To πρόγραμμα dubitanda στο Θέατρο Αποθήκες του ΘΟΚ συνεχίζεται το σαββατοκύριακο 14 και 15 Οκτωβρίου με την 1η Πλατφόρμα Νέων Δημιουργών dubitanda.
Στο πλαίσιο αυτό παρουσιάζονται δύο εξαιρετικά ενδιαφέρουσες προτάσεις:
Η πρώτη είναι ο δραματικός μονόλογος «Dystopia: Il Paradiso» των Λούκα Ιωάννου και Μαριάννας Παφίτη, που αποτυπώνει τη σχέση φυσικού και ψυχικού κόσμου καθώς προσκαλεί τους θεατές σε μία βιωματική εμπειρία και μύηση στον κόσμο των συμβολισμών, της ψυχολογίας και της αναπηρίας.
Η δεύτερη είναι η παράσταση «WMWMWM» της ομάδας Belacqua, μια απόπειρα σκηνικής μεταφοράς του ραδιοφωνικού έργου του Σάμιουελ Μπέκετ «Words and Music» (1962), το οποίο γράφτηκε μετά από παραγγελία του BBC.
Λευκωσία, Θέατρο Αποθήκες ΘΟΚ, 14 & 15 Οκτωβρίου, 20.30, 77772717
«Dystopia: Il Paradiso»
Πρωτότυπο έργο της διδάκτορος της Νεοελληνικής Φιλολογίας, Μαριάννας Παφίτη, το «Dystopia: il Paradiso» είναι η ιστορία της διάγνωσης μιας χρόνιας νόσου και της εξέλιξής της σε αναπηρία. Εν μέρει βιωματικό, το κείμενο γράφτηκε αξιοποιώντας τη μέθοδο του ελεύθερου συνειρμού. Η μνήμη αφήνεται ελεύθερη να ανακαλέσει την ιστορία μιας διάγνωσης μιας χρόνιας ασθένειας και την εξέλιξή της σε αναπηρία.
Τα όρια της δυστοπικής πραγματικότητας και της παραδεισιακής καταφυγής στο όνειρο και το παρελθόν διαχέονται σε ένα κράμα πολλαπλών συμβολισμών που μεταμορφώνουν την ιδιωτική ιστορία σε μια γενικότερα ανθρώπινη κατάσταση στην οποία μπορεί να εμπλακεί ο καθένας.
Ο μονόλογος προβάλλει μία αντίφαση ευαίσθητη αλλά, συνάμα, πλήρως λογική. Τι συμβαίνει όταν ένα άτομο με χρόνια νευρολογική πάθηση αναλαμβάνει το ρόλο της ηθοποιού; Η πρωταγωνίστρια του μονολόγου είναι η ίδια φορέας της «δυστοπίας», μιας δυστοπίας εσωτερικευμένης και ερμηνευμένης με βάση τη ψυχική διαταραχή και τη μορφοποίησή της σε σωματική αναπηρία.
Το προβαλλόμενο, στο φόντο, δάσος, είναι, ουσιαστικά, ο τόπος του ασυνείδητου, τον οποίον ο συνειρμικός μονόλογος αποτυπώνει. Τίποτα δεν ωραιοποιείται, τίποτα δε μένει κρυφό. Μήπως όλοι ζούμε σε ένα τεχνητό παράδεισο και η υποτιθέμενη «ευτοπία» μας δεν είναι παρά μια δυστοπία πολλαπλών αναπηριών; Η ιστορία μιας διάγνωσης δραματοποιείται, προσκαλώντας τον καθένα σε μια περιήγηση στο πολυσχιδές δάσος του ανθρώπινου ψυχισμού.
Το προσωπικό βίωμα πλαισιώνεται από το κοινωνικό περιβάλλον το οποίο επιδρά καταλυτικά στη ψυχολογία της πρωταγωνίστριας και την αναγκάζει να βρίσκεται σε μια διαρκή αντιπαλότητα μαζί του. Η αγωνία της αποδοχής αναδεικνύει, ως βασικό υφολογικό χαρακτηριστικό της εξιστόρησης, την ειρωνεία, τον αυτοσαρκασμό και το σαρκασμό. Η οπτική είναι ρεαλιστική και η γλώσσα του κειμένου οικεία και καθημερινή.
Με την προοπτική μελλοντικής έκδοσης του μονολόγου, επιλέγεται η κοινή νεοελληνική. Οι μονόλογοι εξιστορήσεων προσωπικών βιωμάτων είναι μια σύγχρονη λογοτεχνική και δραματουργική τάση η οποία φέρει το βίωμα και τη δραματική τέχνη σε έναν ιδιαίτερα ενδιαφέρων διάλογο ο οποίος στοχεύει τη διερεύνηση των δυνατοτήτων έκθεσης του σύγχρονου ψυχισμού.
Τη σκηνοθεσία και εικαστική επιμέλεια της παράστασης αναλαμβάνει ο performer και εικαστικός Λούκας Ιωάννου ο οποίος, στο έργο του εμπνέεται από την ιατρική επιστήμη και δη τον χώρο της νευρολογίας. Σκηνοθετικά, η παράσταση αξιοποιεί όλα τα μέσα που χρειάζεται η ηθοποιός για να υποστηρίξει τον ρόλο της και τα οποία ο Ιωάννου χειρίζεται επί σκηνής καθώς η παράσταση δεν αποκρύπτει από τον θεατή κανένα βοηθητικό εργαλείο. Η δυστοπία της αναπηρίας παρουσιάζεται με φόντο τον χαμένο παράδεισο της παιδικότητάς μας, της υγείας και της ψυχικής ισορροπίας.
Το έργο έχει παραστατικό χαρακτήρα και προσκαλεί τους θεατές σε μία βιωματική εμπειρία. Ο θεατής μετέχει ενεργά σε μία διαδικασία μύησης στον κόσμο των συμβολισμών της ψυχολογίας και της αναπηρίας. Το έργο συνθέτει σε ένα ενιαίο όλον εικόνα, ήχο και σκηνική δράση.
Τη μουσική της παράστασης υπογράφει η Μαρία Ζαννέτου, η οποία μεταφέρει στη μελωδία της τη ρεαλιστική αλλά και την ονειρική διάσταση του κειμένου. Ήχοι σύγχρονοι και ωμοί συνδυάζονται με μελωδικά διαλείμματα δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα άλλοτε ωμή και άλλοτε υποβλητική. Η αντίφαση του ψυχισμού που διέπει την πρωταγωνίστρια του μονολόγου γίνεται μουσική εξίσου αντιφατική και αντισυμβατική.
Τι συμβαίνει, λοιπόν, όταν ένα άτομο με χρόνια νευρολογική πάθηση αναλαμβάνει το ρόλο του ηθοποιού; Η ηθοποιός, τοποθετημένη στη σκήνη, με προβαλλόμενο φόντο ένα ουτοπικό τοπίο, που μοιάζει με τον παράδεισο που έχουμε αποτυπωμένο στην μνήμη μας, ουσιαστικά είναι η ίδιοα ο φορέας της δυστοπίας. Η περφόρμερ, ως άτομο με χρόνια νευρολογική πάθηση, αντιμετωπίζει, επίσης, γνωστικά προβλήματα. Τι συμβαίνει τότε, όταν όλα τα βοηθήματα (π.χ. βοηθήματα βάδισης, προβολή κειμένου κ.ά.) είναι εμφανή στο κοινό; Τίποτα δεν ωραιοποιείται, τίποτα δε μένει κρυφό. Μήπως όλοι ζούμε σε ένα τεχνητό παράδεισο και η υποτιθέμενη ευτοπία μας δεν είναι παρά μια δυστοπία πολλαπλών αναπηριών;
Η αναπηρία σταματά τη δημιουργικότητα ή τη διευρύνει; Το έργο αναζητά νέους τρόπους έκφρασης και θέτει πολιτικά και κοινωνικά ερωτήματα. Ο «εγκλεισμός» που βιώνει ένα άτομο με αναπηρία, η συμμετοχή του στα κοινά και η θέση του στην κοινωνία της Κύπρου είναι βασικά ζητήματα που προκύπτουν από το προτεινόμενο έργο.
Συντελεστές
Κείμενο- ερμηνεία: Μαριάννα Παφίτη
Σκηνοθεσία – εικαστική επιμέλεια: Λούκας Ιωάννου
Μουσική Σύνθεση: Μαρία Ζαννέτου
Κουστούμια: Ρομίνα Πολυμνίου
Μακιγιάζ: Στέφανη Παναγή
Ευχαριστίες στην Έλενα Κοτασβίλι
«WMWMWM»
«Τι ακούει μες στο κεφάλι του ο Κόας όταν κλείνει αυτιά και μάτια; Κι εμείς, τι απ’ όλο αυτό μπορούμε άραγε να δούμε;» Ο γηραιός Κόας βυθίζεται στον «ορατό ηχοχώρο» του, όπου απλώνεται η αρένα των πνευματικών συγκρούσεων: της ανάμνησης και της λήθης, του ορθολογισμού και του συναισθήματος, της ψυχαγωγίας και της περισυλλογής. Η μάχη του Λόγου και της Μουσικής που «αναδύεται από το σκοτάδι του ήχου», αποκαλύπτει την χαρμολύπη της μοναξιάς, τη σωματική και πνευματική εξασθένιση και το οδυνηρό ξεθώριασμα της μνήμης.
Συντελεστές
Μετάφραση / Γενική Επιμέλεια: Ιωάννα Κορδάτου
Μουσική: Αντρέας Παντελή
Επί σκηνής: Ιωάννα Κορδάτου, Αντρέας Παντελή (πιάνο)
* Ανάμεσα στα δύο έργα υπάρχει διάλειμμα 20 λεπτά
