Σε προσωρινή συμφωνία για νέους κανόνες που ενισχύουν την καταπολέμηση της απάτης στον ΦΠΑ στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξε το Συμβούλιο, με στόχο τη στενότερη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών, της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι η EPPO και η OLAF θα αποκτήσουν πιο άμεση πρόσβαση σε βασικά δεδομένα ΦΠΑ που αφορούν διασυνοριακές επιχειρηματικές συναλλαγές εντός της ΕΕ. Σε αυτά περιλαμβάνονται και πληροφορίες που κατέχει το Eurofisc, το ευρωπαϊκό δίκτυο συνεργασίας κατά της απάτης στον ΦΠΑ.
Στόχος είναι τα ερευνητικά όργανα της ΕΕ να έχουν ταχύτερη και πιο στοχευμένη πρόσβαση στις πληροφορίες που απαιτούνται για την έναρξη και υποστήριξη ερευνών σχετικά με ύποπτες υποθέσεις διασυνοριακής απάτης στον ΦΠΑ.
Ο Υπουργός Οικονομικών της Κυπριακής Δημοκρατίας, Μάκης Κεραυνός, δήλωσε ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα στην αντιμετώπιση της απάτης στον ΦΠΑ, σημειώνοντας ωστόσο ότι οι προϋπολογισμοί εξακολουθούν να χάνουν δισεκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο.
«Έχουμε κάνει τεράστια βήματα στην αντιμετώπιση της απάτης στον ΦΠΑ τα τελευταία χρόνια. Όμως οι προϋπολογισμοί μας εξακολουθούν να χάνουν δισεκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο και οι αρχές χρειάζονται τα κατάλληλα εργαλεία για να αντιμετωπίζουν αυτές τις εγκληματικές δραστηριότητες πιο γρήγορα. Η σημερινή συμφωνία θα δώσει στα ερευνητικά όργανα της ΕΕ τις στοχευμένες πληροφορίες που χρειάζονται για να διώκουν γρήγορα τους εγκληματίες και να προστατεύουν τα εθνικά και ενωσιακά έσοδα που μας ωφελούν όλους», ανέφερε.
Η διασυνοριακή απάτη στον ΦΠΑ, και ειδικότερα η ενδοκοινοτική απάτη εξαφανισμένου εμπόρου, γνωστή ως απάτη τύπου καρουζέλ, αποτελεί σοβαρό πρόβλημα για την ΕΕ. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η συγκεκριμένη εγκληματική δραστηριότητα κοστίζει στα δημόσια ταμεία των κρατών μελών και στον προϋπολογισμό της ΕΕ από 12,5 δισ. έως 32,8 δισ. ευρώ ετησίως.
Η απάτη αυτή συνδέεται κυρίως με ομάδες οργανωμένου εγκλήματος, οι οποίες αξιοποιούν τα κενά στη διασυνοριακή ανταλλαγή πληροφοριών και στις διαδικασίες ελέγχου.
Στην πράξη, το νέο πλαίσιο θα δώσει στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και στην OLAF πρόσβαση από πρώτο χέρι στις πληροφορίες που χρειάζονται για να κινούνται πιο γρήγορα και αποτελεσματικά εντός των αρμοδιοτήτων τους. Η αλλαγή αναμένεται να βελτιώσει τον συντονισμό των ερευνών, να επιταχύνει τις διαδικασίες και να ενισχύσει τη συνολική ικανότητα της ΕΕ να εντοπίζει και να αντιμετωπίζει απάτες που πλήττουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης.
Παράλληλα, η ενίσχυση των ελέγχων εκτιμάται ότι θα στηρίξει και τις νόμιμες επιχειρήσεις, δημιουργώντας πιο ισότιμους όρους ανταγωνισμού στην ευρωπαϊκή αγορά.
Οι νέοι κανόνες θα λάβουν τη μορφή κανονισμού που τροποποιεί τον κανονισμό 904/2010 του Συμβουλίου για τη διοικητική συνεργασία και την καταπολέμηση της απάτης στον ΦΠΑ.
Το μέτρο ακολουθεί τη συμφωνία του περασμένου Μαρτίου για πλήρη ψηφιοποίηση των υποχρεώσεων ΦΠΑ έως το 2030 για εταιρείες που πωλούν αγαθά και υπηρεσίες σε επιχειρήσεις άλλων κρατών μελών της ΕΕ. Η ψηφιοποίηση αυτή αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω την ικανότητα εντοπισμού και πρόληψης της απάτης.
Το επόμενο βήμα είναι η έγκριση της γνώμης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επί του φακέλου, η οποία αναμένεται τον Ιούλιο του 2026. Στη συνέχεια, το Συμβούλιο θα προχωρήσει στην επίσημη έγκριση των νέων κανόνων.
Ο κανονισμός θα τεθεί σε ισχύ 20 ημέρες μετά τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
