Η πανδημία που μας δέρνει είναι απόρροια μαζικής ανευθυνότητας. Της μήτρας της κακοδαιμονίας που γέννησε τον κορωνοϊό. Η εμφάνιση του ιού ταυτίζεται λογικά με την έλλειψη κάθε πρωταρχικής προστατευτικής μέριμνας. Οι εγκέφαλοι που διεκδικούν στα χέρια τους την τύχη μας, θεώρησαν εν τη σοφία τους την επιδημία γρίπη και ενώ τα συμπτώματα έπαιρναν αράδα δρόμους και σοκάκια, οι φωστήρες μας κυκλοφορούσαν σε πολιτείες και χωριά αλιεύοντας υποστήριξη για όσα έμελλαν να μας φορτώσουν . Και ούτε ματζούνια δεν έδιναν για την αποσόβηση του κακού, αν και έβλεπαν, παρά τη μυωπία τους, την εξόδιο ακολουθία των νεκρών να πείθει ότι η επιδημία θα εξελισσόταν σε πανδημία. Και ενώ τα φαινόμενα έπειθαν ότι στο Νησί επανέκυπταν μερόνυχτα κατάρας, όπως στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, με τη φυματίωση και αντηχούσαν οι θρήνοι για τα θύματα των ακατάσχετων αιμοπτύσεων που γέμιζαν τα νεκροταφεία, οι αμαξάρηδες της ατυχίας ελάμνιζαν τα άλογα να τρέχουν για το κέρδος. Ο Παγκόσμιος Πόλεμος σαν να έστησε εμπόδια στη φυματίωση με τους δικούς του πύργους του θανάτου και την επιδημία των πνευμόνων αλλά έστησαν μακάβριο χορό τότε τα κανόνια και τα μυδράλια. Ακολούθησαν η Ισπανική και η Ασιατική Γρίπη του 1957 όταν η Κύπρος αγρυπνούσε με το λαϊκό βήξιμο που έσχιζε τα στήθη, αλλά κι εκείνο το κακό έφυγε επειδή το αντιμετώπισε η κοινωνία με τους τρόπους ιαματικής φύλαξης που ήταν παραδοσιακοί. Ο κόσμος πρόσεχε κι έπαιρνε τα καταπότια της εποχής. Θυμάμαι τον Άγγλο γιατρό των Κρατητηρίων που μας έδινε κάτι χάπια με τις κουταλιές. Τα έλεγαν APC κι ήταν υποκατάστατα της ασπιρίνης. Έσπαζες το πόδι σου, σου έδινε APC. Έβηχες; Το ίδιο. Έφτυνες αίμα; APC. Και το βήξιμο διέκοπτε εξέλιξη και δημιουργία. Οπότε η αντίσταση σάλπισε την υποχρέωση με μνήμη και μυαλό. Ο νους αναζητούσε φάρμακα από το παρελθόν και η λαϊκή σοφία εφεύρισκε θεραπείες από τις γιαγιάδες. Τα γηρατειά θεράπευαν με τα δικά τους βότανα την επιδημία. Και η νιότη επιστράτευε τις δυνάμεις της κι αντιμετώπιζε το κακό. Τα ξυπόλυτα παιδιά σήκωναν τα μανίκια κι έπαιρναν σειρά μπροστά στον εμβολιαστή που ήταν συνήθως ο υπεύθυνος της ομάδας των «κουνουψήδων» που ράντιζαν τα λιμνάζοντα νερά με DDT. Και η Ασιατική έπαιρνε δρόμο. Όσο για τα κρυολογήματα αντιμετωπίζονταν με τα… παπούτσια. Φορούσαν τα παιδιά παπούτσια τρώγοντας ξύλο κι οι πλάτες τους σημαδεύονταν από τις βεντούζες. Ο άνθρωπος αναζητούσε θεραπείες από το Ιπποκράτειο παρελθόν. ΄Όπως με τον τύφο, τη μαλάρια, την ελονοσία. Αποκτούσε πειθαρχία στις εντολές της ανάγκης. Μελετούσε τα βήματά του. Πρόσεχε πού πατούσε. Απέφευγε τις επιπολαιότητες και τις κακοτοπιές. Αντίθετα με τα σημερινά που βλέπουν τον γκρεμό αλλά πέφτουν μέσα. Και πατούν στα λιμνάζοντα νερά επιλέγοντας τον αυτοτραυματισμό, για να καταλήξουν στο νοσοκομείο ή στο νεκροταφείο. Η άσκεφτη, ολέθρια κατάπτωση στον χαμό. Ρουφούν τον ιό στις πανδαισίες αν και διαισθάνονται τους κινδύνους. Αγκαλιάζουν τον θάνατο χορεύοντας με καταστροφική ηδυπάθεια.
Και το ένα έφερε το άλλο μέχρι που κατάφθασε ο κορωνοϊός με τα φέρετρά του και τις ασυνόδευτες πομπές προς τον Ακάτω Κόσμο. Και το χειρότερο, άλλαξαν μεν οι συνθήκες της ζωής αλλά το μυαλό δεν επανήλθε στην παλιά του θέση. Μάταια οι επιστήμονες κρούουν τους κώδωνες των κινδύνων. Οι συμβουλές για περιορισμό στο σπίτι πάνε του βρόντου. Οι νέοι πηδούν από τα παράθυρα και μετατρέπονται σε νυκτοβάτες εραστές του θανάτου. Σε άλλες χώρες πεθαίνουν εκατομμύρια από την πανδημία. Σ’ εμάς τα μοιρολόγια είναι, ως τώρα λιγότερα, αλλά τα μαύρα σύννεφα σκουντρώνουν το ουράνιο στερέωμα και προμηνύουν καταιγίδες. Και όμως η λογική δεν αποκαθίσταται, αν και η λειτουργία της συνεχίζεται στον ίδιο εγκέφαλο και οι μηχανισμοί της ίδιοι με τους προηγούμενους.
Ό κόσμος διαθέτει τα εγκεφαλικά του μέσα να αποφύγει τις Συμπληγάδες και να επιμηκύνει την οδό προς τας αιωνίους μονάς. Νέοι και γέροι οφείλουν να επανέλθουν στις δοκιμασμένες νοοτροπίες του παρελθόντος. Να κατοχυρώνονται λογικά με τις υπαγορεύσεις των υποδείξεων της σωφροσύνης. Να ζουν στα σπίτια τους, με τις οικογένειές τους. Περιορισμένοι, καθώς παροτρύνει ο νους που λειτουργεί σωστά. Στα χρόνια των Εγγλέζων οι αποικιοκράτες καθιέρωσαν τον «κατ’ οίκον περιορισμό». Απαγόρευαν τις βόλτες, τις συγκεντρώσεις. Και στους δρόμους καραδοκούσε ο θάνατος για όποιο δεν συμμορφωνόταν με τα διατάγματα. Στο Μηλικούρι οι Εγγλέζοι σκότωσαν ένα κωφάλαλο παιδάκι γιατί δεν υπάκουσε στην στρατιωτική προσταγή του ALT. Στη Γιαλούσα πυροβόλησαν και τραυμάτισαν έναν τυφλό. Κι αλλού έσπαζαν τα κόκκαλα αγροτών που βγήκαν στην αυλή να ποτίσουν τα ζώα τους. Και στο Παγκύπριο χτυπούσε το πόδι ο Σπυριδάκις και χίλια θηρία μέρωναν. Υπήρχε υπακοή, πειθαρχία. Ακόμα και οι ανυπότακτοι Έλληνες πειθαρχούσαν στην ανάγκη. Και η Παιδεία δημιουργούσε ανθρώπους συγκροτημένους. Πειθαρχούσαν για να επιβιώσουν και να βαδίσουν σωστά στη ζωή τους. Σήμερα; Σήμερα τα προστάγματα της φρόνησης ανατράπηκαν. Η νεολαία κάνει ό,τι θέλει και κουτουλλά στον τοίχο. Χαροπαλαίει στα νοσοκομεία. Ο ήρεμος νους ξέρει την αιτία της κακοδαιμονίας. Βλέπει το απαίσιο πρόσωπο της θανατικής πανδημίας. Και μπορεί να την αντιμετωπίσει στη βάση της. Από το θρανίο του νηπιαγωγείου, του δημοτικού, του γυμνασίου. Το υπουργείο Παιδείας υποχρεούται να αναπτύξει οργανωμένη αγωγή και πειθαρχία για να σώσει ό,τι προφτάσει… Και να διδάξει τη νιότη πως οι μάχες της ζωής διεξάγονται κατόπιν μελέτης και προπαρασκευής που προλαμβάνουν τη συντριβή.
