Στην ανακοίνωση του νέου Ειδικού Εκπροσώπου της ΕΕ για το Κυπριακό, προχώρησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δίνοντας και επίσημα τον τίτλο του απεσταλμένου για το Κυπριακό στον Εκτελεστικό Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αρμοδίου για θέματα Συνοχής και Μεταρρυθμίσεων, Ραφαέλε Φίτο.

Στην ανακοίνωση σημειώνεται ότι «υπό την ιδιότητά του αυτή, θα συμβάλει στη διαδικασία διευθέτησης στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, σε στενή συνεργασία με την Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την Κύπρο, Μαρία Άνχελα Ολγκίν Κουεγιάρ».

«Ο διορισμός αυτός αντικατοπτρίζει την ισχυρή δέσμευση της Επιτροπής για την επανένωση της Κύπρου, με στόχο την επίτευξη μιας λειτουργικής και βιώσιμης συνολικής διευθέτησης σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και σύμφωνα με τις αρχές, τις αξίες και τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης», προστίθεται στην ανακοίνωση, σημειώνοντας ότι «ο Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Φίτο θα συνεργαστεί με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη και τους συνομιλητές για να προετοιμάσει το έδαφος για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και να υποστηρίξει μια συνολική και διαρκή λύση, μεταξύ άλλων μέσω της οικοδόμησης εμπιστοσύνης μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων μερών και των συνομιλητών».

Ο Φίτο «θα φέρει τη μακρόχρονη εμπειρία του στην ευρωπαϊκή διακυβέρνηση, την περιφερειακή συνεργασία και τον θεσμικό διάλογο. Θα υποστηρίξει τις προσπάθειες της Επιτροπής να διευκολύνει την πρόοδο προς μια συνολική διευθέτηση του κυπριακού ζητήματος», κλείνει η ανακοίνωση.

Σημειώνεται ότι μέχρι και πριν την ανακοίνωση της Δευτέρας, ο Αντιπρόεδρος Φίτο είχε ήδη στο χαρτοφυλάκιό του την παρακολούθηση των διαδικασιών εκ μέρους της Κομισιόν που διευκολύνουν την επανένωση της Κύπρου.

Σύμφωνα με την επιστολή της εντολής που είχε λάβει από την φον ντερ Λάιεν την 1η Δεκεμβρίου 2024, ο Αντιπρόεδρος ήδη καλείτο να παρακολουθεί ενόψει της διευκόλυνσης της επανένωσης της Κύπρου και  μέσω του Προγράμματος Βοήθειας, να συνεχίσει «την ενίσχυση των κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών της τουρκοκυπριακής κοινότητας», καθώς και να παρακολουθεί «την εφαρμογή του Κανονισμού για την Πράσινη Γραμμή».

Ευρωπαίος αξιωματούχος εξήγησε στο ΚΥΠΕ ότι η τοποθέτηση του προσώπου ήταν προσωπική επιλογή της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σημειώνοντας ότι ο εκπρόσωπος είναι διαφορετικός ρόλος από τον απεσταλμένο. Στην περίπτωση του απεσταλμένου, όπως για παράδειγμα για τον διορισμό του παραιτηθέντος ειδικού απεσταλμένου της Κομισιόν για το Κυπριακό, Γιοχάνες Χαν, απαιτείτο απόφαση του Κολλεγίου των Επιτρόπων.

Γραπτή δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας

«Χαιρετίζω με ιδιαίτερη ικανοποίηση την απόφαση της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, να διορίσει τον Εκτελεστικό Αντιπρόεδρο της Επιτροπής, Raffaele Fitto, ως Ειδικό Απεσταλμένο της ΕΕ για το Κυπριακό.

Η επιλογή ενός αξιωματούχου που βρίσκεται στην κορυφή της θεσμικής πυραμίδας της Επιτροπής καταδεικνύει το αναβαθμισμένο ενδιαφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την ετοιμότητά της για πρωταγωνιστική και πιο ουσιαστική εμπλοκή στις προσπάθειες επανέναρξης των διαπραγματεύσεων, στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών και προσδίδει ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα στην κοινή προσπάθεια.

Η σημερινή εξέλιξη αποτελεί ακόμη ένα ουσιαστικό αποτέλεσμα της συνεπούς στρατηγικής που αναπτύξαμε εξαρχής στο υψηλότερο ευρωπαϊκό επίπεδο. Μιας στρατηγικής που αποτυπώθηκε στα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Απριλίου 2024 και ενισχύθηκε και με την κοινή επιστολή της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου προς τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών τον Μάρτιο 2025.

Η πρωταγωνιστική εμπλοκή της ΕΕ και ο διορισμός Ευρωπαίου Απεσταλμένου, που μάλιστα βρίσκεται στην κορυφή της θεσμικής πυραμίδας, αποτέλεσαν εξαρχής στρατηγική μας επιδίωξη. Μια προσέγγιση που αντιμετωπίστηκε από ορισμένους με επιφυλάξεις, αναγνωρίζεται πλέον ως θετική και ουσιαστική.

Σε μια περίοδο κατά την οποία βρίσκεται σε εξέλιξη η πρωτοβουλία του ΓΓ του ΟΗΕ, η ΕΕ δηλώνει έτοιμη να αξιοποιήσει τα εργαλεία που διαθέτει. Η πρόοδος στα Ευρωτουρκικά συνδέεται άμεσα με την πρόοδο στο Κυπριακό και μπορεί να δημιουργήσει ουσιαστικά κίνητρα για μια αμοιβαία επωφελή πορεία προς τα εμπρός.

Η αποφασιστικότητα, η συνέπεια και η μεθοδική εφαρμογή της στρατηγικής μας, σε συνδυασμό με τη σταθερή προσήλωση του ΓΓ ΟΗΕ έχουν δημιουργήσει νέα κινητικότητα και συγκεκριμένες πρωτοβουλίες. Θα συνεχίσουμε να αξιοποιούμε κάθε παράθυρο ευκαιρίας για ουσιαστική πρόοδο, ευελπιστώντας ότι όλα τα μέρη και ειδικότερα η Τουρκία θα επιδείξουν την ίδια ειλικρινή πολιτική βούληση.

Ευχαριστώ την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον καθοριστικό της ρόλο, το ειλικρινές της ενδιαφέρον και τον στενό και συνεχή συντονισμό.»

ΚΥΠΕ