Δεν είναι λίγοι αυτοί που εκτιμούν πως η ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση όχι μόνο δεν λειτούργησε ευεργετικά για αντιμετώπιση του εθνικού προβλήματος -που ήταν το βασικότερο ζητούμενο- αλλά επέφερε και αρνητικές εξελίξεις σε άλλους τομείς, όπως για παράδειγμα στην αγορά εργασίας.
Μάλιστα, αρκετοί είναι που υποστηρίζουν πως η ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ συνέτεινε στην απορρύθμιση της αγοράς εργασίας, σε πιέσεις των μισθών προς τα κάτω, συνεπεία του δικαιώματος της ελεύθερης διακίνησης εργαζομένων από την Ένωση, για την οποία δεν υπήρξε καμία εξαίρεση ή περιορισμός, όπως ζητούσαν κάποιες συντεχνίες προ 20ετίας.
Την ίδια ώρα, όμως, το δικαίωμα της ελεύθερης διακίνησης και εργασίας λειτούργησε θετικά για πολλούς Κύπριους, ιδιαίτερα στη διάρκεια της οικονομικής κρίσης και όχι μόνο, προσφέροντας ευκαιρίες και διέξοδο σε αρκετούς συμπατριώτες μας.
Το Υπουργείο Εργασίας, πάντως, με αφορμή τα 20 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμά πως τα οφέλη όσον αφορά τους εργαζόμενους και τις συνθήκες εργασίας υπερτερούν των όποιων αρνητικών συνεπειών.
Αναβάθμιση ασφάλειας στην εργασία
Αυτό προκύπτει από σχετική ανακοίνωση του υπουργείου, στην οποία καταγράφεται μεταξύ άλλων πως κατά τις δύο δεκαετίες που έχουν μεσολαβήσει από την 1η Μαΐου του 2004 μέχρι σήμερα οι Κύπριοι πολίτες έχουν επωφεληθεί σημαντικά από την επίδραση του ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου στην καθημερινότητα και ιδιαίτερα από τις πτυχές που συνδέονται με την εργασία, που βρίσκεται στο επίκεντρο της ζωής για τη συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας, η ΕΕ έχει συμβάλει καθοριστικά για την προστασία της επάρκειας των μισθών, την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων, την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων, την ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και ιδιωτικής ζωής, τη διαφάνεια στην ενημέρωση για τους όρους εργασίας, την ασφάλεια και την υγεία στο επαγγελματικό περιβάλλον.
Για το τελευταίο, ιδιαίτερη αναφορά κάνει στην εφημερίδα μας και ο διευθυντής του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας (ΤΕΠ) του Υπουργείου Εργασίας Άριστος Οικονομίδης, αναφέροντας μεταξύ άλλων τη σημαντική μείωση που παρουσιάζει τα τελευταία χρόνια, ως αποτέλεσμα και της ένταξης μας στην ΕΕ, ο δείκτης ατυχημάτων, καθώς οι σχετικές νομοθεσίες που υπήρχαν προ της ένταξης μας για θέματα ασφάλειας και υγείας αφορούσαν στην ουσία μόνο τα εργοστάσια!
Όπως είπε ο επικεφαλής του ΤΕΠ του Υπουργείου Εργασίας, η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) θεωρεί τα θέματα που αφορούν την ασφάλεια και υγεία των εργαζομένων ως ιδιαίτερα σημαντικά και για τον λόγο αυτό έχει προωθήσει ένα πολύ μεγάλο αριθμό σχετικών νομοθετημάτων.
«Ενδεικτικά αναφέρεται ότι στην Κύπρο η νομοθεσία για το θέμα αυτό -που είναι κυρίως εναρμονιστική- είναι τεράστια και αριθμεί γύρω στα 150 διαφορετικά νομοθετήματα. Μαζί με τη νομοθεσία, η ΕΕ προώθησε και την εφαρμογή Ευρωπαϊκών Στρατηγικών για την Επαγγελματική Ασφάλεια και Υγεία και παρακολούθησε στενά την υλοποίηση τους από τα κράτη μέλη», πρόσθεσε.
Σύμφωνα με τον κ. Οικονομίδη, η Κύπρος, στην προσπάθεια της να εναρμονιστεί με το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο στο θέμα αυτό «διεύρυνε το πεδίο εφαρμογής της νομοθεσίας, ούτως ώστε αυτή να καλύπτει όλους τους χώρους εργασίας και όχι μόνο τα εργοστάσια που κάλυπτε η παλαιότερη νομοθεσία».
Είπε επίσης πως, μέσω του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας εγκαθιδρύθηκε και λειτουργεί πλέον σύστημα επιθεωρήσεων με βάση τις πρακτικές άλλων κρατών μελών και τις εισηγήσεις της Επιτροπής Ανωτέρων Επιθεωρητών Εργασίας (Senior Labour Inspectors Committee).
Η ένταξη μας στην ΕΕ, κατά τον διευθυντή του ΤΕΠ, προώθησε περαιτέρω την ενσωμάτωση των θεμάτων ασφάλειας και υγείας σε άλλους τομείς πολιτικής, την επιτήρηση της υγείας των εργαζομένων, την πρόληψη και καλλιέργεια θετικής νοοτροπίας ασφάλειας και υγείας και μια σειρά από άλλες δράσεις, όπως την έγκριση ιδιωτών Συμβούλων Ασφάλειας και Υγείας (γνωστοί και ως Εξωτερικές Υπηρεσίες Προστασίας και Πρόληψης – ΕΞΥΠΠ).
«Επίσης, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, μέσω του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας συμμετέχει ενεργά στις εργασίες του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια και Υγεία στην Εργασία (EUOSHA) και της Επιτροπής Ανωτέρων Επιθεωρητών Εργασίας (SLIC) αντλώντας εμπειρογνωμοσύνη και καλές πρακτικές που εφαρμόζονται σε άλλα κράτη μέλη» συμπλήρωσε αναφέροντας πως η προσπάθεια της Κυπριακής Δημοκρατίας για βελτίωση των επιπέδων ασφάλειας και υγείας μέσα από την ένταξη της στην ΕΕ «είχε θετικό πρόσημο αφού από το 2005 που διατηρούνται αξιόπιστα στοιχεία μέχρι το τέλος του 2023, ο Δείκτης Ατυχημάτων (ΔΑ) (ΔΑ = Αριθμός Ατυχημάτων / 100,000 Εργοδοτούμενοι) μειώθηκε κατά 63% περίπου». Κατά τον ίδιο ο επόμενος στόχος που έχει θέσει η ΕΕ και τα κράτη μέλη της είναι μέχρι το 2027 να επιτευχθεί το όραμα για μηδέν θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα.
«Για το σκοπό αυτό το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας σε συνεργασία με τους κοινωνικούς εταίρους υλοποιεί συγκεκριμένες δράσεις όπως αυτές καθορίζονται στην Εθνική Στρατηγική 2021 – 2027» κατέληξε ο κ. Οικονομίδης.
Η θέση της Κύπρου είναι στην Ευρώπη
«Η θέση της Κύπρου είναι στην Ευρώπη και η Κυπριακή Δημοκρατία ως μέλος της ΕΕ επιβεβαιώνει τις θετικές προοπτικές της ευρωπαϊκής πορείας των πολιτών της, των εργαζομένων, των εργοδοτών, των επιχειρήσεων και των οργανισμών.
Η ανθρωποκεντρική κυβερνητική πολιτική, που εφαρμόζεται μέσα από την υλοποίηση του Προγράμματος Διακυβέρνησης, είναι πλήρως ευθυγραμμισμένη με την ευρωπαϊκή πολιτική για το μέλλον της εργασίας και τα αποτελέσματα θα συμβάλουν ουσιαστικά στην ανάπτυξη της οικονομίας και στη συνοχή της κοινωνίας για ασφάλεια, σταθερότητα, πρόοδο και ευημερία», καταλήγει το Υπουργείο Εργασίας, με αφορμή τη συμπλήρωση των 20 χρόνων από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Γονική άδεια και άλλα οφέλη για τους εργαζόμενους
Στα θέματα της ασφάλειας και υγείας και στη βελτίωση των συνθηκών που υπήρξαν στον συγκεκριμένο τομέα, ως αποτέλεσμα της ένταξης μας στην ΕΕ, αναφέρεται και η ανακοίνωση του Υπουργείου Εργασίας, στην οποία περιλαμβάνονται και άλλες θετικές επιδράσεις που υπήρξαν για τους εργαζομένους, όπως στη σχετικά πρόσφατη απόφαση για γονική άδεια.
Συγκεκριμένα, όπως αναφέρει το Υπουργείο Εργασίας, μέσα από την ένταξη στην ΕΕ οι Κύπριοι εργαζόμενοι επωφελούνται, μεταξύ άλλων, ως αποτέλεσμα της εφαρμογής ευρωπαϊκών πολιτικών, ως εξής:
⦁ Κυκλοφορούν ελεύθερα και μπορούν να εργαστούν πανευρωπαϊκά, σύμφωνα με την Oδηγία για την Eλεύθερη Kυκλοφορία των Eργαζομένων.
⦁ Προστατεύονται περισσότερο από τα εργατικά ατυχήματα, που μειώθηκαν σημαντικά, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την Ασφάλεια και Υγεία στην Εργασία.
⦁ Αναγνωρίζονται ως προσοντούχοι επαγγελματίες σε όλα τα ευρωπαϊκά κράτη, σύμφωνα με την Oδηγία για την Aμοιβαία Aναγνώριση των Eπαγγελματικών Προσόντων.
⦁ Υποστηρίζονται ως νέοι γονείς και λαμβάνουν άδεια από την εργασία, σύμφωνα με την Οδηγία για την Ισορροπία Επαγγελματικής και Ιδιωτικής Ζωής.
⦁ Ενημερώνονται έγκαιρα, έγκυρα και αναλυτικά για τους βασικούς όρους εργασίας, σύμφωνα με την Οδηγία για τους Διαφανείς Όρους Εργοδότησης.
⦁ Ενισχύονται οι χαμηλόμισθοι εργαζόμενοι μέσω του Εθνικού Κατώτατου Μισθού, που θεσπίστηκε σύμφωνα με την Οδηγία για την Επάρκεια των Μισθών.
