Η ακρίβεια είναι μια πτυχή του προβλήματος που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Υπηρεσίας, το μέσο ωριαίο κόστος εργασίας στη χώρα μας είναι περίπου 40% πιο χαμηλό από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης. Συγκεκριμένα, φτάνει μόλις στα 18,3 ευρώ και είναι 37% πιο χαμηλό από την Ευρωπαϊκή Ένωση (29,1 ευρώ) και 44% πιο χαμηλό από την Ευρωζώνη (32,8 ευρώ). Σε πολλούς τομείς, μάλιστα, η διαφορά μεταξύ του μέσου ωριαίου κόστους εργασίας στην Κύπρο και τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης ξεπερνά το 50%. Τα στοιχεία αυτά είναι μέχρι το τέλος του 2021.
Εδώ και αρκετές μέρες, μέσα στα πλαίσια του κοινωνικού διαλόγου, οι κοινωνικοί εταίροι μαζί με το Υπουργείο Εργασίας ξεκίνησαν τον διάλογο για νομοθετική ρύθμιση του κατώτατου μισθού. Ένα θέμα που πιστεύουμε θα απαμβλύνει σε μεγάλο βαθμό τις διακρίσεις και την ανισοσκέλεια των μισθών.
Ως ΠΕΟ τονίζουμε ότι ο μόνος τρόπος για τους εργαζόμενους να αντισταθούν στις πιέσεις των εργοδοτών είναι μέσω της Συλλογικής Σύμβασης και της οργανωμένης πάλης στους χώρους δουλειάς τους.
Ένα επίκαιρο ζήτημα το οποίο απασχολεί τους εργαζόμενους, όπως αναφέρεται πιο πάνω, είναι η συζήτηση που έχει ξεκινήσει για την κατοχύρωση κατώτατου μισθού. Ο κατώτατος μισθός αποτελεί ένα πολύ σημαντικό θέμα, που έχει να κάνει με την ποιότητα εργασίας και ζωής των εργαζομένων, ειδικά στις σημερινές συνθήκες που ζούμε εξαιτίας των κοινωνικο-οικονομικών πολιτικών της κυβέρνησης, αλλά και εξαιτίας της πανδημίας, της ακρίβειας και άλλων παραγόντων.
Συνθήκες οι οποίες βάζουν μεγάλη πίεση στους εργαζόμενους και γενικότερα στα νοικοκυριά και παράλληλα προκαλούν μεγάλη κοινωνική και οικονομική ανασφάλεια.
Σύμφωνα με τις εκθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αλλά και τις στατιστικές αναλύσεις της ίδιας της Eurostat στην Κύπρο, από το 2013 και μετά, η διεύρυνση της κοινωνικής ανισότητας, λόγω της συνεχούς μείωσης των μισθών και της ταυτόχρονης αύξησης των κερδών, είναι δραματική.
Πολλοί εργαζόμενοι δεν καλύπτονται από Συλλογικές Συμβάσεις και δεν έχουν συμφωνημένους κατώτατους μισθούς. Ενώ εκεί που υπάρχει συλλογική σύμβαση (Σ.Σ.) πολλοί εργοδότες παραβιάζουν τους συμφωνημένους κατώτατους μισθούς. Αξιοσημείωτο αποτελεί το γεγονός πως το 2020 για το 55% των εργαζομένων στην Κύπρο οι όροι απασχόλησης τους δεν διαμορφώνονται από συλλογικές διαπραγματεύσεις.
Ως ταξικό συνδικαλιστικό κίνημα, διεκδικούμε εισαγωγή ρυθμίσεων που να κατοχυρώνουν τους υποχρεωτικούς κατώτατους μισθούς, τους συμφωνημένους μισθούς των κλαδικών συμβάσεων, αλλά και την κατοχύρωση κατώτατου μισθού και βασικών δικαιωμάτων, το ωράριο, το πώς αποζημιώνεται η υπερωριακή απασχόληση, ο 13ο μισθός, ΑΤΑ κλπ. για τους εργαζόμενους που δεν καλύπτονται από Σ.Σ. Σε διαφορετική περίπτωση, αν τελικά επιβληθεί ένας οριζόντια διαμορφωμένος εθνικός μισθός, ο οποίος θα αγνοεί τις Σ.Σ. με τα δεδομένα που υπάρχουν σήμερα, θα οδηγήσει σε μια τάση για ισοπέδωση των μισθών στο ύψος του εθνικού κατώτατου και σε τελική ανάλυση στην καταπάτηση των Σ.Σ. από πλευράς των εργοδοτών.
Στους τομείς που καλύπτονται από Σ.Σ. ο κατώτατος μισθός και τα υπόλοιπα ωφελήματα υπάρχουν και είναι καθορισμένα. Κατά συνέπεια, εκείνο που πρέπει να γίνει δεν είναι να εμφανίζεται και ένας άλλος κατώτατος και μάλιστα νομοθετικά θεσμοθετημένος, αλλά η υποχρέωση των εργοδοτών να εφαρμόζουν τον κατώτατο μισθό που προβλέπεται από την Σ.Σ.
Η νομοθετική κατοχύρωση του μισθού πρόσληψης που προβλέπει η Σ.Σ. κάθε κλάδου, θα ήταν ένα πολύ ισχυρό κίνητρο για τους εργαζόμενους να εμπλέκονται και να μετέχουν στη διαδικασία των συλλογικών διαπραγματεύσεων.
Ο διάλογος που έχει ανοίξει για την καθιέρωση κατώτατου μισθού είναι αποτέλεσμα των πιέσεων που έχουν ασκηθεί από το συνδικαλιστικό κίνημα, με μπροστάρη την ΠΕΟ και ασφαλώς η κατάληξη του μπορεί να συμβάλει στην επαναρύθμιση των εργασιακών σχέσεων και στην επαναφορά μιας στοιχειώδους ισορροπίας στο συσχετισμό δυνάμεων μεταξύ των εργαζομένων και εργοδοτών.
Ταυτόχρονα, μέχρι σήμερα έχουν επιτευχθεί η νομοθετική κατοχύρωση βασικών δικαιωμάτων των εργαζομένων στην οικοδομική βιομηχανία και καθορισμός ελάχιστων μισθών πρόσληψης και ελάχιστων βασικών δικαιωμάτων στην ξενοδοχειακή βιομηχανία.
Στη σημερινή εποχή, οι νέοι εργαζόμενοι αλλά και τα νεαρά ζευγάρια στέκονται έρμαιο στις νεοφιλελεύθερες πολιτικές ΔΗΣΥ – Αναστασιάδη.
Η περίοδος της ακρίβειας που διανύουμε ένεκα αυτών των πολιτικών στην Κύπρο αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση της ανεργίας, τη μείωση των μισθών, την αύξηση των τιμών βασικών αγαθών, των ενοικίων, των καυσίμων, του ηλεκτρικού ρεύματος, κ.α.
Όλα αυτά καθιστούν ακόμα πιο επιτακτική ανάγκη την υποχρεωτική εφαρμογή των συμφωνημένων Σ.Σ. και τη νομοθετική κατοχύρωση κατώτατου μισθού και ελάχιστων βασικών δικαιωμάτων κατά επάγγελμα.
Ως ΠΕΟ επαναλαμβάνουμε για άλλη μια φορά ότι ο μόνος τρόπος για τους εργαζόμενους να αντισταθούν στις πιέσεις των εργοδοτών είναι μέσω της συλλογικής και οργανωμένης πάλης στους χώρους εργασίας τους.
Απορρίπτουμε τις λογικές της υποταγής που θέλουν τα εργασιακά δικαιώματα και το ύψος των μισθών να ορίζονται από τις ορέξεις του κεφαλαίου και τις διαθέσεις των εργοδοτών.
* Ε.Γ. ΠΕΟ Λάρνακας
