Ο Α. Χατζηαντώνης θυμάται τα σοφά λόγια του Άγιου Ανσέλμου (1033 – 1109). «Στοχαζόμενοι τον Θεό, καταλαβαίνουμε ότι υπάρχει…!»
Γεννήθηκε στην Αόστα της Ιταλίας. Ασχολήθηκε κυρίως με τη θρησκευτική φιλοσοφία. Θα προσπαθήσουμε σε μια μορφή ερωταποκρίσεων, να δούμε όσο πιο κατανοητά γίνεται, την προσέγγισή του προς την έννοια του Θεού. Αυτή η προσέγγιση, ονομάστηκε από τον Γερμανό φιλόσοφο Emmanuel Kant, ως το Οντολογικό Επιχείρημα του Ανσέλμου και γράφτηκε το 1077.
– Συμφωνείς ότι αν υπήρχε Θεός, θα ήταν το ανώτερο ον, και ανώτερό Του δεν θα μπορούσε να νοηθεί; – Ναι.
– Συμφωνείς ότι το ον αυτό, ΥΠΑΡΧΕΙ στο μυαλό σου; – Στο μυαλό μου ναι, αλλά όχι στην πραγματικότητα.
– Συμφωνείς ότι κάτι που υπάρχει ΚΑΙ στο μυαλό ΚΑΙ στην πραγματικότητα, είναι ανώτερο από κάτι που υπάρχει μόνο στο μυαλό; – Ε, ναι. Το γλυκό, ας πούμε, που απολαμβάνω αυτή τη στιγμή, είναι καλύτερο από ένα γλυκό που υπάρχει μόνο στη φαντασία μου…
– Πρόσεξε: Αν αυτό το ον, που ανώτερό του δεν μπορεί να νοηθεί, υπάρχει μόνο στο μυαλό, τότε θα ήταν κατώτερο απ’ ό,τι αν υπήρχε και στην πραγματικότητα; – Ναι, το όν που υπάρχει στην πραγματικότητα, θα ήταν ανώτερο…
– Αααα! Τώρα είναι σαν να λες ότι, υπάρχει ένα ον, που είναι ανώτερο από το ανώτερο ον που μπορεί να υπάρξει! – Μα, αυτό είναι παράλογο…
– Ακριβώς! Και ο μόνος τρόπος να αποφύγουμε αυτή την αντίφαση, είναι να δεχθούμε ότι ο Θεός (που ΔΕΝ μπορεί να υπάρξει τίποτα ανώτερό Του), πράγματι υπάρχει: Τόσο στον νου, όσο και στην πραγματικότητα…!
Προσωπικά, δεν είμαι θρησκόληπτος. Θεωρώ όμως τον εαυτό μου θρησκευόμενο άτομο. Φοβάμαι τους ανθρώπους που δεν φοβούνται τον Θεό. Είναι θεωρητικά ικανοί, για το χειρότερο, ή το πιο ειδεχθές έγκλημα. Σε πολύωρες συζητήσεις μέχρι τις πρωινές ώρες, νέος φοιτητής φιλολογίας στο Αριστοτέλειο, 1979 – 1984, αναλώναμε ατέλειωτες ώρες, σε ένα φτωχικό φοιτητικό δωμάτιο, που πολλές φορές δεν είχε ούτε θέρμανση, επιχειρώντας να αναλύσουμε την ύπαρξη Θεού. Εγώ, με απλούστατα επιχειρήματα επεδίωκα να πείσω, ή μάλλον να προβληματίσω τους φίλους μου, για την ύπαρξη ενός ανώτερου όντος που έπλασε και ρυθμίζει τα πάντα. Γιατί ακόμη και ένα μικρό τραύμα στο δάκτυλο θεραπεύεται σε 2 – 3 μέρες, χωρίς να το περιποιηθούμε; Γιατί τα πτηνά ή τα ζώα στη φύση έχουν τροφή χωρίς να καλλιεργήσουν ή να σπείρουν τη γη; Θυμάμαι, στο τέλος κάθε συζήτησης, έθετα πάντα το απλούστατο ερώτημα: «Δεν θα είμαστε για πάντα νέοι, μωρέ… Όταν κάποια στιγμή γεράσουμε και αρρωστήσουμε σοβαρά, πονάμε αφόρητα, σε ποια δύναμη μπροστά, θα γονατίσουμε και θα ικετεύσουμε κλαίγοντας, να μας στηρίξει;».
Ή ανέφερα το γνωστό: «Ούτε φύλλο, δεν πέφτει από ένα δέντρο, χωρίς να το επιτρέψει Εκείνος».
Πιστεύω και στη μεταθανάτια ζωή. Φαντάζομαι -από τότε που έχασα το παιδί μου, εδώ και 4 χρόνια- ότι η μορφή του Παραδείσου, είναι κάπως έτσι: Ένας χώρος, χωρίς ήλιο, φεγγάρι ή αστέρια. Είσαι στο κενό…! Υπάρχουν μόνο πολλά γκρίζα σύννεφα, αλλά μόνο 2 – 3 έχουν ένα ροζ, χρυσό χρώμα…! Αυτά ακριβώς σου δίνουν φως.. Είναι αυτά που σε οδηγούν προς την απόλυτη ηθική τελείωση… Και είναι οι ψυχές, όσων αγάπησες, σε αγάπησαν, αλλά έφυγαν νωρίς από κοντά σου. Είναι το παιδί σου, οι γονείς σου…!
