Γνωρίσαμε τον Βασίλη Μιχαηλίδη μέσα από την «9η Ιουλίου», τη «Χιώτισσα» και την «Ανεράδα». Ωστόσο, ο Δήμος Λεμεσού αποκαλύπτει το ταλέντο του στη ζωγραφική, παρουσιάζοντας τρία ζωγραφικά του έργα, μαζί με άλλα 58 έργα 26 Κυπρίων εικαστικών. Η έκθεση εντάσσεται στις εκδηλώσεις του Δήμου με αφορμή τα εκατό χρόνια από τον θάνατο του ποιητή.
Στην παραλιακή λεωφόρο της Λεμεσού, ανάμεσα στους ψηλούς πύργους και τα ξενοδοχεία, είναι αναρτημένα μεγάλα πανό με το έργο του Άγγελου Μακρίδη «Ο ποιητής και ο Κυπριανός», τα οποία προαναγγέλλουν την έκθεση «Μες στους ανέμους τους κρυφούς – Βασίλης Μιχαηλίδης – Εικαστικές προεκτάσεις». Η έκθεση αποτελεί μέρος μιας σειράς εκδηλώσεων που οργανώνει ο Δήμος Λεμεσού με αφορμή τη συμπλήρωση εκατό χρόνων από τον θάνατο του ποιητή. «Αν και γεννήθηκε στο Λευκόνοικο, ο Βασίλης Μιχαηλίδης έζησε στη Λεμεσό τα πιο ουσιαστικά χρόνια της ζωής του, από το 1878 έως το 1917, όπου και συναναστράφηκε με τους πρωτοπόρους δημοτικιστές και διανοούμενούς της, οι οποίοι συνέβαλαν καθοριστικά στη στροφή του ποιητή στην κυπριακή διάλεκτο», εξηγεί η δρ Νάτια Αναξαγόρου, προϊσταμένη των Πολιτιστικών Υπηρεσιών του Δήμου Λεμεσού και επιμελήτρια της έκθεσης.
Εκτός από τα 58 έργα από 26 Κύπριους εικαστικούς, που είναι εμπνευσμένα από το έργο του ποιητή, η έκθεση παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για ακόμη ένα λόγο: Το κοινό θα έχει την ευκαιρία να δει τρία έργα που αποκαλύπτουν το ταλέντο του Βασίλη Μιχαηλίδη και στη ζωγραφική, μια τέχνη με την οποία ασχολήθηκε από το 1863, με δάσκαλό του τον γνωστό ζωγράφο της εποχής Χατζηχριστόδουλο. Έπειτα πήγε στη Νάπολη της Ιταλίας για να παρακολουθήσει αγιογραφία, με την οικονομική στήριξη του μητροπολίτη Κιτίου Κυπριανού, χωρίς όμως να ολοκληρώσει τον κύκλο των σπουδών του. «Ζωγράφισε αγιογραφίες, όπως τη “Μαντόνα με παιδί” και τη “Μαντόνα με την Αγία Οικογένεια”, για τις οποίες είχε ως πρότυπό του το έργο “Madonna della Seggiola” του Ραφαήλ. Οι δυο αυτές δυτικότροπες αγιογραφίες, με την περιγραφική, αναπαραστατική απόδοση των μορφών, συνυπάρχουν στην έκθεση με άλλα ζωγραφικά και γλυπτικά έργα Κυπρίων καλλιτεχνών», λέει η επιμελήτρια της έκθεσης.
Δίπλα σε ένα από τα πορτρέτα που ζωγράφισε ο Βασίλης Μιχαηλίδης, την προσωπογραφία του μητροπολίτη Κιτίου, Κυπριανού Οικονομίδη, παραβάλλεται το επιτοίχιο γλυπτό του Άγγελου Μακρίδη «Ο ποιητής και ο Κυπριανός», φτιαγμένο από ευτελή υλικά, όπως σύρμα, τσόχα και αλουμίνιο. Το έργο αυτό, όπως σχολιάζει η επιμελήτρια, λέει μέσα από τα λίγα, τόσο πολλά. «Συμπυκνώνει επιγραμματικά τη σχέση του Βασίλη Μιχαηλίδη με τον Κυπριανό αφενός, τον θείο και προστάτη του, μητροπολίτη Κιτίου, και αφετέρου τον απαγχονισθέντα κατά την 9η Ιουλίου του 1821 αρχιεπίσκοπο Κυπριανό, ο οποίος αποτελεί για τον ποιητή κατεξοχήν ηρωική μορφή και κύρια πηγή έμπνευσης για το έργο του».
Εκτός από το γλυπτό αυτό, θα δούμε άλλα οκτώ έργα του Άγγελου Μακρίδη, τα οποία είναι εμπνευσμένα από την πρώτη έκδοση, του 1911, των «Ποιημάτων του Βασίλη Μιχαηλίδη». Ένα σπάνιο βιβλίο, που ο καλλιτέχνης κληρονόμησε από τον παππού και τον πατέρα του. Μάλιστα ένα από τα γλυπτά του Μακρίδη με θέμα το υνί είναι εμπνευσμένο από τον στίχο του ποιητή «το ’νίν αντάν να τρώ’ την γην τρώει την γην θαρκέται / μα πάντα τζείνον τρώεται τζαι τζείνον καταλυέται».
Εκτός από τα γλυπτά και τα ζωγραφικά έργα, η επιμελήτρια εντάσσει στην έκθεση μια ευρηματική προβολή κινουμένων σχεδίων (animatic) του Σπύρου Δημητριάδη, εμπνευσμένη από τα ποιήματα του Μιχαηλίδη «Ανεράδα» και «Χιώτισσα». Σημαντική θέση έχει και η σειρά χαρακτικών που φιλοτέχνησε πάνω στην «Ανεράδα» ο Χαμπής Τσαγγάρης, τα οποία έχει εκδώσει ως εικονογραφημένο βιβλίο.
Οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν με έργα τους στην έκθεση, εκτός από τον Άγγελο Μακρίδη, είναι οι Σούζαν Βάργκας, Παναγιώτης Βίττης, Γόρης Γρηγοριάδης, Σπύρος Δημητριάδης, Θεόδουλος Θεοδούλου, Θεοδόσης Θεοδοσίου, Γιώτα Ιωαννίδου, Μιχαήλ Κάσιαλος, Γλαύκος Κουμίδης, Μαρία Λιανού, Γιώργος Μαυρογένης, Μαρία Μιχαήλ, Αντώνης Νεοφύτου, Λευτέρης Ολύμπιος, Χριστίνα Παπακυριακού, Χάρης Πασπαλλής, Ρήνος Στεφανή, Νίνα Σουμάρατς, Λευτέρης Τάπας, Δάφνη Τριμικλινιώτη, Πανίκος Τσαγγαράς, Χαμπής Τσαγγάρης, Χρίστος Φουκαράς, Νίκος Χαραλαμπίδης, Μικέλλα Ψαρά.
Η έκθεση θα τεκμηριωθεί από βιβλίο που θα κυκλοφορήσει τον Ιανουάριο του 2018, στο οποίο, παράλληλα με τα έργα τέχνης, θα ανθολογούνται ποιήματα, παλαιότερα αλλά και πρόσφατα, που επέλεξε μια επιτροπή ειδικών μετά από ανοικτή πρόσκληση του Δήμου Λεμεσού προς Κύπριους λογοτέχνες.
* Η έκθεση «Μες στους ανέμους τους κρυφούς – Βασίλης Μιχαηλίδης – Εικαστικές προεκτάσεις» παρουσιάζεται στη Δημοτική Πινακοθήκη Λεμεσού και θα διαρκέσει από τις 10 Νοεμβρίου ως τις 28 Δεκεμβρίου.
Στην κύρια φωτογραφία χαρακτικό του Β. Μιχαηλίδη από τον Χαμπή.