Σύμφωνα με το Υφυπουργείο Καινοτομίας και Έρευνας, για την περίοδο 2021-2027 προβλέπονται πέραν των 150 εκατομμυρίων ευρώ για χρηματοδοτικά προγράμματα που θα διατεθούν μέσω του Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας για ενίσχυση, εκτός των άλλων, της ερευνητικής αριστείας και της καινοτόμου επιχειρηματικότητας. Η διεύρυνση και ενδυνάμωση του τομέα της έρευνας και της καινοτομίας συμβάλλει στην υποστήριξη της αναπτυξιακής πορείας της χώρας, προσελκύει επενδύσεις και προωθεί την ανάγκη για εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό. Άλλωστε, οι νεοφυείς επιχειρήσεις, γνωστές και ως startups, είναι άρρηκτα συνυφασμένες με την οικονομική ανάπτυξη.

Η Κύπρος αποτελεί ελκυστική χώρα για επενδύσεις λόγω του σταθερού πολιτικού και κοινωνικού κλίματος που επικρατεί, όπως επίσης και της γενικής υποστήριξης και ανάπτυξης της επιχειρηματικής κουλτούρας (entrepreneur culture and startup culture). Στον αντίποδα, η γραφειοκρατία και η έλλειψη μεγάλου αριθμού εξειδικευμένων ταλέντων για την υποστήριξη των ολοένα και αυξανόμενων αναγκών των υφιστάμενων και των startup επιχειρήσεων, αποτελούν εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν για να αναπτυχθεί η ανταγωνιστικότητα της χώρας.  

Τα τελευταία χρόνια το κράτος έχει επιδείξει έμπρακτα ότι η καινοτομία είναι υψηλά στην ατζέντα των θεμάτων προτεραιότητάς του, µέσω δράσεων που περιλαμβάνουν την υιοθέτηση νέων θεσμών στο εθνικό σύστημα διακυβέρνησης (π.χ. του θεσμού του Επικεφαλής Επιστήμονα και του Εθνικού Συμβουλίου για Έρευνα και Καινοτομία). Παράλληλα, έχει προωθηθεί πρόσθετη στήριξη σε πρωτοβουλίες που αφορούν την ανάπτυξη ερευνητικών δραστηριοτήτων. 

Υπάρχουν σημαντικές δράσεις στις οποίες μπορεί να γίνει επένδυση, στηρίζοντας μεταξύ άλλων, το επενδυτικό κομμάτι των νεοφυών επιχειρήσεων.

Αυτές οι δραστηριότητες μπορούν να περιλαμβάνουν: 

– Επέκταση των κινήτρων που έχουν λήξει στις 30.6.2021, 

– Ανάπτυξη ή υποβοήθηση της διαδικασίας ανάπτυξης για τη βιομηχανία επιχειρηματικών κεφαλαίων. Υπήρξε διαδικασία για κρατικό ταμείο στήριξης που όμως δεν προχώρησε.

Η επένδυση στην επιχειρηματική καινοτομία, η οποία είναι μια διαδικασία υψηλών απαιτήσεων, αποτελεί όχημα για οικονομική ανάπτυξη την οποία επιβάλλεται ως κράτος να ενισχύσουμε, καθώς θα μας βοηθήσει να πετύχουμε επιδόσεις μακροπρόθεσμης ανάπτυξης με σταθερά και ζωτικά οφέλη για την οικονομία στο σύνολό της. Δεν είναι τυχαίο που χώρες ανά το παγκόσμιο εντάσσουν την καινοτομία και τις νεοφυείς επιχειρήσεις στο χαρτοφυλάκιο των προτεραιοτήτων τους σε σχέση με τις αναπτυξιακές πολιτικές τους.

Είναι αναγκαίο να ληφθούν σαφείς και συγκεκριμένες δράσεις από την πολιτεία. Η δημιουργία ζωνών καινοτομίας, για παράδειγμα, είναι υψίστης σημασίας και σημαντικός πόλος προσέλκυσης ταλέντου, συνδυαστικά με τη συνδεσιμότητα και την εγγύτητα με τα πανεπιστήμια και το κοινωνικό περιβάλλον, σύμφωνα και με σχετική μελέτη της KPMG. Αυτή η ζώνη μπορεί να γίνει σημείο σύγκλισης ερευνητών, επιταχυντών, της βιομηχανίας και επιχειρηματικών κεφαλαίων. 

Ο ρόλος του κράτους πρέπει να είναι υποβοηθητικός και να αποτελεί καθαρά έναν καταλύτη, χωρίς γραφειοκρατία και χρονοβόρες διαδικασίες. Έτσι, θα μπορεί κάλλιστα να είναι πόλος άντλησης και ευρωπαϊκών κονδυλίων αλλά και θα εκμεταλλεύεται σχετικά κεφάλαια. Η προσέλευση ξένων εταιρειών τεχνολογίας είναι μια εν δυνάμει απίστευτη συγκυρία.

Στόχος μας θα πρέπει να είναι να αποτελέσουμε περιφερειακό κέντρο όσον αφορά την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα για τη δημιουργία ενός σύγχρονου και λειτουργικού κράτους, στο οποίο οι πολίτες και οι επιχειρήσεις θα ευδοκιμούν. Εάν και εφόσον καταφέρουμε να εντάξουμε την Κύπρο στον χάρτη προτίμησης για τη δημιουργία βάσεων startups, θα έχουμε τόσο βραχυπρόθεσμo όσο και μακροπρόθεσμο όφελος σαν κράτος, αλλά και θα αναπτυχθούμε σαν κέντρο ανάπτυξης επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Πρέπει, όπως προαναφέρθηκε, να προβούμε σε όλες εκείνες τις ενέργειες που θα μας οδηγήσουν σε αυτό, με κύριο μέλημά μας την εστίαση της κατάρτισης εξειδικευμένου εγχώριου ανθρώπινου δυναμικού.

* Διοικητικός Σύμβουλος και Επικεφαλής της  Ομάδας Επιχειρηματικότητας & Νεοφυών Επιχειρήσεων της KPMG Κύπρου.
Οι απόψεις και γνώμες που διατυπώνονται στο παρόν είναι αυτές του συγγραφέα και δεν εκπροσωπούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις και γνώμες της KPMG Limited. Η επωνυμία και το λογότυπο της KPMG είναι εγγεγραμμένα εμπορικά σήματα, τα οποία χρησιμοποιούνται κατόπιν άδειας από τις ανεξάρτητες εταιρείες-μέλη του παγκόσμιου οργανισμού της KPMG.