Η μισάνοιχτη πόρτα

Μέσα στις πολλές υποχρεώσεις της καθημερινότητας, κάναμε μια μικρή στάση στο βυζαντινό εκκλησάκι του Αγίου Δομετίου, στον δήμο μας. Ήταν η γιορτή του Αγίου και ο χώρος είχε γεμίσει από ανθρώπους, ευωδιαστές μυρωδιές και αρμονικά ακούσματα που έχουν έναν μοναδικό τρόπο να γαληνεύουν την ψυχή. Ήταν από εκείνες τις στιγμές που, χωρίς να το καταλάβεις, ο χρόνος σταματά για λίγο και οι σκέψεις σε ταξιδεύουν πολύ πιο πίσω.

Εκεί, σχεδόν ασυναίσθητα, βρέθηκα ξανά παιδί.

Θυμήθηκα τη μητέρα μου να μου λέει κάθε φορά που πηγαίναμε στην εκκλησία: «Οι γυναίκες δεν μπαίνουν στο Ιερό». Δεν θυμάμαι να τη ρώτησα ποτέ γιατί. Δεν θυμάμαι να αντέδρασα. Ήμουν παιδί και, όπως όλα τα παιδιά, θεωρούσα ότι όσα λένε οι μεγάλοι είναι αυτονόητα.

Θυμάμαι όμως εκείνη τη μισάνοιχτη πόρτα.

Ήταν πάντα ανοιχτή τόσο όσο να μπορείς να δεις μέσα. Όχι όμως τόσο ώστε να την περάσεις. Για χρόνια δεν της έδωσα άλλη σημασία. Ήταν απλώς μια πόρτα μέσα σε μια εκκλησία.

Χθες, όμως, κοιτάζοντάς την ξανά, συνειδητοποίησα πως ίσως να μην ήταν ποτέ απλώς μια πόρτα.

Ίσως να ήταν το πρώτο σύμβολο ενός πράγματος που συναντάμε όλοι μεγαλώνοντας: των αόρατων ορίων που άλλοι χαράζουν για εμάς πριν ακόμη προλάβουμε να ανακαλύψουμε μόνοι μας μέχρι πού μπορούμε να φτάσουμε.

Γιατί τελικά η ζωή είναι γεμάτη από τέτοιες μισάνοιχτες πόρτες.

Πόρτες που κάποιος αποφάσισε ότι δεν είναι για εμάς.

Πόρτες που δεν τολμάμε να πλησιάσουμε επειδή μεγαλώσαμε πιστεύοντας ότι δεν μας ανήκουν.

Άλλοτε αφορούν ένα επάγγελμα. Μια θέση ευθύνης. Μια ευκαιρία. Ένα όνειρο. Άλλοτε είναι κοινωνικές προκαταλήψεις. Άλλοτε φόβοι που κληρονομήσαμε χωρίς ποτέ να τους εξετάσουμε. Και πολλές φορές οι πιο δύσκολες πόρτες δεν είναι εκείνες που κρατούν οι άλλοι κλειστές, αλλά εκείνες που κλείνουμε μόνοι μας επειδή κάποτε πειστήκαμε ότι δεν είμαστε αρκετοί για να τις διαβούμε.

Δεν γράφω αυτές τις σκέψεις για να αμφισβητήσω την πίστη ή την παράδοση. Η Εκκλησία έχει τη δική της θεολογία, τους δικούς της κανόνες και τη δική της ιστορική διαδρομή. Αυτό που με συγκίνησε δεν ήταν ο κανόνας. Ήταν η δύναμη που μπορεί να έχει μια εικόνα της παιδικής ηλικίας πάνω στον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη ζωή ως ενήλικες.

Ίσως, χωρίς να το καταλάβω, εκείνη η μισάνοιχτη πόρτα να μου δίδαξε κάτι που με ακολουθεί μέχρι σήμερα. Ότι καμία πόρτα δεν πρέπει να παραμένει αδιάβατη μόνο και μόνο επειδή κάποιος αποφάσισε πως δεν είναι για εμάς. Όχι γιατί όλα μάς ανήκουν. Αλλά γιατί κάθε άνθρωπος αξίζει να κρίνεται από τον χαρακτήρα, τις ικανότητες και την προσφορά του και όχι από στερεότυπα που δημιουργήθηκαν πριν από εκείνον.

Καθώς έφευγα από το εκκλησάκι, συνειδητοποίησα ότι δεν ένιωσα ποτέ την ανάγκη να περάσω εκείνη την πόρτα. Ένιωσα όμως ευγνωμοσύνη που μου θύμισε κάτι πολύ σημαντικό.

Ότι η μεγαλύτερη ελευθερία δεν είναι να μπορείς να περάσεις κάθε πόρτα.

Είναι να μη μεγαλώνεις ποτέ πιστεύοντας ότι δεν έχεις καν το δικαίωμα να τη χτυπήσεις.

Και ίσως αυτό να είναι ένα από τα μεγαλύτερα δώρα που μπορούμε να προσφέρουμε στα παιδιά μας.

Όχι να τους ανοίξουμε όλες τις πόρτες· αυτό δεν γίνεται.

Αλλά να μην τους μάθουμε ποτέ ότι κάποιες είναι κλειστές πριν καν δοκιμάσουν να τις πλησιάσουν.

Γιατί κάποια μέρα θα βρεθούν μπροστά σε μια δική τους μισάνοιχτη πόρτα.

Και τότε εύχομαι να μη θυμηθούν κάποιον να τους λέει «αυτό δεν είναι για σένα».

Εύχομαι να θυμηθούν ότι η αξία ενός ανθρώπου δεν βρίσκεται στις πόρτες που του άνοιξαν οι άλλοι.

Βρίσκεται στο θάρρος να χτυπήσει εκείνες που πίστευε πως δεν θα άνοιγαν ποτέ.