Η λογική –επιχειρηματιών και πολιτικών δυνάμεων– που υποστηρίζει πως την οικονομία την κατέστρεψαν οι μισθοί και η Αυτόματη Τιμαριθμική Αναπροσαρμογή (ΑΤΑ) είναι λάθος. Είναι ακραία τοποθέτηση που απορρίπτεται. 

Στα τελευταία πρόσφατα χρόνια, η καταστροφή της κυπριακής οικονομίας προέκυψε κυρίως από την αλόγιστη επέκταση του τραπεζικού τομέα και από τα ψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, τα οποία βεβαίως δεν δημιουργήθηκαν από τους μισθούς και τα ωφελήματα που απολαμβάνουν σ’ αυτό τον τόπο οι μισθωτοί πολίτες. 

Αυτά τα δύο, σε συνδυασμό με την ατολμία και την αναβλητικότητα της τότε κυβέρνησης να λάβει έγκαιρα διορθωτικά μέτρα, οδήγησαν την Κύπρο στο χείλος της χρεοκοπίας.  Ήταν την περίοδο 2008-2013, που έχει γραφτεί με μαύρα γράμματα. 

Επανερχόμενοι στα ελλείμματα, αυτά αποτελούν προϊόν του κράτους, που διαχρονικά και αποδεδειγμένα είναι σπάταλο, δυσκίνητο, γραφειοκρατικό, με πλήθος δαιδαλώδεις διαδικασίες, που βραχυκυκλώνουν και τορπιλίζουν την πρόοδο και την ανάπτυξη. 

Υπερασπιζόμενοι σήμερα εκ νέου τους μισθούς και την ΑΤΑ επαναλαμβάνουμε για πολλοστή φορά πως η διάβρωση της ανταγωνιστικότητας της κυπριακής οικονομίας οφείλεται στη χαμηλή παραγωγικότητα, η οποία ακολουθεί διαρκή φθίνουσα πορεία.  Οφείλεται επίσης στη σοβαρή βραδυδικία που παρατηρείται στην απονομή της δικαιοσύνης, όπως επίσης και στη διαφθορά. Σοβαροί επενδυτές δεν επενδύουν σε χώρες όπου υπάρχουν τα όσα προαναφέραμε. 

Είμαστε περισσότερο από βέβαιοι πως το εργατικό κόστος και η ΑΤΑ είναι αθώα. Άλλωστε, με κυβερνητικές αποφάσεις τα περιορίσαμε, τα παγοποιήσαμε, τη δε ΑΤΑ την καταβάλλουν οι εργοδότες κατά το ήμισυ. Όμως, βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας δεν είδαμε. Αντίθετα, την περίοδο της χρηματοοικονομικής κρίσης, όταν όλα παγοποιήθηκαν, είδαμε αύξηση της επιχειρηματικής ρευστότητας και αύξηση της κερδοφορίας των επιχειρήσεων. Αυτή η διαπίστωση ανήκει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τεκμηριώνεται απόλυτα από τους Εθνικούς Λογαριασμούς που εκδίδει η Στατιστική Υπηρεσία της Κύπρου. 

Στο μεταξύ, σε μια άλλη εξέλιξη, επιβεβαιώθηκε εκ νέου πως «οι αυξήσεις των μισθών δεν ανατροφοδοτούν τον πληθωρισμό» όπως υποστηρίζουν αρκετοί εργοδότες, που υπό το πρόσχημα της ανατροφοδότησης του πληθωρισμού αρνούνται να δώσουν αυξήσεις. 

Όπως αναφέρει η ελλαδική εφημερίδα «Το Βήμα», στην έκδοση της στις 20 Φεβρουαρίου 2022, «το σπιράλ της ανατροφοδότησης των μισθών και των τιμών αποτελεί ένα μύθο: ο πληθωρισμός ωθεί τους μισθούς προς τα κάτω και όχι προς τα πάνω», εξηγεί στη Wall Street Journal o Τζατζ Γκλοκ, πρώην καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Δυτικής Βιρτζίνια και νυν εκτελεστικός διευθυντής πολιτικής του Cicero Institute που εδρεύει στο Τέξας των Ηνωμένων Πολιτειών. 

Όσοι επιμένουν στο αντίθετο, βρίσκονται σε λάθος πορεία που στηρίζεται και εδράζεται σε μια οικονομική ιδέα και αντίληψη που οδηγεί σε λάθος πολιτικές, επισημαίνει ο Αμερικανός επιστήμονας. 

Επείγει λοιπόν η προστασία της αγοραστικής αξίας των μισθών, μέσα από την πλήρη καταβολή της ΑΤΑ, ενώ θα πρέπει να δοθούν και αυξήσεις (πάντα με τεκμηρίωση), ώστε να συνεχίσουν οι πολίτες να μπορούν να ζουν και να καταναλώνουν. 

Άλλωστε, είναι αποδεδειγμένο πως η ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας κατά κανόνα γίνεται μέσα από την κατανάλωση, κυρίως την ιδιωτική. 

* Οικονομολόγος – Δημοσιογράφος