Σημαντικό μέρος της κοινής γνώμης στην Κύπρο παρακολουθεί με ενδιαφέρον την ειδησεογραφία για την προώθηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου – Κρήτης από τον ΑΔΜΗΕ. Αρκετοί έχουν ήδη διαμορφώσει άποψη, οι περισσότεροι συγκεντρώνουν πληροφορίες και αναμένουν τις τελικές αποφάσεις των Αρχών.
Αναγνώστες του Φιλελευθέρου, με επιχειρήματα, αντάλλαξαν απόψεις σήμερα, κάτω από το κείμενο για το αίτημα του ΑΔΜΗΕ προς τη ΡΑΕΚ για αναθεώρηση της απόφασής της στις 2 Ιουλίου να μην επιτρέψει χρέωση των καταναλωτών ρεύματος στην Κύπρο στο στάδιο της κατασκευής του καλωδίου, για ανάκτηση δαπανών από τον φορέα υλοποίησης.
Παραθέτουμε αυτούσιες τις απόψεις των αναγνωστών:
- «Το 2023 λέγαμε άλλα και τώρα λέμε άλλα. Για αυτό δεν μας παίρνει κανείς στα σοβαρά.
Το μεγαλύτερο κόστος του έργου είναι η κατασκευή του καλωδίου.
Αν δεν πληρώσουμε την εταιρεία τον Αύγουστο θα πάει το καλώδιο σε άλλο έργο και εμείς θα περιμένουμε ποτέ θα έρθει η σειρά μας ξανά.
Μέχρι τότε θα πληρώνουμε αυξημένη τιμή για ρεύμα, αυξημένους ρύπους και μπορεί να αυξηθεί και άλλο το κόστος κατασκευής του καλωδίου (βλ. τιμή χαλκού).
Ο ΑΔΜΗΕ και η ΕΕ αν ακυρωθεί το έργο θα πάνε στα δικαστήρια για να ανακτήσουν τα χρήματα που έχασαν. Μαντέψτε ποιος άλλαξε στάση και ποιος κινδυνεύει να πληρώσει κάτι δύο φορές. Γιατί, στο τέλος, θα αναγκαστούμε να κάνουμε τη διασύνδεση, με ΑΔΜΗΕ ή χωρίς.
Ήδη η Ελλάδα, η ΕΕ και το Ισραήλ πιέζουν για να προχωρήσει το έργο για γεωπολιτικούς λόγους. Αν αναγκάσουν τις ΗΠΑ να μπουν στο παιχνίδι των πιέσεων, τα συμφέροντα που είναι πίσω από όλη αυτή την παλινωδία θα έχουν μεγάλο πρόβλημα.
Η ντόπια παραγωγή ενέργειας (ΑΠΕ) είναι η πιο ακριβή στην ΕΕ λόγω της σύνδεσης της τιμής με την παραγωγή ενέργειας από το μαζούτ. Μόνο με το φυσικό αέριο θα γίνει ανταγωνιστική και θα μπορεί π.χ. να πουλάει ενέργεια στην Ελλάδα και τα Βαλκάνια το χειμώνα.
Όσο καθυστερούμε τις ενεργειακές επενδύσεις, το κόστος ανεβαίνει για αυτό και οι Κινέζοι μάς εκβιάζουν. Ο μεγαλύτερος χαμένος από την αδράνεια είναι ο κυπριακός λαός, πλην λίγων οικογενειών…ως συνήθως.
- «Μια προσωπική μου εκτίμηση είναι ότι η Κύπρος θα αναγκαστεί να επενδύσει σε μπαταρίες πολύ μεγάλα ποσά αλλά η Κομισιόν ΔΕΝ θα τα επιδοτήσει. Και απορώ με τι μούτρα θα πάει η Κύπρος ξανά να ζητήσει επιδότηση από την Κομισιόν μετά το φιάσκο της διασύνδεσης.
- «Σαν ιδέα το έργο είναι πολύ καλό. Ο τρόπος που έγινε η αρχική συμφωνία και στην συνέχεια η μεταβίβαση στον ΑΔΜΗΕ όπως και οι εμπλεκόμενοι είναι το πρόβλημα.
Γενικά το έργο πρέπει να σταματήσει, δεν είναι βιώσιμο. Ας μην προτρέχουμε όμως. Να παραληφθεί η μελέτη βιωσιμότητας και να μελετηθεί από ανεξάρτητους εξειδικευμένους οίκους και ο ένας να είναι ευρωπαϊκή αρχή ή οίκος που θα υποδείξει η Κομισιόν. Αν η απάντηση είναι θετική, προχωρούμε με ευρωπαϊκές εγγυήσεις ως μοχλό πίεσης και ελέγχου του ΑΔΜΗΕ. Αν δεν είναι βιώσιμο, που έτσι θα είναι, σταματά η εμπλοκή της Κύπρου, αφού έτσι και αλλιώς είναι ιδιωτικό έργο. Επενδύουμε σε φύλαξη της εγχώριας παραγωγής που είναι το μέλλον και ενισχύονται οι ΑΠΕ και οποίος θέλει, αν το ιδιωτικό έργο ολοκληρωθεί ποτέ, που δεν θα ολοκληρωθεί, κάνει χρήση. Επίσης, σημαντικότερο και οικονομικότερο είναι να συνδεθεί η Κύπρος με Ισραήλ και Αίγυπτο και όχι τόσο με Ελλάδα. Τονίζω ότι ο ρόλος του Κύπριου υπουργού Ενέργειας είναι παράξενος. Ο ΑΔΜΗΕ αναξιόπιστος και οι άνθρωποι του έχουν βαρύ αρνητικό ιστορικό».
- «Υπάρχουν δεδομένα τα οποία είναι αδιάσειστα:
1) η διασύνδεση είναι για την Κύπρο εξαιρετικής σημασίας, όχι μόνο για λόγους ασφάλειας της ενέργειας αλλά και στρατηγικούς. Αν δεν γίνει με τον ΑΔΜΗΕ, θα πρέπει να γίνει με άλλους.
2) η Τουρκία ήδη προωθεί σύνδεση κατεχομένων και δημιουργεί νέα δεδομένα.
3) η χρέωση δαπανών πριν τη λειτουργία του έργου είναι συνήθης διεθνώς, ακόμα και στη Κύπρο πληρώναμε αποχετευτικό χρόνια πριν τη λειτουργία του.
4) η δικαιολογία ότι οι τιμές ρεύματος στη Κύπρο είναι ήδη πολύ ψηλές και δεν μπορούν να αυξηθούν άλλο δεν ευσταθεί, διότι δεν ευθύνεται ο ΑΔΜΗΕ αν η ΑΗΚ ακόμα καίει μαζούτ αντί φυσικό αέριο.
Από εκεί και πέρα, το ζητούμενο για την Κύπρο δεν είναι ο ΑΔΜΗΕ αλλά να γίνει μια σωστή σύμβαση, με ξεκάθαρα οικονομικά δεδομένα, με αξιόπιστους εταίρους.
Γι’ αυτό, πολύ καλά κάνει ο Υπουργός Ενέργειας που περιμένει την αξιολόγηση από διεθνείς οίκους, για να μην πάθουμε ό,τι με τους Κινέζους.
Αν αυτό δεν αρέσει στον ΑΔΜΗΕ, πρόβλημα δικό του».
- «Φταίει η ΑΗΚ γιατί καίει μαζούτ? Τότε, είναι σαν να λες ότι φταις εσύ που η βενζίνη είναι ακριβή».
- «1. Με τα ίδια λεφτά μπορούν να εγκατασταθούν φωτοβολταϊκά στην Κύπρο και μάλιστα με ιδιωτικά κεφάλαια, χωρίς καμία επιβάρυνση στον Κύπριο καταναλωτή και χωρίς την εξαγωγή κεφαλαίων.
2. Αποφεύγεται πλήρως ο κίνδυνος εξάρτησης από τους ξένους επενδυτές στην Ελλάδα.
3. Για σκοπούς ενεργειακής ασφάλειας, μια σύνδεση με το Ισραήλ θα ήταν πολύ πιο ασφαλής παρά με την Ελλάδα, όπου η Τουρκία θα μπορούσε να καταστρέψει το καλώδιο χωρίς καμία επίπτωση.
4. Όποιος θέλει να πωλήσει ενέργεια στην Κύπρο θα πρέπει να κάνει τον δικό του λογαριασμό και όχι να τον φορτώνει στον πιθανό αγοραστή.
5. Η όποια συμμετοχή της ΚΔ αυτόματα σημαίνει και υποχρεωτική αγορά ενέργειας, την θέλουμε ή όχι, απλά για να συντηρείται η εγκατάσταση (βλέπε αφαλατώσεις και πρώτα συμβόλαια φωτοβολταϊκών)
- «1) την ανάγκη της διασύνδεσης της Κύπρου την έχουν διαπιστώσει εμπειρογνώμωνες από ξένους οίκους και δεν χωρά συζήτηση.
2) η διασύνδεση περιλαμβάνει Ισραήλ-Κύπρο-Ελλάδα, σε πρώτη φάση. Ιορδανία-Αίγυπτο, σε 2η.
- «Αν το καλώδιο καταφέρει να κλείσει όλους τους Κύπριους ηλεκτροπαραγωγούς, τότε θα εξαρτιόμαστε πλήρως από εκείνο, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ασφάλεια μας. Ίσως να υπερβάλλω, αλλά διαβάσαμε ότι η Ελλάδα έχει περίσσεια παραγωγής από ΑΠΕ και επείγεται να τη διοχετεύσει κάπου. Καθώς η τεχνολογία αποθήκευσης με μπαταρίες έχει ωριμάσει, μπορούμε να τις χρησιμοποιήσουμε για αποθήκευση της δικής μας περίσσειας».
- Η Ελλάδα είναι διασυνδεμεμένη με όλες τις χώρες τις ΕΕ, δεν έχει ανάγκη την Κύπρο για να εξάγει ενέργεια. Μάλιστα, ο Έλληνας (Ελλαδίτης) καταναλωτής έχει πολύ μικρό ή μηδαμινό όφελος στην τιμή του από τη διασύνδεση με την Κύπρο. Ο Κύπριος καταναλωτής θα έχει το μεγαλύτερο όφελος από τη διασύνδεση και αυτό είναι γεγονός. Αυτοί που θα χάσουν θα είναι οι Κύπριοι παραγωγοί ενέργειας και η ΑΗΚ, αλλά δεν σημαίνει και ότι θα κλείσουν. Απλώς θα πρέπει να προσαρμοστούν, να επενδύσουν σωστά και να γίνουν ανταγωνιστικοί. Χωρίς τη διασύνδεση δεν έχουν το κίνητρο να το κάνουν»
- «Δεν θα κλείσει τίποτε (σ.σ. κανένας παραγωγός ηλεκτρισμού στην Κύπρο). Το αντίθετο (το καλώδιο) θα συμπληρώνει, θα απορροφά το περίσσευμα, αλλά το κυριότερο θα παρέχει ασφάλεια σε περιπτώσεις που οι τοπικοί ηλεκτροπαραγωγοί σταθμοί δεν θα μπορούν να ανταποκριθούν».
- «Ο κος Τσαρλς Έλληνας, ο γνωστός Κύπριος ειδικός σε θέματα ενέργειας, θεωρεί παράξενο φαινόμενο την απαίτηση της ΑΔΜΗΕ να ξεκινήσει η πληρωμή των Κύπριων καταναλωτών από τώρα, προτού καν ξεκινήσει το έργο και, αν κάτι δεν πάει καλά και το έργο τερματιστεί, να συνεχίσουν οι Κύπριοι πολίτες να πληρώνουν αποζημιώσεις. Η ελληνική εταιρεία που ανέλαβε την κατασκευή του αυτοκινητόδρομου Λεμεσού- Λευκωσίας θυμίζει μια πολύ κακή εμπειρία για την Κύπρο. Φταίει και ο τότε Πρόεδρος βέβαια!!! Η “μητέρα πατρίδα” (κακή μητριά ) απέδειξε ότι δεν είναι αξιόπιστη».
- «Τον άκουσα (τον κ. Έλληνα), δεν είναι αυτό που είπε.
Είπε ότι είναι παράξενο που ο ΑΔΜΗΕ ισχυρίζεται ότι δεν θα μπορεί να αρχίσει το έργο αν δεν γίνεται κάποια χρέωση από την αρχή. Όμως, ο κ. Έλληνας δεν ξέρει τα οικονομικά του έργου.
Οι αρχές της ΕΕ, από την άλλη, είπαν ότι είναι σύνηθες να γίνεται χρέωση από την αρχή σε τέτοια έργα.
Να πω ακόμα ένα δεδομένο: Για το 2024 αναμένεται να πληρώσουμε 400 εκατομμύρια πρόστιμα για τους ρύπους μόνο. Λεφτά του αέρα, που κάποιοι έπρεπε να πάνε φυλακή γι’ αυτό. Μόνο τα πρόστιμα για ένα χρόνο καλύπτουντ ο1/3 του κόστους του έργου. Βγάλε συμπέρασμα».
- «Αν πληρώναμε 400 εκατομμύρια το 2024 για ρύπους, τότε η ΑΗΚ θα «πάττιζε» (χρεωκοπούσε, φίλε/η hangmaN) και θα έκλεινε. Ψάξε το καλύτερα».
- «Το έψαξα καλύτερα και πράγματι έκανα λάθος. Δεν είναι 400 εκατομμύρια το πρόστιμο για τους ρύπους το 2024. Είναι 500 εκατομμύρια (σ. Φιλ. ο προϋπολογισμός της ΑΗΚ για το 2024 προβλέπει δαπάνες για ρύπους 275 εκατ. ευρώ. Υπολογίζεται πως τελικά θα είναι μικρότερο το ποσό, λόγω σημαντικής μείωσης της τιμής ανά τόνο, στο ευρωπαζάρι των ρύπων. Ο προϋπολογισμός της ΑΗΚ έγινε στη βάση τιμής Co2 88.4 ευρώ τον τόνο, ενώ στις 5/7/24 ήταν 70 ευρώ). Και η ΑΗΚ δεν θα «παττίσει» διότι δεν πληρώνει μία. Εμείς τα πληρώνουμε».
- «Το καλώδιο, όπως και πολλά άλλα, είναι πλήρως ανούσιο…Το κόστος ρεύματος στην Κύπρο κρατείται τεχνητά υψηλό με φόρους, και full ΦΠΑ, ακόμα και πάνω στους φόρους, λές και είναι αγαθό πολυτελείας. Το κόστος ρεύματος από την ΑΗΚ είναι κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Απλά από πάνω βάζουμε έξτρα 75% τεχνητές φορολογίες. Το ελάχιστο που θα μπορούσε να κάνει η όποια Κυβέρνηση είναι να μειώσει το ΦΠΑ, όπως έχουν οι περισσότερες χώρες της ΕΕ. Αλλά θα χάσει έσοδα. Ακριβό ρεύμα = περισσότερα έσοδα. Η Μάλτα που μέχρι το 2015 έκαιγε 100% πετρέλαιο, έχει 12cent/kWh ρεύμα στον καταναλωτή. Γιατί 1) άλλαξε την παραγωγή σε φυσικό αέριο (85-90% η παραγωγή της είναι από φυσικό αέριο τώρα) και 2) Έχει σχεδόν μηδαμινούς φόρους και ΦΠΑ… Οι αεριοστρόβολοι του Βασιλικού μπορούν να κάψουν από το 2011 φυσικό αέριο. Το κόστος ρεύματος στην Κύπρο κρατείται τεχνητά υψηλό με φορολογίες, ώστε να βγάζει “οικονομικό” νόημα η κάθε λαμογιά που θα σκεφτούν, καλώδιο, PV, ιδιωτικοποίηση της ΑΗΚ, χρηματιστήρια ρεύματος, χρηματιστήρια ρύπων, και για να έχουν και την “πλάτη” από τον κόσμο που απλά θέλει φθηνό ρεύμα.Το κόστος ρεύματος πχ στην Ελλάδα, χωρίς φόρους κλπ είναι 1-2 cent πιο φθηνό από της ΑΗΚ (περίπου 19cent). Βάλε σε αυτό, μεταφορά, απώλειες ενέργειας, κέρδος, εξόφληση δάνειων, συντήρηση εξοπλισμού, εγκαταστάσεων κλπ, πως δλδ θα έρθει στην Κύπρο πιο φθηνό απ ό,τι το βγάζει η ΑΗΚ; Και ακόμη χωρίς να μιλήσουμε για τους φόρους που θα μπούν μετά.Το φτηνό ή το ακριβό ρεύμα στην Κύπρο είναι καθαρά πολιτική απόφαση. Δεν έχει να κάνει ούτε με τεχνολογία, ούτε με απομόνωση ούτε με ρύπους. Έχουμε το ακριβότερο κόστος ρεύματος ανά αγοραστική δύναμη, από όλη την Ευρώπη. Σημαντικά μεγαλύτερο από τις περισσότερες χώρες».
