Λαγκάρντ: Δεν ξεθύμανε ακόμα η ακρίβεια

Σε περιβάλλον έντονου παρασκηνίου, γεωπολιτικών πιέσεων και οικονομικών ανατροπών σε ΗΠΑ και Ευρώπη, το διοικητικό συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας αποφάσισε χθες να διατηρήσει αμετάβλητο το επιτόκιο καταθέσεων στο 2,50%.

Η κίνηση αυτή ακολουθεί το προσωρινό  φρένο που πάτησε μόλις λίγες ώρες νωρίτερα (Τετάρτη) και η Ομοσπονδιακή Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed), αποτυπώνοντας την προσπάθεια των κεντρικών τραπεζιτών να ισορροπήσουν ανάμεσα στην απειλή του επίμονου πληθωρισμού και την ορατή επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας.

Η κρίσιμη συνεδρίαση της Φρανκφούρτης επισκιάστηκε από μια αιφνιδιαστική εξέλιξη. Λίγο πριν από την έναρξή της, η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, ανακοίνωσε ότι αποχωρεί πρόωρα από το τιμόνι στις 7 Φεβρουαρίου 2027, εννέα μήνες πριν από την κανονική λήξη της θητείας της. Οι πληροφορίες στους κύκλους της αγοράς συνδέουν την παραίτηση με μελλοντική μετακίνηση της κ. Λαγκάρντ στην ηγεσία του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ. Η ίδια, πάντως, δήλωσε σε χθεσινή συνέντευξη Τύπου ότι δεν μπορεί να μείνει αμέτοχη και να μην τοποθετείται στις τρέχουσες οικονομικές εξελίξεις, σε μια περίοδο όπου πολλά γεγονότα παρουσιάζονται διαστρεβλωμένα.

Ως προς ποιοι μπορεί να είναι οι πιθανοί διάδοχοι, σύμφωνα με διεθνή οικονομικά μέσα (Bloomberg, Reuters, CNBC) είναι ο 55χρονος πρώην διοικητής της Τράπεζας της Ισπανίας Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος και ο 59χρονος Κλάας Κνοτ, ο οποίος υπήρξε διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας. Την απόφαση είναι αρμόδιο να πάρει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

Πέρα από τις εξελίξεις στην Ευρώπη και στην Ουάσιγκτον, το κλίμα παραμένει κάπως περίεργο. Το σκηνικό στο εσωτερικό της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας παρουσιάζεται τεταμένο, με την απόφαση να παραμείνουν αμετάβλητα τα επιτόκια να λαμβάνεται με πλειοψηφία 10-2. Δύο μέλη του διοικητικού συμβουλίου μειοψήφησαν ζητώντας άμεση αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης, γεγονός που αποδεικνύει ότι τα «γεράκια» της Fed ανησυχούν για τον επίμονο πληθωρισμό, ο οποίος κινείται πάνω από το 3%.

Το ενεργειακό μέτωπο

Η Λαγκάρντ αποκάλυψε ότι η ΕΚΤ συζήτησε αν ήταν σκόπιμη μια αύξηση των επιτοκίων αλλά το διοικητικό συμβούλιο τελικά αποφάσισε ομόφωνα να τα διατηρήσει αμετάβλητα. Η απόφαση για πάγωμα των επιτοκίων έρχεται σε μια στιγμή που οι πληθωριστικές πιέσεις αναζωπυρώνονται.

Ο γενικός πληθωρισμός στην Ευρωζώνη σκαρφάλωσε στο 3,8% τον Σεπτέμβριο (από 3,2% τον Αύγουστο), ωθούμενος από την εκρηκτική άνοδο του κόστους της ενέργειας, το οποίο κατέγραψε ετήσια αύξηση 18,9% (από 14,3% τον Αύγουστο). Η ΕΚΤ προειδοποιεί επίσημα ότι οι κίνδυνοι για τις προοπτικές των τιμών παραμένουν ξεκάθαρα ανοδικοί.

Σύμφωνα με το επίσημο ανακοινωθέν, η συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας συντηρούν τον κίνδυνο νέων διακοπών στον εφοδιασμό. Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράζεται για τις τιμές του φυσικού αερίου, οι οποίες ενδέχεται να καταγράψουν κατακόρυφη άνοδο σε περίπτωση που ένας ασυνήθιστα κρύος χειμώνας συμπέσει με τα τρέχοντα χαμηλά επίπεδα αποθήκευσης στην Ευρώπη, πυροδοτώντας δευτερογενείς επιδράσεις στην ευρύτερη οικονομία.

Η κ. Λαγκάρντ προειδοποίησε χθες ότι οι συνέπειες της ενεργειακής κρίσης δεν έχουν ακόμη εκδηλωθεί στο σύνολό τους στην οικονομία της Ευρωζώνης, επισημαίνοντας ότι η παρατεταμένη άνοδος των τιμών της ενέργειας ενδέχεται να διατηρήσει τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα και να περιορίσει την οικονομική ανάπτυξη.

Παρότι οι υποκείμενες πληθωριστικές πιέσεις εμφανίζονται μέχρι στιγμής σχετικά σταθερές και δεν παρατηρείται σημαντική αντίδραση των μισθών στην αύξηση του ενεργειακού κόστους, η Λαγκάρντ προειδοποίησε για τον κίνδυνο μετακύλισης των ανατιμήσεων σε περισσότερα αγαθά και υπηρεσίες.

Γαλλία και χρέος

Σχολιάζοντας την κρίση στην αγορά των γαλλικών ομολόγων, η Κριστίν Λαγκάρντ επεσήμανε ότι οι αποδόσεις της καμπύλης μακροπρόθεσμα έχουν αυξηθεί σημαντικά διεθνώς, κυρίως λόγω των ανησυχιών για τον πληθωρισμό και τα επιτόκια.

Τόνισε ότι οι χώρες που έχουν υψηλό χρέος θα πρέπει να λάβουν υπόψη την αύξηση των επιτοκίων. Ωστόσο, θεωρεί ότι η ΕΚΤ διαθέτει τα μέσα για να αντιμετωπίσει τις άτακτες και αδικαιολόγητες διακυμάνσεις της αγοράς.

Στο μικροσκόπιο της ΕΚΤ εισέρχονται πλέον και οι κλιματικές ανατροπές. Η κεντρική τράπεζα επισημαίνει ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα, ενισχυμένα από την εντατικοποίηση του φαινομένου «Ελ Νίνιο», αποτελούν σοβαρό αστάθμητο παράγοντα, που θα μπορούσε να ωθήσει τις τιμές των τροφίμων πολύ υψηλότερα από το αναμενόμενο τους επόμενους μήνες.