Robert Harling, «Ανθισμένες μανόλιες», Σατιρικό Θέατρο, Σκηνοθεσία Αιμίλιου Χαραλαμπίδη.
Αν ένα από τα κριτήρια με τα οποία αποτιμάται μια θεατρική παράσταση είναι η μέθεξη των θεατών στα επί σκηνής δρώμενα, η παράσταση του Σατιρικού θεάτρου «Ανθισμένες μανόλιες» πέτυχε απόλυτα τον στόχο της. Η επιτυχία αυτή οφείλεται σε σημαντικό βαθμό στο γεγονός ότι ο σκηνοθέτης Αιμίλιος Χαραλαμπίδης δεν εγκλωβίστηκε στις έτοιμες σκηνοθετικές γραμμές που ακολούθησαν άλλοι συνάδελφοί του στο εξωτερικό, δεδομένου ότι οι «Ανθισμένες μανόλιες» (Steel Magnolias) (1989) του Αμερικανού θεατρικού συγγραφέα Robert Harling (γεν. 1951) γνώρισαν ιδιαίτερη επιτυχία σε θεατρικές και κινηματογραφικές παραστάσεις διεθνώς.
Το θέμα του θεατρικού έργου, η πάλη της νεαρής διαβητικής κοπέλας Σέλμπι Ίτεντον-Λάτσερι και της μητέρας της Μαλίν Ίντεντον, με την ασθένεια, και η σταθερή πίστη τους στη ζωή θα μπορούσε πολύ εύκολα να οδηγήσει σε μια παράσταση με υψηλούς μελοδραματικούς τόνους και στοιχεία διδακτισμού. Ο σκηνοθέτης απέφυγε αυτό τον σκόπελο, σεβόμενος το θεατρικό κείμενο και ιδίως, τη δεσπόζουσα σε αυτό τάση της μείξης του τραγικού με το κωμικό στοιχείο. Ως εκ τούτου, τις στιγμές κορύφωσης του δραματικού στοιχείου, όπου ο θεατής συνειδητοποιούσε την τραγικότητα της ανθρώπινης ύπαρξης, διαδέχονταν κωμικές σκηνές, με αποτέλεσμα την εκτόνωση της έντασης και τη συνειδητοποίηση των αντινομιών και αντιθέσεων που διέπουν τον ανθρώπινο βίο.
Από την άλλη, η επιτυχία της θεατρικής παράστασης που σχολιάζουμε οφείλεται, κατά την άποψή μας, και στο γεγονός ότι ο σκηνοθέτης παρείχε τη δυνατότητα στις ηθοποιούς να υποδυθούν τους ρόλους τους με φυσικότητα, που συνδυάστηκε στα κατάλληλα σημεία με στυλιζαρισμένες υποκριτικές επιλογές, κυρίως με στόχο να αναδειχθεί η διαφορετικότητα των χαρακτήρων, που δεν εμπόδισε στο τέλος σε μια σύνθεση αυτών των αντιθέσεων στην κορυφαία αξία της αλληλεγγύης και της προσφοράς στον συνάνθρωπο, χωρίς η διαφορετικότητα να παρεμποδίζει αυτή την ύψιστη πράξη ανθρωπισμού.
Πιο συγκεκριμένα, η εκκεντρική και βαθύπλουτη Ουίζερ Μπουντρώ, την οποία υποδύθηκε εξαίρετα η Δέσποινα Μπεμπεδέλη, συγκρούεται με την Κλαίρη Μπέλτσερ, την οποία ερμήνευσε με την ίδια επιτυχία η Αννίτα Σαντοριναίου. Γύρω από αυτούς τους δύο χαρακτήρες υφαίνονται κωμικοτραγικές καταστάσεις που εκτυλίσσονται στο κομμωτήριο της Τρούβι Τζόουνς (Σοφία Καλλή), την οποία μπορεί κανείς να δει σε αντιδιαστολή με τη θρησκευόμενη και πουριτανή υπάλληλό της (Παμπίνα Γεωργίου).
Περαιτέρω, ο νεανική αυθορμησία της ασθενούς Σέλμπι Ίτεντον-Λάτσερι (Μυρσίνη Χριστοδούλου) λειτουργεί αντιστικτικά σε συνάρτηση με την ώριμη και συγκρατημένη φωνή της λογικής και της πείρας, την οποία εκπροσωπεί η μητέρα της, Μαλίν Ίντεντον (Πόπη Αβραάμ). Αυτές οι διπολικές και αντιθετικές σχέσεις ερμηνεύθηκαν με πάρα πολύ μεγάλη επιτυχία από όλες τις ηθοποιούς, τόσο χάρη στη σκηνοθετική γραμμή του Αιμίλιου Χαραλαμπίδη όσο και στην ιδιαίτερα επιτυχημένη σκηνική ώσμωση των παλαιότερων και καταξιωμένων ηθοποιών με τις νεότερες και πολλά υποσχόμενες.
Στην ξεχωριστή επιτυχία της θεατρικής παράστασης «Ανθισμένες μανόλιες» συνέβαλαν φυσικά και τα σκηνικά της Σωσάννας Τομάζου, οι ενδυματολογικές επιλογές της Ελένης Τζιρκαλλή, ο σχεδιασμός φωτισμού της Καρολίνας Σπύρου και η μουσική σύνθεση του Δημήτρη Ζαχαρίου. Όλα υπηρέτησαν αρμονικά το υψηλό αισθητικό αποτέλεσμα της παράστασης.
Εν κατακλείδι, θεωρούμε ότι οι Ανθισμένες μανόλιες του Σατιρικού Θεάτρου είναι μία από τις αρτιότερες θεατρικές παραστάσεις της τρέχουσας θεατρικής περιόδου. Είμαστε βέβαιοι ότι θα αποτυπωθεί στη συνείδηση του θεατρόφιλου κοινού, που είχε την τύχη να την παρακολουθήσει, ως ένα σπουδαίο θεατρικό γεγονός με υψηλή παιδευτική αξία και εφάμιλλη αισθητική αρτίωση.
* Λεωνίδας Γαλάζης είναι Διδάκτωρ Νεοελληνικής Φιλολογίας