Αυτό που ξεκίνησε τώρα στο Κυπριακό, δεν είναι συνομιλίες αλλά μια καινούργια προσπάθεια που καταβάλλει ο Αντόνιο Γκουτέρες για να το ξεκολλήσει από το βάλτο που έπεσε από το Κραν Μοντάνα και εντεύθεν. Τι έγινε όλα αυτά τα χρόνια; Το έλα να δεις! Τρία-τέσσερα μεγάλα κόλπα λευκού κολλάρου που απέφεραν σε μια αρμάδα επιτηδείων περιουσίες πολλών εκατομμυρίων. Mε πρώτο και κύριο τα «χρυσά διαβατήρια» και το ξέπλυμα χρήματος, όπως και το σφάξιμο στο γόνατο από την κυβέρνηση Αναστασιάδη  του Συνεργατισμού και τώρα το ξεπούλημα των ακίνητων περιουσιών του μισού πληθυσμού που άρχισε να ξεμυτίζει.

Και γιατί τώρα θυμηθήκαμε ότι μας καίει το Κυπριακό που τα προηγούμενα εφτά χρόνια το είχαμε στον πάγο; Μα διότι το ρωσικό χρήμα πέρασε την γραμμή αντιπαράταξης και πήγε στα κατεχόμενα που δεν το ελέγχει ούτε καν η Ε.Ε., η οποία έβαλε χέρι στους δικούς μας λογιστάδες και δικηγόρους που θησαύριζαν από τους ολιγάρχες, παρόλο που η ίδια συνεχίζει να αγοράζει από τον Πούτιν καύσιμα και άλλα «αόρατα» υλικά.

Ενώ, λοιπόν, στην «ιπτάμενη» Λεμεσό οι πύργοι χάσκουν άδειοι, στο Τρίκωμο φυτρώνουν σαν μανιτάρια και γλυκοκοιτάζουν  ήδη το μεγάλο εκείνο οικόπεδο που ονομάζεται Καρπασία ενώ η Αμμόχωστος –εκτός από σίριαλ- έχει γίνει και «οικόπεδο που το καταπατούνε» και «μούρλα εθνική που επιστρέφει», όπως πάμε στα χέρια του νέου Λαλά Μουσταφά. Του την δώσαμε μια φορά το 1974, δεύτερη το 1978, τρίτη το 2004 και τέταρτη το 2017 ενώ τώρα που βρήκε πελάτες να πουλήσει την παίρνει από μόνος του. Όλα αυτά, σύμφωνα με την ενημέρωση που έχω, η Απεσταλμένη του Γ.Γ. του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν τα ξέρει ήδη γι’ αυτό και δήλωσε ότι αναγνωρίζει όλες τις προσπάθειες που έγιναν στο παρελθόν αλλά «τώρα πρέπει να σκεφτούμε το μέλλον».  Ο Γκουτέρες όντας πιο κυνικός, λίγο πριν έλθει η Απεσταλμένη του  μας προειδοποίησε: «Καθώς το χάσμα διευρύνεται χρόνο με το χρόνο, υπάρχει μια αυξανόμενη συνειδητοποίηση και από τις δύο πλευρές ότι οι προοπτικές για μια λύση που όλοι μπορούν να αποδεχτούν, σταδιακά ξεθωριάζουν».

Κάθε νουνεχής πολιτικός αυτό το γνωρίζει, γιατί πάντα έτσι λειτουργεί η ιστορία της ανθρωπότητας. Πριν 40 χρόνια, το 1984, ο Πλουτής Σέρβας στον τρίτο τόμο του έργου του «Ευθύνες», έγραφε χαρακτηριστικά: «Μέσα σε αυτό το σκληρό κλίμα ο Ου Θαντ (τότε Γ.Γ. του ΟΗΕ) φρόντιζε με όλα τα δυνατά μέσα, καταφεύγοντας σε εκθέσεις στο Συμβούλιο Ασφαλείας, να διατηρήσει το διάλογο στη ζωή. Όμως το Σεπτέμβριο του 1971, ο Μακάριος με υπέρτατη εμπιστοσύνη στο δυναμισμό του, επίσημα διακήρυξε ότι « οι συνομιλίες είχαν περιέλθει σε αδιέξοδο», πιστεύοντας πάντα ότι τελικά θα έκαμπτε όσους αντιστρατεύονταν την «στρατηγική» του.  Όσο ελλιπείς κι αν είναι οι εκτιμήσεις του Μιχάλη Δεκλερή (οφειλόμενες προφανώς σε μια προσπάθεια να αποφύγει την πρεπούμενη κριτική αντίκρυση του Μακαρίου και της αδυναμίας του Κληρίδη να επιβάλει τις σωστές θέσεις), εντούτοις πρέπει ιδιαίτερη προσοχή, να δοθεί στην πιστοποίηση του ότι η «μη έγκαιρη αποδοχή των τουρκικών αξιώσεων οδηγούσε σταθερά στην επαύξηση τους». Είναι αυτή μια πιστοποίηση, λέει ο Σέρβας, που έκτοτε ως τα σήμερα διατηρεί τις επιταγές της. Και, που δυστυχώς ούτε ο Μακάριος, ούτε οι διάδοχοι του την υπολόγισαν, επιτρέποντας στην τουρκική στρατηγική να οδηγεί τα πράγματα από το κακό στο χειρότερο, για την κυπριακή υπόθεση και από το καλό στο καλύτερο για την Άγκυρα. Έτσι ο Μακάριος άφησε τις υποβασταζόμενες από τον Ου Θαντ διμερείς διαπραγματεύσεις να οδηγούνται προς κατάρρευση, προκαλώντας ισχυροποίηση των τουρκικών θέσεων και εξασθένηση των κυπριακών. Προς άλλες αντίνομες και καταστροφικές κατευθύνσεις συγκέντρωσε την προσοχή του: προς την εισαγωγή όπλων από τις ανατολικές λαϊκές δημοκρατίες».

Η νεοσύστατη Κυπριακή Δημοκρατία έγινε λάφυρο στα χέρια του Μακαρίου και των διαδόχων του «επιτρέποντας στην τουρκική στρατηγική να οδηγεί τα πράγματα από το κακό στο χειρότερο, για την κυπριακή υπόθεση και από το καλό στο καλύτερο για την Άγκυρα». Μετά το 1971 και τα σκαμπανεβάσματα στις δικοινοτικές, οι οποίες  «ευδοκίμησαν» τον Ιούνιο του 1974, αλλά «σκοτώθηκαν» στο πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή, ο Μακάριος επέστρεψε στην Κύπρο ύστερα από πέντε σχεδόν μήνες απουσίας, για να ανακοινώσει ότι η απόφαση του, -Ναβουχοδονόσωρ γαρ, ήταν να δώσει κλάδο ελαίας σε όλους. Χουντικούς, πραξικοπηματίες, βιαστές και φονιάδες αφού θεωρούσε εαυτόν υπεράνω του Νόμου. Έτσι έδωσε και στον εαυτό του άφεση αμαρτιών για το έγκλημα που βίωσε ο Κυπριακός λαός, χάνοντας τα παιδιά του, τα σπίτια του και το μέλλον του. Ο Μακάριος, απαλλαγμένος από τον Γρίβα που είχε πεθάνει τον Γενάρη του 1973, μάζεψε όλους τους συνεργάτες του από την ΕΟΚΑ Α΄ και την ΕΟΚΑ Β΄, έστρωσε ξανά τραπέζι κι επιχείρησε να αχθεί προς την αγιοποίηση του καθότι οι αφελείς υπήκοοι του, το 93% των οποίων τον ψήφιζε, δεν είχαν τη νοημοσύνη να αντιληφθούν γιατί έχασαν τη μισή πατρίδα και πόσο μεγάλες ήταν οι ευθύνες του Μακάριου. Του Μακάριου, που μετά τον κλάδο ελαίας, σφάλισε την πόρτα σε μια σύντομη λύση και πρόσταξε: «Μακροχρόνιος θα είναι ο αγών». Και ήταν μακροχρόνιος. Μισός αιώνας. Με τον Δούντα και τον Σπύρο με την Πρόταξη, τον Τάσσο και τον Χριστόφια με  το «συγκλονιστικό» ΟΧΙ, που από το 2004 θα είχαμε το Βαρώσι, τη Μόρφου, τμήμα της Καρπασίας, 51 χωριά, ενώ το 2019, θα έφευγε και ο τελευταίος Τούρκος στρατιώτης. Αντίθετα, έφυγαν από τη ζωή χιλιάδες πρόσφυγες από τότε χωρίς να επιστρέψουν στις περιουσίες τους και οι αφελείς αυτόχθονες κάνουν μνημόσυνα στους «ανυποχώρητους» και δίνουν τα ονόματα τους σε δρόμους λεωφόρους, γήπεδα και νοσοκομεία.

Ο Γκουτέρες που τα ήξερα όλα αυτά ως υπουργός εξωτερικών και πρωθυπουργός της Πορτογαλίας που διετέλεσε, έκαμε μια φιλότιμη και σοβαρή προσπάθεια να λύσει το χρονίζων Κυπριακό πρόβλημα, αλλά προσέκρουσε στην επιχειρηματική έφεση μας λόγω χρυσών διαβατηρίων. Κι αφού πετάξαμε στα σκουπίδια την πρόθεση του και το Πλαίσιο του, μας ευχήθηκε «καληνύχτα και καλή τύχη». Τώρα μας δίνει μια δεύτερη ευκαιρία και μας το λέει μέσω των δηλώσεων του και των εκθέσεων του, προτείνοντας μας ένα μέλλον μέσω λύσης. Διαφορετικά και το όνομα της Μαρία Άνχελ Ολγκίν Κουεγιάρ, θα γραφτεί στην πόρτα του ερμαριού με τους άλλους 25 σκελετούς των απεσταλμένων για το Κυπριακό.

paraschos.andreas@gmail.com