Η οικονομία της Κύπρου είναι μικρή και ανοιχτή και επηρεάζεται πάρα πολύ από την παγκόσμια οικονομία, άλλοτε θετικά και άλλοτε αρνητικά, ανάλογα με το πόσο καλά προετοιμασμένοι είμαστε εμείς οι ίδιοι και πόσο σωστά θα διαβάσουμε τα μηνύματα της παγκόσμιας οικονομίας και αν θα αντιληφθούμε έγκαιρα τι θα γίνει στη χώρα μας στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα και προετοιμαστούμε κατάλληλα. Αν γίνει αυτό, τότε η ύφεση που δημιουργείται παγκόσμια δεν θα είναι τόσο εμφανής στη χώρα μας, αν όχι, τότε η ύφεση θα είναι πολύ πιο μεγάλη εδώ.

Η κυπριακή οικονομία επηρεάζεται πολύ, κατά την άποψή μου, από τον τουρισμό και τις ξένες επενδύσεις στο νησί, είτε αυτές είναι μια απλή αγορά ενός κτηρίου ή μεταφορά έδρας μίας εταιρείας. Αυτές οι δύο κύριες κατηγορίες της οικονομίας μας, εξαρτούνται σε μεγάλο βαθμό από εμάς τους ίδιους και από την παγκόσμια οικονομία.  

Όσον αφορά εμάς τους ίδιους, είναι πάρα πολλά που πρέπει να κάνουμε για να διατηρούμε τη χώρα μας είτε ως ελκυστικό τουριστικό προορισμό, είτε ως ασφαλή επενδυτική χώρα με προοπτικές.   

Αν δεν μπορέσουμε να διαβάσουμε σωστά την παγκόσμια οικονομία, θα έχουμε πραγματικά μεγάλο πρόβλημα. Η παγκοσμιοποίηση έχει αλλάξει τα δεδομένα στην παγκόσμια οικονομία και έχει κάνει τους οικονομικούς κύκλους πιο μικρούς σε διάρκεια και πιο συχνούς.

Ο οικονομικός κύκλος, αν προσπαθούσαμε απλά να τον εξηγήσουμε, θα ήταν η ανάπτυξη της οικονομίας που φέρνει τη μείωση στην ανεργία, που φέρνει τον πληθωρισμό, που φέρνει την αύξηση των επιτοκίων, που φέρνει την ύφεση, που φέρνει την αύξηση στην ανεργία, που φέρνει τη μείωση των επιτοκίων, που φέρνει την ανάπτυξη, που φέρνει τη μείωση στην ανεργία και πάλι από την αρχή. Αυτός ο κύκλος γινόταν περίπου κάθε 10 χρόνια για τις οικονομίες, η παγκοσμιοποίηση όμως μάλλον έχει αλλάξει τα δεδομένα και ίσως ζούμε αυτούς τους κύκλους πιο συχνά.           

Αυτό που πρέπει να φροντίσει η επόμενη Κυβέρνηση είναι η αναβάθμιση των υποδομών της χωράς μας. Μόνο μέσα από τις υποδομές πιστεύω θα μπορέσουμε να κρατήσουμε το ενδιαφέρον των τουριστών και των επενδυτών, έτσι ώστε να μην επηρεαζόμαστε σε μεγάλο βαθμό από τις παγκόσμιες υφέσεις που θα έχουμε, είτε στο σύντομο χρονικό διάστημα, είτε πιο μακροχρόνια.

Κάποια έργα υποδομών είναι συνδεδεμένα με τις δύο αυτές κατηγορίες και κάποια αφορούν περισσότερο τη μία ή την άλλη.

Μεγάλος στόχος, αφού είμαστε νησί, είναι η συνδεσιμότητα της χώρας μας με το εξωτερικό. Για εμένα αυτό είναι το πιο σημαντικό. Δεν θα μπορέσουμε ποτέ να δημιουργήσουμε οτιδήποτε αν δεν δημιουργήσουμε συνδεσιμότητα και εύκολη πρόσβαση. Η συνδεσιμότητα έχει να κάνει με τη ζήτηση και δεν θα έχουμε ποτέ ζήτηση αν δεν επενδύσουμε πρώτα εμείς.   

Άλλος ένας στόχος θα ήταν να παράγουμε 100% ενέργεια από τις ανανεώσιμες πηγές κατά τη διάρκεια της ημέρας για όλο το νησί και αυτός ο στόχος μπορεί να γίνει σχετικά άμεσα εφικτός, καθώς είμαστε από τις πιο ηλιόλουστες χώρες στον κόσμο.

Όσον αφορά τον τουρισμό, για να είμαστε ελκυστικός προορισμός έχουμε πλέον καταλάβει ότι δεν αρκεί μόνο ο ήλιος και η θάλασσα, που η φύση μάς έχει χαρίσει απλόχερα, αλλά να κτίσουμε πάνω σε αυτό, ανάλογα με τους καιρούς. Σήμερα, ο νέος τουρισμός, που θα αυξηθεί κατά πολύ στο μέλλον, ζητά να παίρνει εμπειρίες από το ταξίδι του. Για αυτές τις εμπειρίες θα πρέπει να σχεδιάσουμε και για να γίνει αυτό χρειαζόμαστε τις κατάλληλες υποδομές. Όσον αφορά το τι ζητά ο σύγχρονος τουρισμός, πιστεύω ότι η διεύθυνση του Υφυπουργείου Τουρισμού το έχει αντιληφθεί και με επιτυχία έχει κάνει βήματα προς αυτή την κατεύθυνση.  

Όσον αφορά τα έργα υποδομών για τον τουρισμό, δεν είμαστε ακόμη έτοιμοι και αυτό προβληματίζει πάρα πολύ. Έχουμε σοβαρότατο πρόβλημα με το Τμήμα Πολεοδομίας, κάτι που όλοι αναγνωρίζουν αλλά δεν είναι ποτέ θέμα προς συζήτηση, πόσο μάλλον να προωθηθεί αλλαγή. Τουρισμός και Πολεοδομία για εμένα είναι αλληλένδετα!  Έχουμε ένα Τμήμα Πολεοδομίας το οποίο δεν έχει σύγχρονη μακροχρόνια στρατηγική για το πώς θα διαμορφωθεί η χώρα μας στο μέλλον, πόσο μάλλον ως τουριστική χώρα! Αν είναι δυνατόν στο Πολεοδομικό Συμβούλιο να μην συμμετέχει το Υφυπουργείο Τουρισμού, που θα έπρεπε να είναι πέρα από απαραίτητο, αφού είμαστε κατεξοχήν τουριστική χώρα. Κανένας σοβαρός κανόνας για την αισθητική και καλαισθησία.

Επίσης, το Τμήμα Περιβάλλοντος δεν θα έπρεπε να είχε καθορίσει εδώ και πάρα πολλά χρόνια, σε σχέση με τα πολεοδομικά, τα κριτήρια του, έτσι όλοι να γνωρίζουν για το πού και πώς μπορούν να κατασκευάσουν κάτι; Αντί αυτού, κάθε φορά που θα κατασκευαστεί κάτι, θα πρέπει να πάρει κάποιος άδεια από το Τμήμα Περιβάλλοντος και εδώ ξεκινούν όλες οι γκρίζες αποφάσεις, με τον λογαριασμό να τον πληρώνουν δυστυχώς οι πολίτες.

Μεγάλο πρόβλημα για τον τουρισμό είναι επίσης η απουσία των δημόσιων μαζικών μεταφορών. Τώρα, θα μου πείτε, εδώ δεν έχουμε τα βασικά, που είναι τα πεζοδρόμια και οι στάσεις λεωφορείων και θα έχουμε δημόσιες μαζικές μεταφορές; Δεν έχουμε στάσεις λεωφορείων αλλά θα φέρουμε ηλεκτρικά λεωφορεία! Δεν θα έπρεπε όμως να σχεδιαστεί κάτι; Φτάνει ο τουρίστας στο αεροδρόμιο και θα πρέπει να βρει τρόπο να πάει στον χώρο διαμονής του.  

Όσον αφορά τις ξένες επενδύσεις, για να είμαστε ασφαλής επενδυτική χώρα χρειάζονται άμεσα μεταρρυθμίσεις, περισσότερο, παρά έργα υποδομών.

Το κυριότερο από όλα είναι η καλή φήμη που θα πρέπει να δημιουργήσουμε για τη χώρα μας. Αυτό παίρνει χρόνο, δεν θα γίνει από τη μία μέρα στην άλλη και παράλληλα θα πρέπει να πάρουμε τέτοια μέτρα που να αποδεικνύουν του λόγου το αληθές.     

Ένας από τους βασικούς στόχους για τις μεταρρυθμίσεις θα πρέπει να είναι αυτός της Δικαιοσύνης, που θα πρέπει να γίνει αμέσως. Η μεγάλη καθυστέρηση στην εκδίκαση νομικών υποθέσεων είναι το νούμερο ένα αποτρεπτικό στοιχείο για κάθε σοβαρό επενδυτή, αλλά και για τη φήμη της χώρας.           

Άλλος στόχος θα πρέπει να είναι η πλήρης ψηφιοποίηση όλης της κρατικής μηχανής, ανεξαρτήτου τμήματος: Από το πιο απλό, μέχρι το πιο δύσκολο. Δεν υπάρχει κάτι που δεν μπορεί να γίνει ψηφιακά και σήμερα δυστυχώς απέχουμε πολύ από κάτι τέτοιο.  Για να είμαστε ειλικρινείς, έχουν γίνει κάποια βήματα, αλλά απέχουμε πολύ από το επιθυμητό.    

Σε καμία περίπτωση δεν θέλω να είμαι αρνητικός και να κάνω μόνο κριτική, αλλά, αν πραγματικά θέλουμε την ποιότητα και ευημερία των πολιτών στη χώρα μας, θα πρέπει να λέμε τα προβλήματα με το όνομα τους, για να βρίσκουμε λύσεις, διαφορετικά δεν θα υπάρχει στόχος να γινόμαστε καλύτεροι.  

* Χρηματοοικονομικά