Το τόνισε και στον επιμνημόσυνο λόγο του και στις δηλώσεις του ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, κατά το μνημόσυνο των δεκατριών ηρώων της Ναυτικής Βάσης. Έχει ευθύνη η Πολιτεία, το κράτος, οι θεσμοί να λειτουργούν σωστά, βάσει κανόνων, μηχανισμών και ελέγχου, προστατεύοντας κάθε ώρα και στιγμή τους πολίτες. «Ως πολιτεία (…) να έχουμε τις διαδικασίες, τους μηχανισμούς για να μη ζήσουμε ξανά τέτοιου είδους τραγωδίες». Και το πιο σημαντικό είναι ότι «μόνο μέσα από αυτές τις πολιτικές θα δείξουμε και στην πράξη ότι τιμούμε τη μνήμη τους».
Πέρασαν δώδεκα ολόκληρα χρόνια, όμως, και παρότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης τώρα είναι που θα δείξει στην πράξη αν τιμά τη μνήμην τους, και αν εκείνη η τραγωδία έγινε αφορμή να αποκτήσει η Πολιτεία συνείδηση για να προστατεύει τους πολίτες της, τα γεγονότα που ακολούθησαν την τραγωδία το αντίθετο δείχνουν. Δεν είχαμε άλλη τραγωδία με τόσους νεκρούς, αλλά είχαμε διαφορετικές τραγωδίες, απανωτές, που έδειξαν ότι δεν άλλαξε τίποτα απολύτως.
Αν θεωρήσουμε ως σημείο αναφοράς την 11η Ιουλίου 2011, για να εργαστούμε για τη βελτίωση του σύγχρονου κράτους μας και των θεσμών του προς όφελος των πολιτών, οφείλουμε να ομολογήσουμε ότι αυτό που περιγράφει ακόμα τις συνθήκες μέσα στις οποίες κυβερνήθηκε και κυβερνάται ο τόπος είναι αυτό που διαπίστωνε το πόρισμα Πολυβίου. Ο χειρισμός αυτής της υπόθεσης «συνιστά μια θλιβερή ιστορία ανικανότητας, ολιγωρίας, αμέλειας, παραγνώρισης σαφών και προβλεπτών κινδύνων, ανευθυνότητας».
Μήπως δεν αντανακλά αυτή η περιγραφή σε όσα παρακολουθούμε σήμερα και τα προηγούμενα χρόνια για τις εκποιήσεις; Για τους διορισμούς. Για την κομματοκρατία. Για το μεταναστευτικό. Για την οικονομική κρίση, τα κουρέματα και τα λουκέτα των τραπεζών. Για τη διαφθορά. Για τις τουρκοκυπριακές περιουσίες. Για τα πρόστιμα των ρύπων του ηλεκτρισμού που τα πληρώνει ο κοσμάκης στους φουσκωμένους λογαριασμούς. Για τον αυταρχισμό των κυβερνήσεων και τις αδικίες του κράτους του ρουσφετιού και της ανικανότητας, πάντα σε βάρος της μάζας των πολιτών.
Από την τραγωδία του Μαρί στην τραγωδία της οικονομίας. Από το κούρεμα καταθέσεων και τη Λαϊκή στα κόκκινα δάνεια, το Συνεργατισμό και τα γεράκια. Από τις Κυπριακές Αερογραμμές στο σκάνδαλο του παφίτικου αποχετευτικού. Από τα χρυσά διαβατήρια στα χρυσά ποδοσφαιρικά παιχνίδια. Από τους δημόσιους καυγάδες της Ελεγκτικής Υπηρεσίας και της Νομικής Υπηρεσίας μέχρι την αργοπορημένη δικαιοσύνη που δεν είναι δικαιοσύνη. Από τις φυλακές της Άννας Αριστοτέλους και του Μιχάλη Κατσουνωτού μέχρι το πόρισμα για το θάνατο του Θανάση Νικολάου. Από το κυκλοφοριακό χάος μέχρι τα μεσούρανα ενοίκια των διαμερισμάτων… Όλα στις σκιές της πολιτικής αλητείας, που δεν αφήνει τον πολίτη να ανασάνει.
Τι άλλαξε τα τελευταία 12 χρόνια από αυτό που διαπίστωνε το πόρισμα Πολυβίου; «Σοβαρές λειτουργικές στρεβλώσεις, αγκυλώσεις, αδράνεια, ολιγωρία και αυξανόμενη απόσταση μεταξύ κυβέρνησης και δημόσιας εξουσίας, από τη μια, και κοινωνίας και πολιτών, από την άλλη». Δεν άλλαξε τίποτα απολύτως. Οι λειτουργικές στρεβλώσεις, οι αγκυλώσεις, η αδράνεια, η ολιγωρία, ακόμα χαρακτηρίζουν το κράτος που πέρασε μια τόσο μεγάλη τραγωδία, όπως αυτήν που επετειακά θυμηθήκαμε χθες.
Στα χέρια του Νίκου Χριστοδουλίδη είναι πλέον οι πολιτικές που στην πράξη θα τιμήσουν τη μνήμη των αδικοχαμένων. Και δεν χρειάζεται να υπομνήσουμε τίποτε άλλο για να κάνει αυτό που πρέπει, αρκεί να διαβάσει μια φράση από την απόφαση του Μόνιμου Κακουργιοδικείου Λάρνακας (2/8/2013) για τέσσερις κατηγορούμενους που κρίθηκαν ένοχοι στην υπόθεση της φονικής έκρηξης:
«Αν είναι να τιμωρηθούν οι κατηγορούμενοι, αλλά όσοι έχουν εξουσία να συνεχίσουν με την ίδια νοοτροπία, τότε άδικη και η τιμωρία, άδικη και η θυσία 13 ανθρώπων. Όλα αυτά θα αποκτήσουν νόημα, μόνο εάν κυριαρχήσει μια νέα αντίληψη που θα θέτει τη νομιμότητα πάνω απ’ όλα και που θα θέτει τον πραγματικό σεβασμό προς τη ζωή στο επίκεντρο της σκέψης και των ενεργειών όσων ασκούν εξουσία. Διαφορετικά, το στρεβλό σύστημα θα προχωρήσει ακάθεκτο προς την επόμενη τραγωδία». Τίποτε άλλο.
