Ο Νίκος Γ. Σύκας, σύμβουλος Στρατηγικής και Καινοτομίας, γράφει για τις προσεχείς προεδρικές εκλογές.
Η καλπάζουσα απαξίωση της πολιτικής, η έλλειψη εμπιστοσύνης, η απαισιοδοξία και η αίσθηση του τέλματος είναι διάχυτες σε όλες τις εκφάνσεις της δημόσιας ζωής. Υπάρχει χάσμα ανάμεσα σε πολίτες και εξουσία. Τα σκάνδαλα, η διαφθορά, η αίσθηση της ατιμωρησίας και προπάντων η μη αποκατάσταση της αδικίας και της ζημιάς από την οικονομική κρίση οξύνουν το πρόβλημα.
Πέραν της αποχής, οι υποψήφιοι Πρόεδροι, τα πολιτικά κόμματα και τα εκλογικά επιτελεία έχουν να αντιμετωπίσουν δύσκολες και πολλαπλές προκλήσεις σε όλες τις πτυχές του προεκλογικού αγώνα: συνεκτικότητα μηνύματος, διαφοροποίηση, παρουσίαση καινοτόμων προτάσεων και νέων λύσεων, πειστικότητα, αντίκτυπο και αποτελεσματικότητα της πολιτικής καμπάνιας, συντονισμό, συσπείρωση, αποστασιοποιήσεις και διαρροές στελεχών κ.ά.
Περίπου το μισό εκλογικό σώμα παραμένει εκτός της σφαίρας επιρροής των κομμάτων και του βεληνεκούς του προεκλογικού. Η πολιτική συμμετοχή εξαντλεί τη σημασία της σε εσωκομματικά επίπεδα. Οι στερεότυπες προεκλογικές στρατηγικές και οι κομματικές ατζέντες αδυνατούν να σπάσουν το φράγμα της ομοιοτυπίας και της κοινοτοπίας –εντείνεται η πεποίθηση του «όλοι είναι το ίδιο».
Οι ανέντακτοι και οι αναποφάσιστοι ψηφοφόροι –με βάση τα δικά τους κριτήρια– είναι αυτοί που θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό τις επικείμενες εκλογές. Είναι δύσπιστοι πολίτες, ψηφοφόροι που έχουν απογοητευθεί από τους πάντες. Αυτούς τους ψηφοφόρους δεν πρέπει να τους θεωρεί κανείς δεδομένους, ούτε στις αναγωγές ψήφων ούτε στην κάλπη.
Το κυπριακό κομματικό σύστημα έχει μπει σε μια μεταβατική περίοδο, σε μια εποχή ρευστότητας και πολύ μεγάλης εκλογικής κινητικότητας με πολλαπλά είδη μετατοπίσεων. Στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές το 1/3 των ψηφοφόρων μετακινήθηκε.
Η αποχή στην επερχόμενη εκλογική αναμέτρηση μπορεί να αναμένεται μεταξύ 28-30%, ενώ 8 στους 10 ψηφοφόρους αρνούνται να συμμετάσχουν ακόμη και στις δημοσκοπήσεις. Σύμφωνα με έρευνα του Κυπριακού Ινστιτούτου Στατιστικολόγων, 6 στους 10 νέους δεν θα ψηφίσουν.
Η πολιτική για να ξανακερδίσει τη νέα γενιά πρέπει να οικοδομήσει μια νέα σχέση μαζί της. Αυτό σημαίνει ενίσχυση των θεσμών συμμετοχής και παρέμβασης των νέων. Συμμετοχή σημαίνει συνδιαμόρφωση της πολιτικής, σημαίνει αγώνας και προσπάθεια σχεδιασμού ενός καλύτερου «τώρα», αλλά και ενός καλύτερου «μετά». Οι νέοι δεν είναι παθητικοί πολίτες. Προβληματίζονται για τα πολιτικά ζητήματα αλλά απαιτούν μια σχέση εμπιστοσύνης με την πολιτική.
Μόνο η ειλικρίνεια και η επιστημοσύνη μπορούν να σταθούν τροχοπέδη στη μείωση της εμπιστοσύνης προς τους πολιτικούς. Χρειάζονται καινοτόμες ιδέες που τεκμηριωμένα μπορούν να πραγματοποιηθούν, απτές και συγκεκριμένες θέσεις για την υπέρβαση των μεγάλων κρίσεων που βιώνουμε. Το θέμα είναι αν μπορεί ο υποψήφιος Πρόεδρος να πείσει την κοινωνία να τον ακολουθήσει, και για να το πετύχει αυτό πρέπει να την αγγίξει, να της δώσει ελπίδα. Με μεταρρυθμιστικό και όχι με αναπαλαιωμένο λόγο.
