Αυτό κι αν είναι από τα πιο σοβαρά που θα έπρεπε να μας απασχολούν. Και το προσπέρασμά του, επιβεβαιώνει απλά και μόνο ότι η κοινωνία μας περί άλλα τυρβάζει… Στην ειδησεογραφία των τελευταίων ημερών, ανάμεσα στα τόσα διά πάσαν νόσο που παρελαύνουν, αλιεύουμε δύο αναφορές για τα παιδιά μας, οι οποίες, πιστεύουμε, αποτυπώνουν πραγματικότητες και μάλιστα τόσο οδυνηρές… Η σοβαρότητα του ζητήματος συνίσταται στο ότι πρόκειται περί κατάστασης που έχει να κάνει με τα ίδια τα παιδιά μας, στο βαθμό, βέβαια, που θα τολμούσαμε ν’ ασχοληθούμε, επιτέλους, σοβαρά και με αυτά. Και να είμαστε έτοιμοι ν’ αναλάβουμε πραγματικές ευθύνες…
Η πρώτη περίπτωση αφορά διεθνή έρευνα, με τίτλο: «Health Behaviour in School-aged Children» (HBSC) του ΠΟΥ, από την οποία απορρέουν σημαντικά ευρήματα για την ικανοποίηση των παιδιών από το σχολείο, τη στήριξη από εκπαιδευτικούς και την αποδοχή από συμμαθητές. Το ενδιαφέρον στην περίπτωσή μας είναι ότι από την έρευνα αυτή, που διεξήχθη σε 44 χώρες, καταδεικνύεται ότι το 57% των παιδιών στην Κύπρο αισθάνεται πίεση από το σχολείο, ενώ διεθνώς το ποσοστό κυμαίνεται στο 43%. Χαμηλότερο καταγράφεται και το ποσοστό των παιδιών που δήλωσε ότι τους αρέσει πάρα πολύ το σχολείο, μόλις στο 14%, σε σχέση με 25% διεθνώς.
Σε προβολή μιας άλλης είδησης, πληροφορούμαστε ότι ξεπερνούν τις εννέα χιλιάδες των μαθητών/τριών που παραπέμφθηκαν σε εκπαιδευτικούς ψυχολόγους για διάφορους λόγους. Τα στοιχεία αφορούν την σχολική χρονιά 2022-2023. Είναι εδώ που μπαίνει περισσότερο και ο παράγοντας οικογένεια, ανατροφή, σε σχέση με το ευρύτερο πλέγμα της κοινωνίας, η οποία επίσης φαίνεται να νοσεί και μάλιστα ανιάτως… σε ευαίσθητους ιστούς της.
Αν δεν μας σοκάρουν τα ποσοστά και οι αριθμοί των πιο πάνω περιπτώσεων, τότε, ναι, είμαστε άξιοι της μοίρας μας σ’ αυτό τον τόπο. Για παράδειγμα, γιατί το «χαρούμενο σχολείο», όπως σκιαγραφείται μέσα από επιστημονικά άρθρα και μελέτες, να είναι τόσο απομακρυσμένο από την πραγματικότητα που βιώνουν τα παιδιά μας, εντός του σχολικού περιβάλλοντος;
Και γιατί να αισθάνονται έτσι, αν διαθέταμε πραγματικές ευαισθησίες για όσα υποσχόμαστε ότι θα κάναμε μέχρι τώρα, εδώ και δεκαετίες; Ειδικά για τον χώρο της Παιδείας είναι καιρός ν’ απαγκιστρωθούμε από τις οποιες άλλες σκοπιμότητες που ευδοκιμούν και εδώ και ν’ ασχοληθούμε σοβαρά με τα παιδιά μας και το μέλλον τους.
Το ίδιο το Υπουργείο, με αφορμή τη δημοσιοποίηση της έρευνας, ανήγγειλε ότι θα επικεντρωθεί στην αξιοποίηση των δεδομένων της, με στόχο τη βελτίωση συγκεκριμένων πτυχών του εκπαιδευτικού συστήματος και ειδικότερα εκείνων που αφορούν στην προαγωγή της υγείας των παιδιών σχολικής ηλικίας. Είναι τομές που πρέπει επιτέλους να τολμούμε…
Όμως, αν δεν αναληφθούν ευθύνες από όλους όσοι εμπλέκονται – και επί του προκειμένου κανείς δεν μένει έξω: οικογένεια, φορείς και εξουσίες – τότε απλά λόγος θα γίνεται. Και ίσως τα αποτελέσματα στο μέλλον να είναι ακόμα πιο σοκαριστικά… Η Παιδεία είναι χώρος, που δεν χωρεί οποιεσδήποτε άλλες σκοπιμότητες, οποιεσδήποτε άλλες επιδιώξεις, εκτός από το πραγματικό συμφέρον των ίδιων των παιδιών. Είναι γι’ αυτό το λόγο που εδώ έχει την θέση της η συστράτευση για ένα τόσο μεγάλο εγχείρημα…