Πριν λίγες μόνο μέρες (29 Μαΐου 1453) ήταν η θλιβερή επέτειος της άλωσης της Κωνσταντινούπολης από τους Τούρκους. Η μεγαλύτερη στην ιστορία σε διάρκεια αυτοκρατορία, που άνθησε για πάνω από χίλια χρόνια και κατείχε αμέτρητα εδάφη, έσβησε αφού είχε μέχρι τότε σμικρυνθεί σε μια μικρή περιοχή. Οι πολλοί εχθροί που την επιβουλεύονταν καθώς και οι εσωτερικοί διχασμοί συνέβαλαν στην πτώση. Πολλοί αυτοκράτορες πέρασαν σε αυτά τα χίλια χρόνια, μερικοί μεγαλούργησαν άλλοι αποδείχθηκαν κατώτεροι των περιστάσεων με άμεσες επιπτώσεις στη χώρα τους και στους υπηκόους τους.
Η παρουσία ενός προικισμένου ηγέτη που να εμπνέει τον κόσμο όταν κινδυνεύει η πατρίδα αλλά και γνήσιων συνεργατών που εργάζονται για το κοινό καλό είναι σημαντική για τη δημοκρατία.
Η δημοκρατία έχει εδραιωθεί στην αρχαία Ελλάδα και σε αυτό συνέβαλε η νομοθέτηση του Σόλωνα, που είχε καταγωγή από την αρχοντική βασιλική οικογένεια Κόδρου. Ήταν έμπορος και ταξίδευσε σε πολλά μέρη αποκομίζοντας πλούτο, γνώσεις και σοφία. Ο Σόλων, που ήταν και ποιητής, έγραφε ότι η κακοδαιμονία της πόλης ήταν ο αγώνας των τάξεων και το ότι οι Αθηναίοι πολίτες έχαναν την ελευθερία τους (γίνονταν δούλοι) εξαιτίας χρεών (εδώ χάνουν μόνο τα σπίτια τους). Όταν προέκυψε βίαιη εξέγερση των πολιτών ενάντια των ευγενών, ο Σόλων κλήθηκε, με κοινή συναίνεση όλων (594/3 π.Χ.), μεσολαβητής με έκτακτες εξουσίες και θέσπισε νόμους (592 π.Χ.) χρησιμοποιώντας τις γνώσεις και εμπειρίες που απέκτησε με τη μελέτη ξένων πολιτισμών. Εφάρμοσε τολμηρά και δραστικά μέτρα εξαλείφοντας τα στεγανά της καταγωγής (εδώ ακόμα, οι ίδιες μετρημένες οικογένειες επωφελούνται πάντα), που εμπόδιζαν τους πτωχεύσαντες να γίνουν πολίτες και να αναλάβουν αξιώματα. Τα μέτρα του Σόλωνα περιλάμβαναν τη σεισάχθεια, δηλαδή την αποτίναξη βαρών με την κατάργηση των υφιστάμενων χρεών προς ιδιώτες και το δημόσιο και απελευθέρωσε όσους είχαν γίνει δούλοι.
Kατάργησε τον δανεισμό με εγγύηση την προσωπική ελευθερία του δανειολήπτη και μελών της οικογένειας του. Το αποτέλεσμα των μεταρρυθμίσεων ήταν να λογίζονται πολίτες οι ενήλικες άνδρες γνήσιοι απόγονοι κατοίκων της Αττικής. Περιέλαβε μέτρα που διεύρυναν τη λαϊκή κυριαρχία, δηλαδή τη στήριξη της εξουσίας στο σώμα των πολιτών της Αθήνας. Αρμοδιότητα για την εκλογή των αρχόντων είχε η εκκλησία του δήμου αντί ο Άρειος Πάγος. Ίδρυσε ένα νέο βουλευτικό σώμα που θα επεξεργαζόταν τα σχέδια ψηφισμάτων. Για εκδημοκρατισμό και έλεγχο της εξουσίας ίδρυσε ένα λαϊκό δικαστήριο (Ηλιαία) όπου οποιοσδήποτε μπορούσε να προσφύγει εναντίον δικαστικής απόφασης αρχόντων (δεν υπήρχε το ανεξέλεγκτο των γενικών εισαγγελέων).
Θέσπισε και άλλα νομοθετήματα για το δημόσιο, το ιδιωτικό και ποινικό δίκαιο. Θεωρείται πατέρας του αστικού δικαίου.
Στην αρχαία Αθήνα εφάρμοζαν τη μέθοδο του εξοστρακισμού που καθιερώθηκε από τον Κλεισθένη (510 π.Χ.) και χρησίμευε στο να απαλλάσσονται οι Αθηναίοι από ανθρώπους που είχαν συσσωρεύσει υπερβολική πολιτική δύναμη και υπήρχε πιθανότητα εγκαθίδρυσης τυραννίας. Μια φορά το χρόνο μαζεύονταν όλοι οι Αθηναίοι πολίτες και ο κάθε πολίτης έγραφε πάνω σε ένα όστρακο (θραύσμα πήλινου αγγείου) το όνομα εκείνου του οποίου επιθυμούσε την εξορία. Ο άντρας που συγκέντρωνε το μεγαλύτερο αριθμό οστράκων εξοριζόταν για δέκα χρόνια.
Ποιοί κατά τη γνώμη σας θα εξοστρακίζονταν πάραυτα αν ίσχυε το ίδιο μέτρο και εδώ;
Ο Πλούταρχος αναφέρει τη χαρακτηριστική περίπτωση ενός αγράμματου Αθηναίου που ζήτησε από κάποιο τυχαίο να του γράψει το όνομα Αριστείδης στο όστρακο. Ο άνθρωπος, που ήταν ο ίδιος ο Αριστείδης, τον ρώτησε «τι κακό σου έκαμε ο Αριστείδης» και αυτός απάντησε, «Τίποτε, απλά έχω βαρεθεί να ακούω ο Αριστείδης ο Δίκαιος». Αυτός έγραψε το όνομα του και του το έδωσε (εδώ ελάχιστοι βαρέθηκαν το όνομα Οδυσσέας).
Αυτά για τους αρχαίους.
Ενδιαφέρον είναι ότι στο Μεξικό βρήκαν τρόπο να μειώνουν τον αριθμό των υποψηφίων στις επικείμενες εκλογές (2/6/2024). Όπως γράφουν ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία «Φουντώνει η βία πριν από τις εκλογές. Υποψήφιος στις δημοτικές εκλογές σκοτώθηκε, ενώ δεύτερος τραυματίστηκε. Οι επιθέσεις διαπράχθηκαν πριν από τις εκλογές της 2ης Ιουνίου, τις μεγαλύτερες στην ιστορία του Μεξικού, στις οποίες οι πολίτες θα κληθούν να αναδείξουν πρόεδρο και πάνω από 20.000 αιρετούς σε ομοσπονδιακό, πολιτειακό και τοπικό επίπεδο. Η προεκλογική εκστρατεία σημαδεύτηκε από δεκάδες επιθέσεις, αποδιδόμενες σε συμμορίες του οργανωμένου εγκλήματος, εναντίον υποψηφίων, περίπου τριάντα από τους οποίους δολοφονήθηκαν… Τα καρτέλ των ναρκωτικών και άλλες συμμορίες ασκούν πίεση σε υποψήφιους όλων των κομμάτων, επιδιώκοντας να διατηρήσουν ή να αυξήσουν την επιρροή τους μετά τις εκλογές. Σύμφωνα με τις αρχές, συχνά επιδιώκουν την επιβολή δικών τους υποψηφίων… »(ΑΠΕ-ΜΠΕ)
Στην Κύπρο οι υποψήφιοι ευρωβουλευτές, δήμαρχοι, αντιδήμαρχοι, δημοτικοί σύμβουλοι κ.τ.λ. αναγκαστικά μας ανακοίνωσαν τα βιογραφικά τους. Μερικά πλούσια και μερικά φτωχά σε επιτεύξεις˙ κάνει εντύπωση ότι ελλείψει ακαδημαϊκών προσόντων έγινε απαρίθμηση των κομματικών θέσεων από μερικούς π.χ. πρόεδρος της τάξης στο σχολείο, πρόεδρος κομματικής παράταξης, πρόεδρος νεολαίας κόμματος… κ.τ.λ..
Στις επερχόμενες εκλογές παρατηρείται και το φαινόμενο της ανακύκλωσης. Άτομα που επωφελήθηκαν για χρόνια με υψηλές θέσεις «αποφάσισαν» να αναβαθμιστούν και προσπαθούν να μας πείσουν ότι ενδιαφέρονται για το κοινό καλό. Άλλα άτομα, που στην προηγούμενη ευνοϊκή τοποθέτησή τους έβλαψαν κυριολεκτικά τον τόπο, ζητούν σήμερα την ψήφο του λαού για κάτι καλύτερο, για τον εαυτό τους φυσικά.
