Τι θα μείνει από αυτή την προεκλογική περίοδο; Οι ομηρικοί καυγάδες. Τα πολλά… άπλυτα που βγήκαν στη φόρα, τα… έξυπνα πλυντήρια για το ξέπλυμα και οι επαναλαμβανόμενες παραστάσεις τσίρκου. Αξέχαστες θα είναι και οι ατέλειωτες παραστάσεις, με σενάρια από την παλιά, γνωστή κωμική σειρά, «Οι αδιάφθοροι».
Δεν έγιναν σοβαρές παρεμβάσεις; Προφανώς. Κατατέθηκαν προτάσεις; Βεβαίως και κατατέθηκαν. Αλλά το ζητούμενο είναι κατά πόσο ακούστηκαν, έφθασαν αυτές μέχρι τους πολίτες, τους ψηφοφόρους ή ήταν έπεα πτερόεντα. Κι αυτό, το τελευταίο, δεν είναι μόνο ευθύνη των πολιτικών αλλά και των πολιτών, που κάποιοι εξ αυτών αρέσκονται να ακούνε, να παρακολουθούν, μόνο τους ισοπεδωτισμούς και τις κόντρες.
Είναι σαφές πως μια πολιτική δύναμη δεν κρίνεται από την παρουσία της τις τελευταίες εβδομάδες, μήνες, αλλά διαχρονικά. Ένας νέος κομματικός σχηματισμός μπορεί να μην κουβαλά «αμαρτίες» από το παρελθόν, αλλά όταν συμπεριφέρεται όπως τους παλιούς, τότε μπαίνει στην ίδια εξίσωση. Κυρίως όταν οι πρωταγωνιστές είναι κομμάτι του κομματικού συστήματος και του βαθέως κράτους. Ο καρεκλοκένταυρος, όποιο κομματικό μανδύα και να αλλάξει, ο έρωτας του με την καρέκλα δεν κρύβεται ( αυτό αφορά τις μεταγραφές από κόμμα σε κόμμα, από έδρανο σε έδρανο). Και τούτος ο… έρωτας είναι παθογένεια.
Πόσο αλήθεια, σε αυτή την προεκλογική περίοδο, τα κόμματα έχουν αφουγκρασθεί τους πολίτες; Ξέρουν τι χρειάζονται; Νομίζουν ότι κερδίζουν όταν προσπαθούν να χαϊδεύσουν τα αυτιά των ψηφοφόρων με ό,τι νομίζουν ότι μπορεί να τους προσελκύσουν; Τι κερδίζουν εκείνοι που με τη ρητορική τους ενισχύουν το τσουβάλιασμα κι ας είναι και οι ίδιοι σε αυτό, στο τσουβάλι;
Σε αυτή την προεκλογική η τοξικότητα, είτε ήταν επιλογή είτε προέκυψε, έβλαψε και επηρεάζει αρνητικά όσους πολιτικά σκέφτονται. Σε αυτή την προεκλογική, κυριάρχησε ο ισοπεδωτισμός. Ένας ισοπεδωτισμός, που συστηματικά και εμμονικά επιχειρήθηκε να κυριαρχήσει και σε μεγάλο βαθμό τούτο επιτεύχθηκε. Επιχειρήθηκε να «περάσει» πως όλοι είναι… κλέφτες εκτός και από εκείνον που καταγγέλλει. Εκτός από εκείνο που δεν δέχεται να κρίνεται ποτέ. Και η γίδα στην πλάτη, ποιανού είναι; Του γείτονα;
Αν επικρατήσει το αφήγημα πως όλοι είναι κλέφτες, τότε θα διαφύγει και ο κλέφτης. Θα κρυφτεί ανάμεσα στους υπόλοιπους, πίσω από το «όλοι το ίδιο είναι». Με αυτή τη λογική, τι προέχει; Να διαπιστώσουμε ποιανού τα σκουπίδια βρωμάνε περισσότερο και ποιανού τα σκάνδαλα είναι σοβαρότερα από τον άλλο; Ή να γίνει κάθαρση;
Βρισκόμαστε σε μια περίοδο κατά την οποία ενόψει και των βουλευτικών εκλογών, βολεύει τις αντιμαχόμενες πλευρές να βγάζει η μια πλευρά τα άπλυτα της άλλης στη δημοσιότητα. Κι αυτό, εάν όντως υπάρχουν άπλυτα, καλώς βγαίνουν, εάν όμως είναι μυθοπλασίες, όπως εσχάτως η γνωστή υπόθεση, τότε τι επιτυγχάνεται; Να μην γίνεται τίποτε επί της ουσίας. Οι μυθοπλασίες εξουδετερώνουν και τις σοβαρές υποθέσεις.
Σε μια κοινωνία, που βρίσκεται σε κομβικό σημείο, πέρασε από αλλεπάλληλες κρίσεις, έχει ανοικτή την πληγή της συνεχιζόμενης τουρκικής κατοχής, οι επιλογές του «μη χείρον» δεν είναι λύση. Ούτε το άγνωστο. Ούτε προφανώς και το δοκιμασμένο, που επιβεβαιωμένα απέτυχε. Εάν η αποτυχία και τα αδιέξοδα γίνουν συνήθεια, τούτο θα είναι τραγικό.
Η κοινωνία θέλει προτάσεις. Η κοινωνία θέλει λύσεις, που δεν συζητούνται. Οι παλιοί κούρασαν και εκ του αποτελέσματος απέτυχαν. Οι νέοι δεν πείθουν όσο… διασκεδαστικοί και να είναι.
Το πρόβλημα είναι πως δεν υπάρχει σε αυτή τη χώρα το αίσθημα της ατομικής και συλλογικής ευθύνης. Χάνεται στην ιντερνετική βαβούρα, στήνοντας λαϊκά δικαστήρια, που είναι εν πολλοίς, πεδία εκτόνωσης.
Σε αυτή την προεκλογική έχουμε πολλά παρακολουθήσει. Ακούσαμε, εκνευριστήκαμε, ενοχληθήκαμε, αλλά και ενθαρρυνθήκαμε. Γιατί υπάρχουν και σοβαρές φωνές. Αυτό το οποίο, ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε είναι πως το καραγκιοζλίκι δεν συνιστά πολιτική επιλογή. Για να καταστεί, όμως, το καραγκιοζλίκι «επιλογή», κάποιοι έστρωσαν χαλί.