Η Ερατώ Χατζησάββα «επαναπατρίζει» σκηνικά στο γενέθλιο χώρο γνωστά έργα της Αναγέννησης με θέμα την Αφροδίτη σε μια διαδραστική εικαστική αναδιατύπωση σε τρισδιάστατα επιτοίχια έργα, προσεγγίζοντας πολυδιάστατα και συγχρονικά το πολιτιστικό υπόστρωμα του παφιακού μύθου.
Από την Τετάρτη 23 Φεβρουαρίου παρουσιάζει στην Golden Gallery στη Λευκωσία τον ολοκληρωμένο κύκλο της δουλειάς της «Επαναπατρισμός της θεάς». Πρόκειται για 30 έργα, μέσω των οποίων πραγματεύεται το αρχέτυπο της θεάς Αφροδίτης με τις διάφορες αναγεννησιακές του απεικονίσεις και επανατοποθετεί το σκηνικό πλαίσιο αναγεννησιακών έργων στην Κύπρο, με αναγωγές στους μύθους και στη σύγχρονη ιστορία της.
Παράλληλα, θίγει επίκαιρα κοινωνικο-πολιτικά, αλλά και διαχρονικά ζητήματα. Χρησιμοποιώντας διαφορετικές τεχνικές, η καλλιτέχνης επικεντρώνεται στη διεύρυνση των χωρο-χρονικών ορίων και στη μεταβλητότητα της θεώρησης του κόσμου και της ιστορίας, με τις τρισδιάστατες επιτοίχιες αποτυπώσεις της θεάς. Κάθε έργο είναι ανοικτό για πολυδιάστατες αναγνώσεις και ερμηνείες, τις οποίες η καλλιτέχνης ενισχύει με τη χρήση του φωτός και τις δυνατότητες που προσφέρει η τεχνολογία.
Από την Πάφο στην Πέτρα του Ρωμιού και από το Κούριο στη Λευκωσία των συρματοπλεγμάτων, μια εικαστική αναδιήγηση της προσφυγικής περιπέτειας και των δεινών της σύγχρονης Κύπρου.
- Λευκωσία, γκαλερί Golden by Kapatays (22665727). Εγκαίνια 23.2 7.30μ.μ. Διάρκεια: Μέχρι 20 Μαρτίου. Τα εγκαίνια θα τελέσει ο δρ Ανδρέας Πίττας
Η Ερατώ Χατζησάββα γεννήθηκε στη Λευκωσία. Είναι η πρώτη Κυπρία που εξελέγη καθηγήτρια στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και σήμερα είναι αναπληρώτρια καθηγήτρια της ΑΣΚΤ και η πρώτη γυναίκα πρόεδρος στο Τμήμα Εικαστικών Τεχνών της Σχολής, στα 180 χρόνια της λειτουργίας της.
Έχει καταγωγή από την Πάφο και από τα παιδικά της χρόνια έχει μνήμες από τις παραδόσεις και τους μύθους για την Αφροδίτη. Τα τελευταία χρόνια ασχολείται συστηματικά με μια εικαστική επαναδιαπραγμάτευση και τρισδιάστατη αναδιατύπωση σημαντικών έργων της Αναγέννησης με θέμα τη θέα της ομορφιάς.
Ψηλαφεί και προβληματίζεται με τους αρχαίους μύθους και επιχειρεί ένα συγχρονικό επαναπροσδιορισμό τους. Η παρουσία της θεάς και το τοπίο δράσης μεταφέρονται από τους πίνακες της Αναγέννησης στις θάλασσες της Πάφου, στην Πέτρα του Ρωμιού, στα παφιακά ηλιοβασιλέματα αλλά και στη σύγχρονη πόλη.
«Μέσα από αυτή τη διαδικασία και την τεχνική που χρησιμοποιεί η δημιουργός, προβάλλεται υποσυνείδητα ένας δυαδισμός αντιλήψεων, σκέψεων και συναισθημάτων» σημειώνει ο Ανδρέας Χατζηθωμάς. «Σε αυτό συμβάλλουν οι αντιθέσεις, οι αντιπαραβολές, οι συγκρούσεις και οι αντιδράσεις που προκύπτουν από ετερόκλητα στοιχεία που συνοδεύουν την πορεία του σύγχρονου ανθρώπου και την εν γένει συμπεριφορά του τόσο σε ομαδικό όσο και σε ατομικό επίπεδο».
Η έκθεση επικεντρώνεται στη μεταγραφή του βιντεακού έργου σε τρισδιάστατες επιτοίχιες αποτυπώσεις. Πρόκειται για μια πολυμεσική, εικαστική διαδικασία – σπουδή, που πραγματώνεται μέσα από την ψηφιακή μελέτη και επεξεργασία των αναγεννησιακών αριστουργημάτων.
Η Κύπρος γίνεται περιβάλλων χώρος, τρισδιάστατο σκηνικό στο οποίο προβάλλεται η μορφή της Αφροδίτης, όπως την είδαν ο Μποτιτσέλι, ο Τιτσιάνο, ο Ρούμπενς, ο Βελάσκεθ, ο Βερονέζε, ο Λούκας Κράναχ κ.ά.
«Συχνά, ο επαναπατρισμός δεν περιορίζεται σε μια τοπιογραφική προσέγγιση, αλλά συμπορεύεται με τα βιώματά μου με την Κύπρο του ’74, τη συνεχιζόμενη κατοχή και την προσφυγιά, αλλά και με το σύγχρονο δράμα της προσφυγιάς» σημειώνει η Ερατώ Χατζησάββα.
Παράλληλα, παρουσιάζεται και το πρότζεκτ «Πάσχουσα Αφροδίτη», που διαδραματίζεται σε κλειστό σκοτεινό δωμάτιο με ένα κρεβάτι νοσοκομείου. Στο κρεβάτι είναι απλωμένο ένα λευκό σεντόνι όπου προβάλλεται μια προβολή σε επανάληψη με τη μορφή της Αφροδίτης (του Μποτιτσέλι) πάνω σε ανθρώπινο νεανικό σώμα. Το κορίτσι – Αφροδίτη βαριανασαίνει δείχνοντας ότι πάσχει, υποφέρει. Στον τοίχο είναι αναρτημένο ένα τρισδιάστατο έργο με αφορμή το έργο του Μποτιτσέλι, με τη διαφορά ότι μέσα στην αχιβάδα -κοχύλι δεν υπάρχει η Αφροδίτη. Έφυγε, βρίσκεται στο κρεβάτι να ασθενεί. Η Αφροδίτη είτε συμβολίζει την πάσχουσα Κύπρο ή ενίοτε την γυναικεία πάσχουσα ομορφιά στο πέρασμα των αιώνων.
Η Ερατώ Χατζησάββα γεννήθηκε το 1966 στη Λευκωσία. Σπούδασε με υποτροφία στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας (1985-1990) από την οποία αποφοίτησε με άριστα. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα ως Επίκουρη Καθηγήτρια στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών. Έχει κάνει 10 ατομικές εκθέσεις στην Αθήνα, στη Λευκωσία και το Ρέθυμνο και έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές εκθέσεις σε Ελλάδα, Κύπρο, Αίγυπτο, Γερμανία, Ελβετία και άλλες χώρες. Έχει επιμεληθεί ομαδικές εκθέσεις σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Λευκωσία και Κωνσταντινούπολη. Το 2005 πήρε το πρώτο βραβείο «Χρυσός Φάρος» στην Μπιενάλε Αλεξανδρείας. Έργα της βρίσκονται στην Κρατική Πινακοθήκη της Κύπρου, στην Πινακοθήκη του Ιδρύματος ΔΕΣΤΕ, στη συλλογή του Ιδρύματος Λεβέντη, στη συλλογή του Ιδρύματος Κακογιάννη, στο Μουσείο Πιερίδη, στην Πινακοθήκη της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κύπρου και σε πολλές ιδιωτικές συλλογές.
* Στην κύρια φωτογραφία: «Η Αφροδίτη των προσφύγων». Τρισδιάστατη προσέγγιση της «Κοιμωμένης Αφροδίτης» (1508 – 1510)του Τζορτζονε.
