Τα τελευταία δύο χρόνια, τα σχολεία και οι εκπαιδευτικοί, δοκιμάζονται καθημερινά. Ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα που ταλανίζει τα σχολεία, είναι η αδυναμία εξεύρεσης αντικαταστατών και άρα η υποστελέχωσή τους. Αλυσιδωτά προκύπτουν ζητήματα απώλειας διδακτικού χρόνου, ταλαιπωρίας του υπόλοιπου προσωπικού, αλλά και ασφάλειας. Πρωτεύοντα ρόλο στη διαμορφωθείσα κατάσταση έχει η δυστοκία της Επίσημης Πλευράς να λύσει ικανοποιητικά και καταλυτικά τα ζητήματα των αντικαταστάσεων και αντικαταστατών. Ζητήματα που με το πέρασμα των χρόνων, όχι μόνο δεν αμβλύνονται αλλά πολλαπλασιάζονται και γιγαντώνονται! Την ίδια ώρα, το ΥΠΠΑΝ ψάχνει να βρει λύσεις στο πρόβλημα έλλειψης ενδιαφερόμενων εκπαιδευτικών, σε λάθος κατεύθυνση, προκρίνοντας πρακτικές που είναι απλά πρόσκαιρες και αμφιλεγόμενες.
Εδώ και χρόνια, έχει καταγραφεί και αναδειχθεί, πως η μόνη και σίγουρη λύση που θα έπρεπε να τροχοδρομηθεί τάχιστα, είναι η διασφάλιση αξιοπρεπών και δίκαιων συνθηκών εργοδότησης στους αδιόριστους συναδέλφους εκπαιδευτικούς. Στοιχειώδη ωφελήματα και κίνητρα, για να καταστίσουν τον διορισμό σε θέση αντικαταστάτη ελκυστικό. Μόνο με αυτό τον τρόπο, θα λυθούν μόνιμα και αποτελεσματικά οι ελλείψεις και θα προσφερθεί ποιοτική εκπαίδευση στους μαθητές.
Πρόσφατα, μετά από πιέσεις της ΠΟΕΔ, έγινε δεκτό το αίτημα για πληρωμένη άδεια ασθενείας σε αντικαταστάτες, σε περίπτωση νόσησης από Covid-19. Ουσιαστικά για πρώτη φορά, αναγνωρίζεται το δικαίωμα για άδεια ασθενείας σε αντικαταστάτες, κάτι που ζητείτο επισταμένα για δεκαετίες. Θετική κρίνεται επίσης, η ανακοίνωσή της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας που αναφέρει πως η υπηρεσία στη θέση αντικαταστάτη, θα υπολογίζεται στις μονάδες ετών υπηρεσίας που αποτελούν μέρος του συνόλου των μονάδων μετάθεσης. Αιτήματα ανάμεσα σε πολλά άλλα, που είχαν καταγραφεί σε σειρά άρθρων και δημόσιων τοποθετήσεων, εδώ και καιρό. Οι εν λόγω αποφάσεις, σαφέστατα είναι βήματα προς την ορθή κατεύθυνση. Αποτελούν ένα σκαλί, για τη βελτίωση των απαράδεκτων συνθηκών εργασίας των αντικαταστατών και που συντείνουν στην αδυναμία εξεύρεσης ενδιαφερομένων, για κάλυψη των αναγκών στα σχολεία.
Την ίδια ώρα, επιβάλλεται να τροχοδρομηθούν, προς άμεση επίλυση και τα υπόλοιπα βαλτωμένα ζητήματα που εμπίπτουν στο κεφάλαιο «αντικαταστάτες και αντικαταστάσεις». Πρώτιστα, επιβάλλεται να προχωρήσει ο καθορισμός όρων υπηρεσίας των αντικαταστατών και η βελτίωση των συνθηκών εργασίας τους. Σε αυτό το πλαίσιο, πρέπει να διασφαλιστεί η μόνιμη πλέον, κατοχύρωση του αναφαίρετου δικαιώματος των αντικαταστατών σε πληρωμένη άδεια, ανεξαρτήτου υγειονομικών συνθηκών και πανδημίας. Σημαντική επίσης είναι, η επαναφορά του πλήρους ωραρίου εργοδότησης των αντικαταστατών, εξισώνοντάς τους ως ισότιμους συναδέλφους. Η Πολιτεία, πρέπει ακόμη, να μελετήσει την επαγγελματική διασφάλιση των αντικαταστατών και μετά το 2027, χρονιά που καταργείται ο κατάλογος διοριστέων και άρα τους αφήνει μετέωρους. Εξάλλου, η κατάργηση των καταλόγων διοριστέων, αναπόφευκτα θα δημιουργήσει τεράστια προβλήματα και στην εξεύρεση αντικαταστατών, μιας και στους καταλόγους διορισίμων περιλαμβάνονται πολύ λιγότεροι υποψήφιοι. Τέλος, αναμένεται η άμεση εφαρμογή της «δεξαμενής αντικαταστατών» για ολιγοήμερες αντικαταστάσεις. Μια πρακτική που θα βοηθήσει σημαντικά τα σχολεία και θα διασφαλίσει πως δεν θα προκύπτουν σοβαρά προβλήματα υποστελέχωσης.
Για δεκαετίες καταγράφεται η απροθυμία ή η αδυναμία της Επίσημης Πλευράς να εγκύψει στα θέματα των αντικαταστατών. Πρόκειται για ένα διαχρονικό πρόβλημα που με τα χρόνια διογκώνεται, με αλυσιδωτές συνέπειες στην εύρυθμη λειτουργία των σχολείων. Δυστυχώς, η δυστοκία αυτή, έδειξε με τον πιο σκληρό τρόπο τις συνέπειές της, τα τελευταία δύο χρόνια. Μια χρονική περίοδο που τα σχολεία είχαν τεράστια κενά και ανάγκες σε προσωπικό, αλλά στάθηκε αδύνατον να καλυφθούν. Συνεπώς, είναι εκ των ων ουκ άνευ, πως επιβάλλεται να προωθηθούν τάχιστα λύσεις για τις αντικαταστάσεις και τους αντικαταστάτες. Λύσεις που θα βοηθήσουν βραχυπρόθεσμα αλλά και μακροπρόθεσμα τα σχολεία να λειτουργήσουν ομαλά, αλλά και θα δείξουν τον δέοντα σεβασμό και αναγνώριση σε μια πολύ μεγάλη μερίδα συναδέλφων.
* Μέλος Δ.Σ. ΠΟΕΔ, Γενικός Γραμματέας Α.Κί.ΔΑ
