Τον Σεπτέμβριο συμπληρώνονται 40 χρόνια από τον θάνατο του Σόλωνα Μιχαηλίδη. Το Πολιτιστικό Φεστιβάλ του Πανεπιστημίου Κύπρου και το Θέατρο Ριάλτο, στο πλαίσιο των εορτασμών για τα 20χρονα του, σε συνεργασία με το Πολιτιστικό Ίδρυμα Σόλωνα Μιχαηλίδη, τιμά τη μνήμη του μεγάλου μουσουργού, μαέστρου, συνθέτη, μουσικοκολόγου, δασκάλου και οραματιστή με μοναδική συναυλία την Πέμπτη 12 Σεπτεμβρίου στη Λευκωσία και την Παρασκευή 13 Σεπτεμβρίου στη Λεμεσό.
Η συναυλία περιλαμβάνει έργα του συνθέτη για έγχορδα, φωνή, πιάνο και χορωδία.
Οι δύο εκδηλώσεις είναι ένας ελάχιστος φόρος τιμής στην πολύπλευρη προσωπικότητα του κορυφαίου μουσουργού, το έργο του οποίου υπήρξε καθοριστικό για την εξέλιξη της μουσικής παιδείας και της καλλιτεχνικής δραστηριότητας στην Κύπρο με συμφωνικά έργα, όπερες και ορατόρια.
Στην συναυλία συμμετέχουν το Κουαρτέτο Προμηθέας με τους Νίκο Πίττα (βιολί), Ηρακλή Μιτέλλα (βιολί), Νίκο Παπαγεωργίου (βιόλα), Μιράντα Παπανεοκλέους (βιολοντσέλο), η Θεοδώρα Ράφτη (σοπράνο), η Έλενα Μουζάλα (πιάνο) και, αντίστοιχα, οι χορωδίες των Μουσικών Λυκείων Λευκωσίας και Λεμεσού, έχοντας στο πιάνο στη Λευκωσία τη Ρένα Στυλιανού και στη Λεμεσό την Κορίνα Βασιλείου. Διεύθυνση χορωδίας (Λευκωσία): Λοΐζος Λοΐζου. Διεύθυνση χορωδίας (Λεμεσός): Σόλων Κλαδάς.
Θα παρουσιαστούν τα έργα του Σόλωνα Μιχαηλίδη: Κουαρτέτο εγχόρδων, Σουίτα για τσέλο και πιάνο, Τρίο με πιάνο, Πρελούδιο για βιολί και πιάνο, Τραγούδια: Άρια της Ναυσικάς, Κερύνεια μου με πιάνο, La flûte με κουαρτέτο εγχόρδων και τα Χορωδιακά: Χαίρε Οδυσσέα, Η Ρωμιοσύνη.
Στην συναυλία συμμετέχουν το Κουαρτέτο Προμηθέας με τους Νίκο Πίττα (βιολί), Ηρακλή Μιτέλλα (βιολί), Νίκο Παπαγεωργίου (βιόλα), Μιράντα Παπανεοκλέους (βιολοντσέλο), η Θεοδώρα Ράφτη (σοπράνο), η Έλενα Μουζάλα (πιάνο) και, αντίστοιχα, οι χορωδίες των Μουσικών Λυκείων Λευκωσίας και Λεμεσού, έχοντας στο πιάνο στη Λευκωσία τη Ρένα Στυλιανού και στη Λεμεσό την Κορίνα Βασιλείου. Διεύθυνση χορωδίας (Λευκωσία): Λοΐζος Λοΐζου. Διεύθυνση χορωδίας (Λεμεσός): Σόλων Κλαδάς.
Θα παρουσιαστούν τα έργα του Σόλωνα Μιχαηλίδη: Κουαρτέτο εγχόρδων, Σουίτα για τσέλο και πιάνο, Τρίο με πιάνο, Πρελούδιο για βιολί και πιάνο, Τραγούδια: Άρια της Ναυσικάς, Κερύνεια μου με πιάνο, La flûte με κουαρτέτο εγχόρδων και τα Χορωδιακά: Χαίρε Οδυσσέα, Η Ρωμιοσύνη.
Θα προβληθεί επίσης βίντεο με οπτικογραφημένες συνεντεύξεις του Σόλωνα Μιχαλίδη και της Καλλιόπης Μιχαηλίδου, ενώ σύντομη αναφορά με θέμα «Σόλων Μιχαηλίδης, ο άνθρωπος και ο καλλιτέχνης» θα κάνει ο Μίκης Μιχαηλίδης, αντιπρόεδρος του Πολιτιστικού Ιδρύματος «Σόλων Μιχαηλίδης».
- Αρχοντικό Αξιοθέας, Πέμπτη 12 Σεπτεμβίου, 8.30μ.μ. 2894531
- Θέατρο Ριάλτο, Παρασκευή 13 Σεπτεμβρίου, 8.30μ.μ. 77 77 77 45, www.rialto.com.cy
Σόλων Μιχαηλίδης
«Θα δουλεύω μέχρι την τελευταία μου πνοή, μόνο έτσι νικάς τον θάνατο αφήνοντας πίσω σου ένα έργο και ένα όνομα» είχε πει ο Σόλων Μιχαηλίδης.
Ο συνθέτης, μαέστρος και μουσικολόγος γεννήθηκε στη Λευκωσία στις 12 Νοεμβρίου 1905 και πέθανε στην Αθήνα στις 10 Σεπτεμβρίου 1979. Αριστούχος απόφοιτος του Παγκυπρίου Γυμνασίου, σπούδασε το 1927–1930 στο Τrinity College of Music του Λονδίνου πιάνο, σύνθεση και διεύθυνση ορχήστρας. Συνέχισε το 1930–1934 στην École Normale de Musique, το Institut de Pédagogie Musicale και το Schola Cantorum του Παρισιού, ανώτερα θεωρητικά, πιάνο, σύνθεση και διεύθυνση ορχήστρας με κορυφαίους καθηγητές όπως τη Nadia Boulanger τον Alfred Cortot, Guy de Lioncourt και άλλους.
Μετά το τέλος των σπουδών του, παρά τις προτάσεις μεγάλων Γάλλων συνθετών να μείνει και να διδάξει στο Παρίσι, επέστρεψε στην Κύπρο το 1934. Ίδρυσε αμέσως το Ωδείο Λεμεσού, τον Σύλλογο Συναυλιών Λεμεσού και το 1935, την πρώτη Συμφωνική Ορχήστρα, δημιουργώντας έτσι μια εξαιρετικά σημαντική μουσική κίνηση στην πόλη και σε ολόκληρο το νησί. Από το 1941 μέχρι το 1956 δίδαξε μουσική στο Λανίτειο Γυμνάσιο Λεμεσού.
Το πέρασμα του από τη Θεσσαλονίκη 1956 – 1970 ως διευθυντής του Κρατικού Ωδείου και αργότερα ιδρυτής και διευθυντής της Κρατικής Ορχήστρας ΚΟΘ άφησε επίσης εποχή για την πόλη της Θεσσαλονίκης. Το 1957, ύστερα από επανειλημμένες προσκλήσεις του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας της Ελλάδας, ανέλαβε τη διεύθυνση του Κρατικού Ωδείου Θεσσαλονίκης, όπου ταυτόχρονα δίδασκε ανώτερα θεωρητικά, σύνθεση και διεύθυνση ορχήστρας. Το 1959 ίδρυσε τη Συμφωνική Ορχήστρα Βορείου Ελλάδος (τη μετέπειτα Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης) της οποίας υπήρξε Αρχιμουσικός και Γενικός Διευθυντής μέχρι την αφυπηρέτησή του το 1970.
Μετακόμισε στην Αθήνα όπου συνέχισε τις καλλιτεχνικές του δραστηριότητες. Άφησε την τελευταία του πνοή στις 10 Σεπτεμβρίου 1979.
Κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής του ζωής, προσκλήθηκε επανειλημμένως να διευθύνει ορχήστρες στην Ευρώπη, την Αμερική και την Ασία. Από το 1946 υπήρξε συνεργάτης του BBC και φιλοξενούμενος ομιλητής σε αμερικανικά πανεπιστήμια (Γέιλ, Μάρσαλ κ.ά.). Έδωσε διαλέξεις σε μουσικά συνέδρια στην Ευρώπη (Βασιλεία, Βενετία, Βιέννη, Βρυξέλλες, Λιέγη, Λονδίνο, Όσλο), Καναδά (Κεμπέκ) και στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (Νέα Υόρκη κ.α.).
Οι συνθέσεις του Σόλωνα Μιχαηλίδη έτυχαν διεθνούς αναγνώρισης και πολλά έργα του, κυρίως συμφωνικά, έχουν εκτελεστεί στην Ευρώπη (Ελλάδα, Αγγλία, Γαλλία, Γερμανία, Ελβετία, Ιταλία, Ρουμανία), την Αμερική και την Ασία. Έργα του έχουν εκδοθεί από την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών, από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας της Ελλάδας και από ξένους μουσικούς οίκους. Τα μουσικολογικά του άρθρα έχουν δημοσιευθεί σε ελληνικά, γαλλικά και αγγλικά περιοδικά.
Από το 1948 μέχρι το 1968 υπήρξε μέλος του Διεθνούς Συμβουλίου Δημοτικής Μουσικής στο Λονδίνο. Διετέλεσε επίσης μέλος κριτικών επιτροπών σε διεθνείς μουσικούς διαγωνισμούς (Arrezo, Bolzano, Varna, Montreux).
Το 1952 του απονεμήθηκε ο τίτλος του Honorary Fellow του Τrinity College of Music του Λονδίνου και το 1996 της Αμερικανικής Εθνομουσικολογικής Εταιρείας. Το 1965 τιμήθηκε από το ελληνικό κράτος με το Παράσημο του Ταξιάρχη του Φοίνικος. Βραβεύθηκε από την Ακαδημία Αθηνών το 1974 για τη γενική μουσική του δραστηριότητα στην Ελλάδα και το 1977 για την εγκυκλοπαίδειά του Τhe Music of Ancient Greece.
Ο Σόλων Μιχαηλίδης ως συνθέτης συνεχίζει την ελληνική παράδοση της Εθνικής Σχολής. Χρησιμοποιεί τους αρχαίους ελληνικούς τρόπους και παίρνει στοιχεία από τη δημοτική και τη βυζαντινή μουσική. Στη μουσική του είναι εμφανής η επίδραση του γαλλικού ιμπρεσιονισμού.
Έγραψε πολλά μουσικολογικά έργα για τη δημοτική μουσική τόσο της Ελλάδας, όσο και άλλων χωρών. Στα πιο σημαντικά του έργα συγκαταλέγονται η Αρμονία της Σύγχρονης Μουσικής (1945) και η Εγκυκλοπαίδεια της Αρχαίας Ελληνικής Μουσικής (1982).
Το συνθετικό του έργο περιλαμβάνει όλες τις μουσικές φόρμες, συμφωνικά έργα, καντάτες, όπερα, κονσέρτο για πιάνο, μουσική δωματίου, τραγούδια και έργα για χορωδία. Είναι ο πρώτος συνθέτης που μελοποίησε στίχους για τετράφωνη χορωδία από τη Ρωμιοσύνη του Βασίλη Μιχαηλίδη (1975).
Τα πιο σημαντικά από τα έργα του είναι: δύο συμφωνικές εικόνες Αυγή στον Παρθενώνα και Το Πανηγύρι της Κακάβας (1936), τα συμφωνικά ποιήματα Η Ζωή εν Τάφω (1933) και τα Κυπριακά Ελευθέρια (1957), η Αρχαϊκή Σουίτα (1954), In Memoriam (1974), η όπερα Οδυσσέας (1950), το μπαλέτο Ναυσικά (1950), οι καντάτες Ο Τάφος (1936) και Ύμνος και Θρήνος για την Κύπρο (1974), το Κονσέρτο για πιάνο (1966).
Από τη μουσική δωματίου ξεχωρίζουν το Κουαρτέτο εγχόρδων, το Τρίο με πιάνο και από τα τραγούδια του Η προσευχή του ταπεινού και το Κερύνεια μου.
Πηγή: philenews