Σε προηγούμενο άρθρο μου υπό τον τίτλο «Η ανθρωπότητα δοκιμάζεται» αναφέρθηκα στην εισβολή της Σοβιετικής Ένωσης στην Ουγγαρία (1956) και στη Τσεχοσλοβακία (1968) ως και αργότερα εκείνην της Ρωσίας στο Αφγανιστάν.
Αυτή τη φορά θα αναφερθώ στα κομμουνιστικά καθεστώτα του ούτω καλούμενου «υπαρκτού σοσιαλισμού» στην Ανατολική Γερμανία και την Πολωνία.
Ανατολική Γερμανία
Ο Έριχ Χόνεκερ (γερμ.: Ernst Paul Honecker, 25 Αυγούστου 1912 – 29 Μαΐου 1994) ήταν Γερμανός πολιτικός. Το 1971ανέλαβε τον τίτλο του πρώτου γραμματέα του Ενιαίου Σοσιαλιστικού Κόμματος (ΕΣΚΓ) της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας, τον οποίο και διατήρησε για πολλά χρόνια. Πέθανε στο Σαντιάγο της Χιλής. Ο Έριχ Χόνεκερ είναι ίσως ο διασημότερος και πιο αναγνωρίσιμος ηγέτης της πρώην Ανατολικής Γερμανίας. Έμεινε γνωστός για την προσήλωσή του στις αρχές του κομμουνισμού και τη συνεχή αντίστασή του σε υποχωρήσεις. Ο Χόνεκερ υποστήριζε σταλινικές θεωρίες και το καθεστώς του, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, θεωρήθηκε στυγνό κα καταπιεστικό. Ως αποτέλεσμα της πτώσης του τείχους του Βερολίνου (που έγινε την Πέμπτη 9 προς Παρασκευή 10 Νοεμβρίου 1989 – μετά από 28 χρόνια) επήλθε η επανένωση της Γερμανίας, η χώρα έγινε μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ και κατέστη η ισχυρότερη χώρα στην Ευρώπη.
Πολωνία
Το 1981, με την επέμβαση της τότε Σοβιετικής Ένωσης, απομακρύνθηκε από την ηγεσία του Πολωνικού Κόμματος Ενωμένων Εργατών ο μετριοπαθής Στ. Κάνια και τη θέση του κατέλαβε ο στρατηγός και πρωθυπουργός Βόιτσεκ Γιαρουζέλσκι, ο οποίος έθεσε εκτός νόμου την «Αλληλεγγύη» και επέβαλε στρατιωτικό νόμο, προσπαθώντας να επαναφέρει τη χώρα στην ομαλότητα. Το 1983 ήρθη ο στρατιωτικός νόμος αλλά η «Αλληλεγγύη» δεν νομιμοποιήθηκε. Αν και μέχρι το 1984 η πολιτική κατάσταση ελεγχόταν, η οικονομική κατάσταση ήταν δυσχερής και λόγω των οικονομικών κυρώσεων που οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής είχαν επιβάλει –μονομερώς και χωρίς προηγούμενη ενημέρωση των Ευρωπαίων συμμάχων της στο ΝΑΤΟ– ως απάντηση στην κήρυξη του στρατιωτικού νόμου. Δυτικοί ηγέτες αρνήθηκαν να επισκεφθούν την Πολωνία με εξαίρεση, το 1984, τον Ανδρέα Παπανδρέου κάτι που αποδοκιμάστηκε από τα άλλα δυτικά κράτη και τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β΄.
Το 1989 η κυριαρχούμενη από μέλη του Ενοποιημένου Εργατικού Κόμματος Πολωνίας κυβέρνηση της Πολωνίας ήρθε σε συμφωνία με τις δυνάμεις της αντιπολίτευσης, γεγονός που έγινε αιτία να επέλθουν μεγάλες αλλαγές στο πολιτικό και οικονομικό σύστημα της χώρας, ενώ σε σύντομο χρονικό διάστημα πραγματοποιήθηκαν ελεύθερες εκλογές. Στις πρώτες εκλογές με ανταγωνιστικά ψηφοδέλτια, γιατί από το 1952 συμμετείχαν όλα τα κόμματα σε ενιαίο ψηφοδέλτιο, τον Ιούνιο του ιδίου έτους, οι υποστηριζόμενοι από την «Αλληλεγγύη» υποψήφιοι εκλέχτηκαν πανηγυρικά στις περισσότερες επαρχίες. Τον Αύγουστο το 1989 ο Ταντέους Μαζοβιέτσκι έγινε ο πρώτος μη προερχόμενος από το Ενοποιημένο Εργατικό Κόμμα πρωθυπουργός της Πολωνίας μετά το 1950 και ο πρώτος στην Ανατολική Ευρώπη. Το 1990 άρχισε να εφαρμόζεται πρόγραμμα αποκρατικοποίησης, ο στρατηγός Γιαρουζέλσκι παραιτήθηκε και πρόεδρος της Πολωνίας εκλέχτηκε ο ηγέτης της «Αλληλεγγύης», Λεχ Βαλέσα. Στις προεδρικές εκλογές το 1995 ο Βαλέσα ηττήθηκε και νικητής αναδείχτηκε ο Α. Κβασνιέβσκι, ο οποίος επανεκλέχτηκε και το 2000.
Τον Απρίλιο του 1994 η χώρα υπέβαλε αίτηση για ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία εγκρίθηκε και, εννέα χρόνια αργότερα, τον Απρίλιο του 2003, υπογράφτηκε η συμφωνία ένταξης. Το 2004 πραγματοποιήθηκε και η επίσημη ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ως αποτέλεσμα της αυτοαποκάλυψης, χρεωκοπίας και κατάρρευσης όλων των κομμουνιστικών καθεστώτων στην Ευρώπη και η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ήταν ιστορικά αναπόφευκτο εφ’ όσον όλα τα κομμουνιστικά καθεστώτα επεβλήθησαν διά της βίας να καταρρεύσουν όπως κατέρρευσαν και οι κατά καιρούς αυτοκρατορίες.
* Πρώην συνδικαλιστής
