Οι τουρκικές προκλήσεις στη νεκρή ζώνη της Πύλας δεν φαίνεται να έχουν λήξει. Η ΄Aγκυρα και οι τοποτηρητές της στα κατεχόμενα δηλώνουν αποφασισμένοι να προχωρήσουν με ένα ακόμα «ανθρωπιστικό» έργο – όσο ανθρωπιστικά είναι όλα τα έργα στα κατεχόμενα τα τελευταία σαραντεννιά χρόνια. Γιαυτά, ουδείς την έχει επιπλήξει.
Τα Ηνωμένα Έθνη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η καθεμιά από τις μεγάλες δυνάμεις, σφυρίζουν αδιάφορα μπροστά στον εντεινόμενο εποικισμό και τη διαρκούσα μεθοδευμένη αλλοίωση του δημογραφικού χαρακτήρα της κατεχόμενης Κύπρου. Ξέχασαν όλοι πως αυτό αποτελεί, σύμφωνα με τη 4η Συνθήκη της Γενεύης (1949), έγκλημα πολέμου; Είναι θλιβερό μα και ανεξήγητο πως σχεδόν το ξέχασε η ίδια η Κυπριακή Δημοκρατία! Πότε ήταν η τελευταία φορά που το θέμα αυτό προβλήθηκε σε διεθνή βήματα;
Η επόμενη μέρα στην Πύλα, τουλάχιστον τώρα που γράφεται αυτό το κείμενο, δείχνει ανήσυχα ήρεμη, κι αυτό μόνον όσον αφορά τα κατασκευαστικά έργα. Η κατοχική πλευρά συνεχίζει με επίκληση πως η συγκεκριμένη περιοχή είναι μέρος του δικού της «κυρίαρχου εδάφους». H Eιρηνευτική Δύναμη, επιτέλους αυτή τη φορά, σεβάστηκε τον καθορισμένο ρόλο και τις ευθύνες της.
Μπορεί η εκτός της όποιας πρόβλεψης άσκηση βίας από την κατοχή να ενεργοποίησε τη σε λανθάνουσα κατάσταση ευαισθησία του διεθνούς οργανισμού, μπορεί ο τραυματισμός τεσσάρων ειρηνευτών να ξεχείλισε το από μακρού γεμάτο ποτήρι, μπορεί η όποια αδράνεια να καταρράκωνε την αξιοπιστία της Δύναμης. Αν στην περίπτωση αυτή η βία, οι τραυματισμοί κι η επίθεση του κατοχικού εκσκαφέα ακόμα και ενάντια σε οχήματα συνέβαλαν στην παραπέρα αποσαφήνιση της σωστής τοποθέτησης, ουδένα υπάρχει δικαιολογητικό για την απάθεια που επέδειξε σε προηγούμενα περιστατικά που μόνο λόγω απάθειας δεν είχαν βίαιη συνέχεια. Διαχρονικά παρεμποδίζονται από τα τουρκικά στρατεύματα οι αγρότες στην περιοχή της Δένειας ενώ ουσιαστικά «άνευ αγώνος» φτιάχτηκε ο αγωνιστικός χώρος απέναντι από το Λήδρα Πάλας – κι όλα αυτά στη νεκρή ζώνη…
Το Συμβούλιο Ασφαλείας (ΣΑ) τοποθετούμενο για τις προκλήσεις στην Πύλα, κακώς τις αποδίδει μόνο σε Τουρκοκύπριους. Έτσι είναι που βρίσκει ευκαιρία το καθεστώς να κάνει τώρα διαβουλεύσεις με την ΟΥΝΦΙΚΥΠ για κοινά αποδεκτή λύση. Το ΣΑ σημειώνει πως «Η ενέργεια αυτή αντίκειται προς αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και αποτελεί παραβίαση του status quo εντός της ουδέτερης ζώνης του ΟΗΕ» και πως «οι επιθέσεις εναντίον κυανοκράνων μπορεί να αποτελούν έγκλημα δυνάμει του διεθνούς δικαίου». Για την παραβίαση ψηφισμάτων του ΣΑ, ουδεμία έκπληξη δικαιολογείται – πρώτη φορά είναι;
Η Κυπριακή Δημοκρατία δηλώνει πως δεν θα δεχτεί παραβίαση της νεκρής ζώνης. Φτάσαμε, άραγε, να μας ικανοποιεί η διεκδίκηση μόνο του status quo;
Μήπως κινδυνεύει να παρεξηγηθεί αυτή η επαναλαμβανόμενη και πολύ συγκεκριμένη τοποθέτηση; Ορθή και σαφής η απόρριψη των κατοχικών ισχυρισμών πως κι αυτή ανήκει στην «επικράτεια» του ψευδοκράτους. Σ΄αυτό συμφωνούν κι όλοι οι διεθνείς παίχτες. Το Υπουργείο Εξωτερικών σημειώνει ανάμεσα σε άλλα πως «Αναμένουμε τον άμεσο τερματισμό των παράνομων ενεργειών της τουρκικής πλευράς, στη βάση της έκκλησης του Συμβουλίου Ασφαλείας ΟΗΕ για απομάκρυνση όλων των παράνομων κατασκευών και αποτροπή περαιτέρω τέτοιων ενεργειών, στρατιωτικών ή μη, εντός και κατά μήκους της γραμμής κατάπαυσης του πυρός…». Τι γίνεται, όμως, πέραν αυτής; Τι γίνεται με την κατεχόμενη περιοχή;
Δεν διαμαρτυρόμαστε πια γιαυτή με το «δικαιολογητικό» ότι όλα θα ρυθμιστούν με τη λύση. Μέχρι τότε, όμως, όλο και νέα τετελεσμένα μας πνίγουν. Κι επειδή δεν έγινε μέχρι τώρα κάτι αποτελεσματικό ενάντια στη ληστρική και κλεπταποδοχική εκμετάλλευση της κατεχόμενης περιοχής, με πρωταγωνιστές όχι μόνο το κατοχικό καθεστώς αλλά και πλειάδα επενδυτών υπηκόων φίλων χωρών, να ρωτήσουμε πώς θα αντιδράσει η Κυπριακή Κυβέρνηση στην εξαγγελθείσα διάνοιξη σήραγγας κάτω από τον Πενταδάκτυλο. Διαβάζουμε στον τουρκοκυπριακό τύπο (17.8.2023, επισκόπηση ΓΤΠ) ότι θα πρόκειται για σήραγγα μήκους πέντε χιλιομέτρων με προϋπολογιζόμενη δαπάνη μέχρι 100 εκατομμύρια δολάρια, με τη βοήθεια της Τουρκίας. Εξετάζονται δυο δυνατότητες: Δίκωμο-Κερύνεια ή Κυθρέα-Κλεπίνη… Κι αν χρειαστούν λατομικά υλικά, θα φάνε άλλη μια πλαγιά του βουνού, δικαιώνοντας τη διαφημιζόμενη στο ίδιο το βουνό κατοχική περηφάνεια!
Eίναι αναγκαίο όπως η όποια εξέλιξη μη διαταράξει το πλαίσιο συμβίωσης στο μικτό χωριό της Πύλας. Mπορεί να πέρασαν τα χρόνια του «επαναπροσεγγιστικού» φτηνού ψαριού και πολλοί να ξέχασαν ακόμα και την ύπαρξη της κοινότητας, πόσο μάλλον τα προβλήματα των κατοίκων της. Ποια λύση θα βρεθεί σ΄αυτό το επιμελώς προετοιμασμένο πρόβλημα, άλλη από την παραίτηση αυτής της τουρκικής διεκδίκησης;
Είναι κακή η απουσία της λύσης. Είναι κανείς, όμως, που αμφισβητεί τη διαχρονική δυσκολία λόγω της εκβιαστικής απαίτησης για νομιμοποίηση και μονιμοποίηση των αποτελεσμάτων της κατοχής; Κι αν υπό τις περιστάσεις και με πολλές ακόμα παραχωρήσεις, φτάσουμε σε μια λύση με αδυναμίες και ασάφειες, δεν είναι ο ίδιος δυνατός παίκτης που θα συνεχίζει να εκβιάζει και να παραβιάζει τα συμφωνημένα; Εκτός κι αν φτάσουμε σε μια λύση ευρωπαϊκή σε ένα ενωμένο κανονικό κράτος χωρίς γκρίζες, μαύρες κι άλλως πως επικίνδυνες πτυχές και πρόνοιες…