Πρώτος και τελευταίος καλλιτεχνικός διευθυντής του Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου φαίνεται ότι θα αποδειχτεί ο Σάββας Κυριακίδης. Η θητεία του οδεύει σιγά- σιγά προς το τέλος της και παρά το γεγονός ότι ο ίδιος έχει ήδη καταθέσει το πλάνο του για το ρεπερτόριο της επόμενης θεατρικής σεζόν, όλα δείχνουν πως δεν πρόκειται να ανανεωθεί για δεύτερη φορά.
Στο παρόν στάδιο, σύμφωνα με πληροφορίες, θεωρεί ότι έχει ολοκληρωθεί ο κύκλος του μετά από έξι χρόνια. Η διάθεσή του να μην εκδηλώσει ενδιαφέρον για ανανέωση της θητείας του μάλλον δεν είναι άσχετη και με μια κλιμακούμενη δυσφορία από πλευράς του σε σχέση με το «ψαλίδισμα» εξουσιών και καθηκόντων που έχει σταδιακά υποστεί.
Σε μια άλλη εξέλιξη, το Διοικητικό Δικαστήριο, με απόφαση που ανακοινώθηκε στις 21 Απριλίου, δικαίωσε εν μέρει -και εκ των υστέρων- την προσφυγή του Χρίστου Γεωργίου για ακύρωση του πρώτου διορισμού του Σάββα Κυριακίδη, το 2017. Το δικαστήριο αναγνώρισε τον έναν από τους δύο λόγους ακυρώσεως που προέβαλαν οι δικηγόροι του αιτητή, που κάνουν λόγο για πλημμελή άσκηση καθηκόντων από πλευράς ΘΟΚ στην επαρκή διερεύνηση της πλήρωσης των προσόντων του σχεδίου υπηρεσίας. Υποστηρίζουν ότι δεν αιτιολογείται το πώς πληρούσε ο Σάββας Κυριακίδης το απαραίτητο προσόν της πείρας.
Το Δικαστήριο δεν συμφωνεί ότι συντρέχει λόγος ακυρώσεως σε σχέση με τη δέουσα έρευνα για απαίτηση κατοχής τριετούς πείρας σε διοικητικά καθήκοντα. Ωστόσο, συμφωνεί με το επιχείρημα ότι η απόφαση είναι αναιτιολόγητη, αφού δεν προκύπτει από το σχετικό πρακτικό ο λόγος για τον οποίο επιλέγηκε ο ένας έναντι του άλλου. Βασικά, το Δικαστήριο σημειώνει ότι δεν κατόρθωσε να ελέγξει τη νομιμότητα της απόφασης λόγω έλλειψης της αιτιολογίας και γι’ αυτό δέχεται τον λόγο ακυρώσεως. Έτσι, η προσφυγή επιτυγχάνει υπέρ του αιτητή, με €1500 έξοδα και η επίδικη απόφαση ακυρώνεται. Μόνο η που θητεία του Σάββα Κυριακίδη για την υπό διερεύνηση περίοδο έληξε, ούτως ή άλλως, το 2020.
Σε κάθε περίπτωση, η «ηθική» δικαίωση του Χρίστου Γεωργίου καταφέρνει ένα ακόμη πλήγμα στην προοπτική επιμήκυνσης της κυπριακής περιπέτειας του Σάββα Κυριακίδη. Η ουσία όμως του ζητήματος που έχει προκύψει είναι άλλη. Η περιβόητη και πολυδιαφημισμένη αναδιάρθρωση φαίνεται ότι ήταν προσωρινή. Τόσοι κόποι, τόσες συνεδρίες, τόση συζήτηση, τόση χαρτούρα να πηγαινοέρχεται και τελικά το όρος έτεκεν με καθυστέρηση μια θέση καλλιτεχνικού διευθυντή. Να υπενθυμίσω ότι εν μέσω αυτής της διαδικασίας, για περισσότερο από τρία χρόνια ο ΘΟΚ παρέμενε ακέφαλος. Όσον αφορά τον διοικητικό διευθυντή, το δεύτερο σκέλος της διαχωρισθείσας θέση του Διευθυντή, καμία εξέλιξη δεν προέκυψε εδώ και τουλάχιστον έξι χρόνια που έχουμε καλλιτεχνικό διευθυντή, ενώ οι πιο απαισιόδοξες εκτιμήσεις θεωρούσαν ότι το θέμα θα είχε λυθεί μέχρι το 2019…
Επειδή είναι κανόνας στην Κύπρο ότι η αναβολή και η καθυστέρηση είναι μήτηρ ματαίωσης, φτάσαμε στο σημείο που ο οργανισμός, δηλαδή το νυν ΔΣ, φλερτάρει σοβαρά με την ιδέα της επιστροφής –ουσιαστικά- στο παλιό μοντέλο. Πόσο σοβαρά; Με κάθε επισημότητα, θα λέγαμε. Αναφέρεται στην έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών σχετικά με τον προϋπολογισμό του ΘΟΚ. Στο στάδιο της εξέτασης, την επιτροπή απασχόλησαν (σκότισαν, θα ήταν πιο σωστή η λέξη) και ζητήματα σχετικά με τη διευθυντική δομή του ΘΟΚ. Ζητήθηκε μάλιστα ενημέρωση σχετικά με το νέο οργανόγραμμα του οργανισμού.
Τοποθετούμενη, η πρόεδρος του ΔΣ Αντιγόνη Παπαφιλίππου ενημέρωσε την επιτροπή ότι η θέση γενικού διευθυντή είναι κενή κι ότι η ίδια εκτελεί και καθήκοντα αναπληρώτριας γενικής διευθύντριας. Και σαν να μη φτάνει αυτό, ενημέρωσε και για την απόφαση επαναφοράς της θέσης του «Γενικού Καλλιτεχνικού Διευθυντή» (sic), η οποία θα είναι με σύμβαση διάρκειας πέντε ετών. Αυτός ο Γενικός Καλλιτεχνικός Διευθυντής θα είναι αρμόδιος για το ρεπερτόριο αλλά και για ορισμένα από τα καθήκοντα του γενικού διευθυντή. Παράλληλα, κρίθηκε αναγκαία και η επαναφορά της μόνιμης θέσης Προϊστάμενου Διοίκησης, υφιστάμενου του ΓΚΔ, στον οποίο θα ανατεθεί και μέρος των καθηκόντων του γενικού διευθυντή (που ακούσαμε αλλά δεν είδαμε).
Με άλλα λόγια, δεν μάς τελείωσε μόνο ο γενικός αλλά και ο καλλιτεχνικός, που τελικά έσονται εις σάρκα μίαν. Το επιχείρημα που προβάλλεται είναι ότι στα κρατικά θέατρα άλλων χωρών η θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή είναι η ανώτατη διευθυντική θέση. Δεν θα μπορούσε δηλαδή ο ΚΔ να είναι υφιστάμενος ενός ΓΔ. Καλά και προς τι όλη η προεργασία, η νομοθέτηση και η ετοιμασία σχεδίων υπηρεσίας, μαζί με τις ανακοινώσεις και την παραφιλολογία που μας κρατούσε απασχολημένους τα προηγούμενα χρόνια; Κάναμε μια τρύπα στο νερό ή έστω δοκιμάσαμε πειραματικά για έξι χρόνια το μοντέλο του ΚΔ και προφανώς στην πράξη δεν μας άρεσε. Και επιστρέφουμε ουσιαστικά στο σημείο μηδέν, εκεί που βρισκόμασταν μέχρι το 2013. Γιατί δεν σημαίνει κάτι πολύ διαφορετικό αυτή η «επαναφορά». Η μόνη διαφορά είναι η μεταφορά κάποιων αρμοδιοτήτων του ΘΟΚ στο Υφυπουργείο Πολιτισμού. Κατά τ’ άλλα, η αναδιάρθρωση αποδείχτηκε γράμμα κενό.
Αναμένουμε με ενδιαφέρον την προκήρυξη της θέσης. Δελφίνοι και ενδιαφερόμενοι σίγουρα θα υπάρξουν πολλοί και προβλέπεται «σφαγή», αλλά κι ακόμη ένα τεστ αξιοκρατίας για… γερά νεύρα.
Ελεύθερα, 7.5.2023