Σε προηγούμενη τοποθέτηση αναφερθήκαμε στη σημασία των δημοσκοπήσεων και πως η προβολή των ευρημάτων από τα μέσα επικοινωνίας μπορεί να μεταβάλει το πολιτικό σκηνικό ή τη θεματολογία ολόκληρων προεκλογικών περιόδων. Για παράδειγμα, αναφερθήκαμε στον τρόπο που τα μέσα επικοινωνίας ενισχύουν τον ρόλο τους μέσα από την ανάλυση των δημοσκοπικών αποτελεσμάτων, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε ασφαλή συμπεράσματα για τις τάσεις και τις προτιμήσεις του κοινού, ενώ αναφορά έγινε και στην ανάδειξη πολιτικών ζητημάτων μέσα από τις δημοσκοπήσεις, δηλαδή, συγκεκριμένης θεματολογίας, εν πολλοίς περιθωριοποιημένης. Στόχος της σημερινής τοποθέτησης είναι να αναδείξουμε τη σημασία της συμμετοχής της κοινωνίας στις δημοσκοπήσεις, κάτι που θα σήμαινε την άντληση της πολιτικής της βούλησης, όχι κατ’ ανάγκη σε ζητήματα επιδιαιτησίας ανάμεσα στο πολιτικό προσωπικό, αλλά σε ζητήματα που αφορούν το πολιτικό σύστημα, την εσωτερική και την εξωτερική πολιτική. Προχωρώντας ένα βήμα παρά πέρα, θα μπορούσε να ειπωθεί ότι η πρόοδος και η εξέλιξη της τεχνολογίας μπορούν να συνδράμουν στη συγκρότηση ενός δημοσκοπικού δήμου, έννοια που χρησιμοποιεί ο ομότιμος καθηγητής Πολιτικών Επιστημών, Γιώργος Κοντογιώργης, μεταβάλλοντας έτσι τη σχέση κοινωνίας και πολιτικής.
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Η τεχνολογία της επικοινωνίας, αποτελεί πυρηνική παράμετρο για τη μετάβαση σε ένα νέο επικοινωνιακό σύστημα βασισμένο στην πρόοδο και στην ανάπτυξη της τεχνολογίας. Η κοσμοσυστημική γνωσιολογία υιοθετεί τον όρο «μετάβαση στην τεχνολογική κοινωνία», όπου τα μέσα επικοινωνίας θα αποτελέσουν το σημείο συνάντησης της κοινωνίας με την πολιτική. Μέσα από τις περιγραφές του Αριστοτέλη μπορούμε να κατανοήσουμε το κριτήριο που παρακινεί τις κοινωνίες στην επανάσταση και κατ’ επέκταση στη μετάβαση από το ένα πολιτικό σύστημα στο άλλο. Ιδιαίτερα στην εποχή της μετάβασης από την ολιγαρχία του Δράκοντα στην αντιπροσώπευση του Σόλωνα, μπορούμε να διακρίνουμε την ανάγκη μιας αφόρητα καταπιεσμένης κοινωνίας για αλλαγή του πολιτικού συστήματος. Κάτι τέτοιο συμβαίνει και στην εποχή μας εάν προσμετρήσουμε τον παράγοντα της τεχνολογίας και τις συνέπειες των απανωτών κρίσεων. Οι κοινωνίες διεκδικούν μερίδιο στην πολιτική διαδικασία, καθώς με την ανάπτυξη της τεχνολογίας το πολιτικό πεδίο διευρύνεται πέρα από τους συνταγματικούς θεσμούς.
Πιο συγκεκριμένα, η φυσική συνάντηση των ανθρώπων δεν αρκεί για να εισέλθει η κοινωνία στην πολιτική. Έτσι, μέσω της τεχνολογικής εξέλιξης θα εξευρεθούν νέοι τρόποι συνάθροισης και επικοινωνίας, οι οποίοι θα οδηγήσουν στην ανάπτυξη ενός νέου περιβάλλοντος, ευνοϊκού για τη διαχείριση του πολιτικού γεγονότος από την κοινωνία. Ήδη το σύγχρονο κοσμοσύστημα έχει εισέλθει σε αυτή τη μεταβατική περίοδο λόγω και της αποχής, της αμφισβήτησης των πολιτικών δυνάμεων από την κοινωνία, αλλά και της φύσης του ίδιου του πολιτικού συστήματος. Σε αυτό το μεταβατικό στάδιο εντάσσεται και η έννοια του δημοσκοπικού δήμου με στόχο την άντληση και την υιοθέτηση της πολιτικής βούλησης της κοινωνίας, κάτι που θα μπορούσε να αποτελέσει την προσομοίωση έστω της αντιπροσώπευσης.
Με άλλα λόγια, στην εποχή των κρίσεων, η τεχνολογία είναι ικανή να προσδώσει στην κοινωνία τη δυνατότητα να αναπτύξει θεσμικούς μηχανισμούς μέσω του διαδικτύου. Στη φάση που διανύουμε, δημόσιοι φορείς, κόμματα, οργανισμοί και άλλες συλλογικότητες εύκολα μπορούν να συγκροτήσουν μικρές, ηλεκτρονικές «Πνύκες» που θα αποτελέσουν το πρόσφορο έδαφος για τη μετάβαση σε ένα νέο επικοινωνιακό σύστημα με στόχο τη συνάντηση της κοινωνίας με την πολιτική στο πλαίσιο αρχικά, της συναπόφασης και έπειτα, της χειραφέτησης της κοινωνίας.
* Πολιτικός Επιστήμων, Επικεφαλής της IS Pegasus Coaching & Consulting Ltd.
