα μπορούσε μια μικρή τοπική Αρχή, στην οποία ενδεχομένως να επικρατούσαν τοπικιστικά κριτήρια ή συμφέροντα, να αποτρέψει ευρύτερες συνενώσεις. Ο υπουργός υπέδειξε πως οι τοπικές Αρχές είναι 380 (350 κοινότητες και 30 δήμοι) και όλες επηρεάζονται είτε από το νομοσχέδιο για τη συμπλεγματοποίηση υπηρεσιών των κοινοτήτων είτε με συγχωνεύσεις δήμων, οπόταν διερωτήθηκε αν θα ήταν εφικτή η μεταρρύθμιση.

Για να λέμε και του στραβού το δίκιο

Ένα από τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι κατά πόσον κάποιοι δήμαρχοι φωνάζουν επειδή δεν βολεύτηκαν ή αν έχουν δίκιο. Αν ανατρέξει κανείς στο «έγγραφο πολιτικής για την αναθεώρηση της προωθούμενης μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης -Ιανουάριος 2019- αντιλαμβάνεται γιατί προκλήθηκαν κάποιες από τις αντιδράσεις.

Ειδικά για την επαρχία της Λάρνακας (όπου διαμαρτύρεται έντονα ο δήμαρχος Αραδίππου) στο έγγραφο το οποίο παρουσίασε ο σύμβουλος του υπουργού Εσωτερικών κ. Χαράλαμπος Κουταλάκης καταγράφονται τα εξής:

Η πρώτη εναλλακτική επιλογή εξετάζει τη δυνατότητα δημιουργίας τριών δήμων με τη συγχώνευση:

α) Του Δήμου Λάρνακας με τους Δήμους Λιβαδιών και Μενεού-Δρομολαξιάς.
β) Η συγχώνευση του Δήμου Αραδίππου με τον Δήμο Αθηαίνου.
γ) Τη διεύρυνση του Δήμου Λευκάρων με την προσθήκη έξι όμορων κοινοτήτων (Βάβλας, Δελίκηπου, Κάτω Δρυ, Κάτων Λευκάρων, Κόρνου και Κοφίνου). 

Μάλιστα για τις τρεις πιο πάνω επιλογές, οι οποίες στην πορεία διαφοροποιήθηκαν προκαλώντας αντιδράσεις, ετοιμάστηκαν γραφήματα στα οποία παρουσιάζονταν τα πλεονεκτήματα, ενώ αναπτύσσονταν επιχειρήματα για την κάθε επιλογή.

Εξάλλου, ο δήμαρχος Πέγειας κ. Μαρίνος Λάμπρου ανέφερε στον «Φ», ότι με την πρόταση του υπουργού η Πέγεια συνενώνεται με κοινότητες οι οποίες δεν είναι όμορες με τον δήμο του (Χλώρακα και Έμπα) ενώ την ίδια στιγμή κοινότητες όπως η Τάλα και η Κοίλη που είναι όμορες και με τις Αρχές των οποίων υπήρξε συνεννόηση, δεν συνενώνονται με την Πέγεια. Απαντώντας σε σχετική ερώτηση ανέφερε πως οι επιλογές μιλούν από μόνες τους και φανερώνουν τις όποιες προθέσεις.

  Βάσος Βασιλείου   
Σχολιάστε ή διαβάστε πατώντας εδώ...