Για πολλούς νέους ανθρώπους, η ιδέα να σπουδάσουν στα κορυφαία πανεπιστήμια του κόσμου ή να χτίσουν μια διεθνή καριέρα μπορεί να μοιάζει μακρινή. Όχι επειδή λείπει το ταλέντο, αλλά επειδή οι ευκαιρίες είναι περιορισμένες και πολλές φορές δεν είναι ορατές.

Κι όμως, ολοένα και περισσότερες ιστορίες αρχίζουν να ξεπηδούν. Ιστορίες νέων Κυπρίων που ξεπερνούν τα όρια που κάποτε θεωρούσαν δεδομένα και βρίσκονται σε μέρη που έμοιαζαν απρόσιτα.

Μία από αυτές τις ιστορίες ξεκινά από την Κύπρο και φτάνει μέχρι το Cambridge. Είναι η ιστορία της Μάρα Ροτάρου.

Σήμερα σπουδάζει Engineering σε ένα από τα πιο αναγνωρισμένα πανεπιστήμια παγκοσμίως, εκπροσωπώντας μια νέα γενιά που επαναπροσδιορίζει το τι είναι δυνατό, όχι μόνο για τους ίδιους, αλλά και για όσους ακολουθούν.

Η πορεία της αντικατοπτρίζει κάτι μεγαλύτερο: μια αλλαγή νοοτροπίας, όπου η φιλοδοξία δεν περιορίζεται πλέον από τη γεωγραφία.

Μιλήσαμε μαζί της για τις ρίζες της, τη διαδρομή της μέχρι σήμερα και όσα την εμπνέουν να συνεχίζει μπροστά.

Μάρα, ας ξεκινήσουμε από την αρχή. Πες μας λίγα πράγματα για εσένα και τι ήταν αυτό που σε οδήγησε στη μηχανική.

Μεγάλωσα στη Λεμεσό, σε ένα σπίτι όπου η περιέργεια ήταν κομμάτι της καθημερινότητας. Ο πατέρας μου συνήθιζε να αποσυναρμολογεί υπολογιστές και συσκευές μόνο και μόνο για να δει πώς λειτουργούν, ενώ η μητέρα μου έφερνε συχνά στο τραπέζι συζητήσεις γύρω από την ιστορία ή πολύπλοκα μαθηματικά προβλήματα. Οι ερωτήσεις ήταν πάντα ευπρόσδεκτες κι αυτό πιστεύω πως καλλιέργησε κάτι μέσα μου από πολύ νωρίς.

Η πραγματική όμως καμπή ήρθε μέσα από το Lego Robotics. Ο αδελφός μου κι εγώ συμμετείχαμε στον διαγωνισμό First Lego League και εκεί ένιωσα για πρώτη φορά τι σημαίνει πραγματικά το engineering. Να χτίζεις κάτι, να το βλέπεις να αποτυγχάνει, να το ξαναφτιάχνεις και έπειτα να παρουσιάζεις τη δουλειά σου.

Δεν είχε να κάνει με το να ακολουθείς οδηγίες, αλλά με το να σκέφτεσαι, να δοκιμάζεις, να αποτυγχάνεις και να προσπαθείς ξανά.

Όταν έφτασε η στιγμή να επιλέξω τι θα σπουδάσω, ήθελα κάτι που να με προκαλεί. Το engineering μου ταίριαξε από την πρώτη στιγμή, όχι επειδή ονειρευόμουν να γίνω “εφευρέτης”, αλλά επειδή πάντα μου άρεσε να ανακαλύπτω μοτίβα, να λύνω προβλήματα και να καταλαβαίνω πώς λειτουργούν τα πράγματα.

Κοιτάζοντας πίσω, πότε συνειδητοποίησες ότι ήθελες να κυνηγήσεις ευκαιρίες πέρα από την Κύπρο;

Νομίζω πως όλα ξεκαθάρισαν στο Houston του Texas, στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του First Lego League το 2019.

Το να μπω σε εκείνη την αίθουσα ήταν πραγματικά συγκλονιστικό. Τα projects ήταν εντυπωσιακά, τα robots απίστευτα εξελιγμένα και οι υπόλοιποι μαθητές είχαν ένα πάθος και μια δυναμική που δεν είχα ξανασυναντήσει.

Δεν πετύχαμε τη βαθμολογία που ελπίζαμε, αλλά τελικά αυτό είχε μικρή σημασία. Εκείνη η εμπειρία μού έδωσε κάτι που δεν θα μπορούσα να βρω σε μια σχολική αίθουσα στην Κύπρο: μια πραγματική εικόνα του πώς μοιάζει μια κουλτούρα καινοτομίας και περιέργειας σε παγκόσμιο επίπεδο.

Από εκείνη τη στιγμή κατάλαβα πως ο κόσμος είναι πολύ μεγαλύτερος από όσα μέχρι τότε θεωρούσα δεδομένα και πως ήθελα να βρω τη θέση μου μέσα σε αυτόν.

Το να σπουδάζει κανείς στο Cambridge είναι κάτι που καταφέρνουν ελάχιστοι. Πώς είναι αυτή η εμπειρία μέχρι τώρα, τόσο ακαδημαϊκά όσο και προσωπικά; Υπήρξαν δυσκολίες στην πορεία;

Έφτασα στο Cambridge με τεράστιο ενθουσιασμό και σχεδόν καμία στρατηγική. Έτρεχα προς κάθε ευκαιρία που έβρισκα μπροστά μου, κάτι που τώρα καταλαβαίνω πως ήταν και αποτέλεσμα τόσων χρόνων προσπάθειας για έναν στόχο.

Την πρώτη μέρα γράφτηκα σε τριάντα clubs. Κυριολεκτικά τριάντα. Οπότε χρειάστηκε χρόνος μέχρι να μάθω τη διαφορά ανάμεσα στο να εξερευνάς και στο να χάνεσαι.

Ακαδημαϊκά, κάτι που κανείς δεν σου λέει είναι πως το engineering intuition ή αλλιώς η “διαίσθηση μηχανικής” δεν είναι κάτι με το οποίο γεννιέσαι. Χτίζεται σταδιακά, μέσα από επανάληψη και αποτυχίες.

Μπορεί να καταλαβαίνεις απόλυτα τα μαθηματικά πίσω από κάτι, αλλά να μην έχεις ακόμη την αίσθηση του γιατί λειτουργεί έτσι.

Επίσης, ξεκίνησα χωρίς Further Maths A-Level, κάτι που σήμαινε ότι αρκετοί συμφοιτητές μου είχαν σημαντικό προβάδισμα. Αυτό όμως με ανάγκασε να καταλάβω βαθύτερα τον δικό μου τρόπο μάθησης: πώς αφομοιώνω νέα γνώση, ποια προβλήματα με κινητοποιούν, πότε πρέπει να πιέζω τον εαυτό μου και πότε να κάνω πίσω.

Πιστεύω πως η διαίσθηση χτίζεται όπως ακριβώς “εκπαιδεύεις” το αυτί σου στη μουσική. Ξεκινάς κάνοντας λάθη, μετά λιγότερα λάθη, και συνεχίζεις να αναρωτιέσαι όχι μόνο «βρήκα τη σωστή απάντηση;», αλλά «καταλαβαίνω γιατί είναι σωστή και πότε θα σταματούσε να είναι;».

Σε κάποιο σημείο της πορείας σου έλαβες στήριξη μέσα από το πρόγραμμα υποτροφιών της Exness. Πόσο σημαντική ήταν αυτή η ευκαιρία για εσένα;

Πολύ απλά, έκανε το Cambridge εφικτό.

Όταν έμαθα ότι είχα γίνει δεκτή στο University of Cambridge, ο ενθουσιασμός ήταν τεράστιος. Πολύ γρήγορα όμως άρχισα να αναρωτιέμαι: «Μπορώ πραγματικά να το αντέξω οικονομικά;»

Είχα ήδη λάβει αρκετές αρνητικές απαντήσεις από άλλες υποτροφίες και, για ένα διάστημα, κουβαλούσα αυτή την αβεβαιότητα μαζί με τη χαρά της επιτυχίας.

Όταν η Exness αποφάσισε να στηρίξει τις προπτυχιακές μου σπουδές, το Cambridge σταμάτησε να είναι ένα μακρινό όνειρο και έγινε κάτι πραγματικό και βιώσιμο.

Η ομάδα της Exness ήταν απίστευτα υποστηρικτική και εξίσου ενθουσιασμένη με εμένα για την πορεία μου στη μηχανολογία και το aerospace engineering.

Σύντομα θα μιλήσεις και στο Doers Summit στη Λεμεσό. Τι μπορεί να περιμένει το κοινό από την ομιλία σου; Ποιο είναι το μήνυμα που θέλεις να περάσεις;

Θέλω να μιλήσω ειλικρινά για το τι σημαίνει να “χτίζεις” το δικό σου curriculum και πώς μπορείς να εξελιχθείς σε έναν άνθρωπο που συνεχώς μαθαίνει και προσαρμόζεται, αντί απλώς να προσπαθεί διαρκώς να παραμένει relevant, ειδικά σε έναν κόσμο που αλλάζει τόσο γρήγορα λόγω του AI.

Θα μοιραστώ τρία βασικά βιώματα από τη δική μου πορεία: ότι η περιέργεια είναι πραγματικό πλεονέκτημα, αλλά χρειάζεται κατεύθυνση· ότι το να γνωρίζεις πώς μαθαίνεις είναι εξίσου σημαντικό με το αντικείμενο που σπουδάζεις· και ότι οι καλύτερες επαγγελματικές σχέσεις χτίζονται μέσα από γνήσιο ενδιαφέρον για τους ανθρώπους και όχι μέσα από στρατηγική.

Και τέλος, τι θα έλεγες σε έναν νέο άνθρωπο στην Κύπρο που έχει μεγάλα όνειρα αλλά δεν ξέρει από πού να ξεκινήσει;

Διαμόρφωσε το όνειρό σου σε μικρά βήματα.

Ένα μεγάλο όραμα μοιάζει αδύνατο ή ακατόρθωτο μόνο όταν παραμένει αφηρημένο. Κάν’ το πιο συγκεκριμένο, πιο ορατό, και ξεκίνα από το πρώτο πρακτικό βήμα που μπορείς πραγματικά να κάνεις.

Η πορεία αποκαλύπτεται μέσα από τη δράση, όχι μόνο μέσα από τον σχεδιασμό.

Και μετά, μάθε συνειδητά. Χρησιμοποίησε το AI σαν mentor και assistant. Είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο για όποιον θέλει πραγματικά να εξελιχθεί. Αλλά τον χρόνο και την ενέργεια που θα κερδίσεις, επένδυσέ τα στο να βρεις τους ανθρώπους σου. Πραγματικούς mentors, ουσιαστικές συζητήσεις, ανθρώπους που ο τρόπος σκέψης τους σε εμπνέει.

Το AI μπορεί να επιταχύνει τη μάθησή σου, οι άνθρωποι όμως είναι αυτοί που μπορούν πραγματικά να αλλάξουν την κατεύθυνσή της.

Και πάνω απ’ όλα: χτίσε, τόλμησε, δοκίμασε και επανάλαβε.

Μην περιμένεις να νιώσεις «έτοιμος», γιατί αυτή η στιγμή σπάνια έρχεται. Οι πιο ενδιαφέρουσες διαδρομές σχεδόν ποτέ δεν ξεκινούν με βεβαιότητα. Ξεκινούν με περιέργεια, με τη διάθεση να μην είσαι καλός σε κάτι καινούριο, και με το θάρρος να περάσεις μια πόρτα πριν ακόμη ξέρεις πού ακριβώς οδηγεί.