Τους βρήκαμε να κάθονται σε μονά θρανία, λίγο πριν αρχίσουν την πρωινή τους γυμναστική και τα υπόλοιπα μαθήματα, που στόχο έχουν να τους διατηρούν ενεργούς. Οι «μαθητές» αυτού του ιδιαίτερου σχολείου στο Λιοπέτρι, απολαμβάνουν κάθε στιγμή στις εγκαταστάσεις του Κέντρου Ημερήσιας Φροντίδας «ΑγκαλιάΖω», η λειτουργία του οποίου αποτελεί πρότυπο.
Εκεί παππούδες και γιαγιάδες, συμμετέχουν σε προγράμματα ενδυνάμωσης που καταρτίστηκαν από επαγγελματίες, με στόχο να παραμείνουν λειτουργικοί ή εάν έχουν άνοια να υπάρξει καθυστέρηση των συμπτωμάτων τους. Οι ηλικιωμένοι εκφράζονται μέσω της μουσικής, του χορού, της τέχνης, των παιχνιδιών και της γυμναστικής, που γίνεται στη θάλασσα τους καλοκαιρινούς μήνες, με τα προγράμματα να προσφέρονται δωρεάν, γι’ αυτούς που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα. Το προσωπικό του κέντρου, τους βοηθά ακόμη και να κάνουν τα ψώνια τους από υπεραγορές, εάν μένουν μόνοι τους, ενώ στο πρόγραμμά τους υπάρχουν και πολλές εκδρομές.
«Νιώθω σαν να έρκουμαι σχολείο»
Ο «Φ» βρέθηκε στο Κέντρο Ημερήσιας Φροντίδας και συνομίλησε με τους «μαθητές», ο πιο μεγάλος εκ των οποίων είναι 98 χρόνων. Οι ηλικιωμένοι απασχολούνται στο χώρο μέχρι τις 2:30 το απόγευμα, ενώ τα μεσημέρια τους προσφέρεται φαγητό.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Προθάλαμοι θανάτου οι περισσότερες στέγες ηλικιωμένων
Πριν από δέκα μήνες ο Χρήστος Κκολός, 85 χρόνων από το Λιοπέτρι, έχασε τη σύζυγό του. Τα παιδιά του, δεν ήθελαν να μένει μόνος στο σπίτι και να βυθίζεται στις σκέψεις του κι έτσι τον έπεισαν να επισκεφθεί το Κέντρο. Έκτοτε πηγαίνει καθημερινά. «Μέχρι πριν δέκα μήνες που ζούσε η γυναίκα μου, ήμουν σπίτι μαζί της. Όταν επέθανε ήρτα και είμαι πολλά ευχαριστημένος. Είμαστε πολλά καλά δαμέ, μακάρι να περνούν ούλλοι όπως εμάς».

Μια από τις πιο καλές «μαθήτριες», είναι η Παρασκευή Μιλτιάδη, 79 χρόνων, η οποία δεν χάνει ούτε μέρα στο σχολείο. «Έχω 10 παιδιά, 10 εγγόνια και 3 δισέγγονα. Έχω μια κόρη με ειδικές ανάγκες που πάει σε ίδρυμα τζιαι εγώ έρκουμαι δαμέ. Ξέρεις, στα θρανία εν τζιαι εφτάσαμεν. Ως την πέμπτη τάξη του Δημοτικού επήα, επειδή εκλείσαν μας τα οι Εγγλέζοι. Δαμέ νιώθω σαν να έρκουμαι σχολείο. Εν μου περνά (γέλια), αλλά αρέσκει μου η ζωγραφική και το τραγούδι».
Στο απέναντι θρανίο κάθεται η Ελένη Αδάμου, 82 χρόνων, η οποία απολαμβάνει ιδιαίτερα τη γυμναστική. «Αρέσκει μου η παρέα δαμέ, εν πολλά καλά τα πλάσματα. Θέλει και η κόρη μου να έρχομαι, για να βλέπω τζιαι άλλα πλάσματα».
Η πρώτη που άρχισε να επισκέπτεται το Κέντρο Ημερήσιας Φροντίδας, όταν άνοιξε πριν από δέκα χρόνια, ήταν η Παρασκευή Νεοφύτου. «Είμαι το πρώτο πλάσμα που εμπήκα της πόρτας. Είμαι 90 χρονών. Όλα εδώ τα κάνουν στην εντέλεια και με μεγάλο σεβασμό σε εμάς». Όταν της ευχήθηκα να τα χιλιάσει, η απάντηση ήταν άμεση και ήρθε μ’ ένα τσιαττιστό. «Τι να τα κάμω κόρη μου εγιώ τα σιήλια γρόνια, ενίωσα πολλά παιδκιά, δισάγγονα τζιαι αγγόνια».
Μ’ ένα δίστιχο ο Παντελής Κακολής, ανέδειξε τη σημασία τέτοιων πρωτοβουλιών. «Κέντρον ηλικιωμένων στον καθέναν που γερνά, δείχνει σεβασμόν τζ’ αγάπην την ζωήν του να περνά».

«Βλέπουμε μεγάλη βελτίωση»
Πίσω από το σπουδαίο έργο που προσφέρει το «ΑγκαλιάΖω», βρίσκεται το προσωπικό του, το οποίο πριν από ενάμιση χρόνο, ετοίμασε πρόγραμμα εξειδικευμένων υπηρεσιών, που στόχο έχει να διατηρεί σε υψηλά επίπεδα τις γνωστικές λειτουργίες των ηλικιωμένων.
«Διαπιστώσαμε την ανάγκη μιας πιο εξειδικευμένης προσέγγισης. Πολλοί από τους ηλικιωμένους μας έχουν άνοια, γι’ αυτό κάναμε επιμόρφωση του προσωπικού. Γίνεται μια εξειδικευμένη προσέγγιση γι’ αυτό το θέμα, μέσω μη φαρμακευτικών παρεμβάσεων, που όπως έδειξαν μελέτες είναι πολύ βοηθητικές για τη ζωή των ανθρώπων με άνοια. Βοηθούμε επίσης και τους φροντιστές τους, μέσω συμβουλευτικής υποστήριξης που παρέχουμε, για το πώς να χειρίζονται τους ηλικιωμένους», αναφέρει η διευθύντρια του Κέντρου, Άντρη Νικολάου.
Η πιο σημαντική «υπηρεσία» του «ΑγκαλιάΖω», είναι ωστόσο η συντροφικότητα. «Έχουν τη δυνατότητα να έρθουν εδώ να φάνε ή να πιουν ένα καφέ μ’ ένα συνομήλικό τους. Προωθούμε ένα ενεργό τρόπο ζωής αυτών των ατόμων. Προσφέρουμε επίσης εργοθεραπεία, νοσηλευτική φροντίδα και μία φορά τον μήνα, έρχεται εδώ ψυχίατρος και παρακολουθεί όσους το επιθυμούν».
Όσοι ηλικιωμένοι έχουν την οικονομική ευχέρεια, πληρώνουν 4 ευρώ την ημέρα, ενώ όσοι δυσκολεύονται δέχονται τις υπηρεσίες δωρεάν. Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται από το υφυπουργείο Πρόνοιας. «Βλέπουμε μεγάλη βελτίωση στους ηλικιωμένους. Πριν λίγες μέρες με πήρε τηλέφωνο μια οικογένεια και μου είπε πως από τον καιρό που έρχεται εδώ ο παππούς τους, σταμάτησε να είναι άρρωστος. Κάθε μέρα παραπονιόταν για πόνους στην κοιλιά. Πιθανότατα, να είχε κατάθλιψη και να ένιωθε μοναξιά. Ήρθε εδώ, εντάχθηκε σε μία ομάδα και είδε πως είναι ακόμα χρήσιμος και λειτουργικός. Στην ομάδα μας υπάρχουν και πολλοί εθελοντές, κάποιοι είναι με αναπηρία ή με ειδικές ανάγκες. Μας βοηθούν κι έτσι νιώθουν και αυτοί χρήσιμοι».
Η κοινωνική λειτουργός, Ραφαηλία Σταύρου, εργάζεται στον χώρο εδώ και ενάμιση χρόνο. «Το συναίσθημα, είναι απίστευτο. Οι ηλικιωμένοι σου βγάζουν αγάπη. Περιμένουν πώς και πώς να έρθουν εδώ και να περάσουν την μέρα τους. Βλέπουμε πόσο σημαντικό είναι γι’ αυτούς και γεμίζουν και μας οι μπαταρίες μας, για να μπορούμε να προσφέρουμε».

Βρήκε σπίτι και στοργή στις τελευταίες της στιγμές
Μια συγκλονιστική ιστορία που περιέγραψε με δάκρυα στα μάτια η διευθύντρια, αναδεικνύει και τη σημαντικότητα της ύπαρξης Κέντρων Ημερήσιας Φροντίδας για ηλικιωμένους, όπως αυτού στο Λιοπέτρι.
«Ήταν μία γυναίκα που ήταν μοναχική και δεν είχε κανέναν στον κόσμο. Εδώ βρήκε σπίτι και στοργή. Πριν να έρθει, πάντα είχε έγνοια να μας πάρει κάθε πρωί να μας πει καλημέρα. Ένα πρωινό, όμως, δεν μας πήρε τηλέφωνο και εμείς ανησυχήσαμε όλοι. Πήγαμε όλοι σπίτι της, κτυπούσαμε την πόρτα και δεν απαντούσε. Όταν ανοίξαμε την βρήκαμε νεκρή. Ήταν σοκαριστικό για μας, αλλά νιώθουμε πως είχε παρέα στα τελευταία της και περνούσε καλά. Είδαμε και τη δύναμη της ομάδας μας. Εκτός από το προσωπικό ανησύχησαν και οι υπόλοιποι ηλικιωμένοι και την έψαχναν».