Πριν από μερικές ημέρες, είχα την ευκαιρία, μαζί με αντιπροσωπεία της ΔΗΠΑ – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων, να συναντηθούμε με την Υπουργό Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, Νατάσα Πηλείδου και τους συνεργάτες της, για να συζητήσουμε μια σειρά θεμάτων όπως: το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, η περαιτέρω προώθηση της αειφόρου και βιώσιμης ανάπτυξης και των συστημάτων από ΑΠΕ, ο σχεδιασμός των γεωτρήσεων, η νεανική και γυναικεία επιχειρηματικότητα, αλλά και θέματα της βιομηχανίας, ευρύτερα.
Η Δημοκρατική Παράταξη – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων, διατηρεί πολύ ξεκάθαρες και ολοκληρωμένες θέσεις καθώς και έντονο ενδιαφέρον όσον αφορά στην Οικολογία και την Πράσινη Ανάπτυξη. Για να μπορέσουν όμως να σημειωθούν βήματα προς τα εμπρός σε αυτά τα ζητήματα, θωρούμε ότι οι πολιτικές δυνάμεις, οφείλουν να αφήσουν τον τομέα της ενέργειας, έξω από αντιπαραθέσεις και μικροπολιτικές σκοπιμότητες.
Επισημαίνω καταρχήν, ότι ως Κυπριακή Δημοκρατία, έχουμε την υποχρέωση να ευθυγραμμιστούμε με τις αρχές και οδηγίες της Πράσινης Συμφωνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό, οφείλουμε επίσης, εκεί και όπου χρειάζεται, να βελτιώσουμε και να ενισχύσουμε τη Στρατηγική μας στον τομέα της Ενέργειας, στη βάση και του εγκεκριμένου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα 2021 – 2030 αλλά και να σχεδιάσουμε περαιτέρω πως θέλουμε τον τόπο μας ενεργειακά, το 2050.
Εξάλλου, δεν είναι τυχαίο που ο δεύτερος άξονας του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας που αφορά στην αξιοποίηση πόρων ύψους €1,2 δις, είναι η επιτάχυνση της μετάβασης σε μια πράσινη οικονομία. Για το σκοπό αυτό καταθέσαμε τις προτάσεις μας ως παράταξη, το Φεβρουάριο του 2021 και είμαστε ικανοποιημένοι καθώς κάποιες από αυτές, έχουν ήδη υιοθετηθεί από την Πολιτεία.
Δεδομένου και του γεγονότος ότι ως Κύπρος, εξακολουθούμε δυστυχώς να χρησιμοποιούμε το μαζούτ, ένα ρυπογόνο ορυκτό για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, θεωρούμε ότι έφθασε επιτέλους ο καιρός, να συζητήσουμε με ειλικρίνεια και αποφασιστικότητα, τρόπους με τους οποίους, αφενός, θα κινηθούμε προς πραγματικά πιο «πράσινες» επιλογές παραγωγής ενέργειας και αφετέρου, θα μπορέσουμε να επιτύχουμε ουσιαστική μείωση στην τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, θεωρούμε ότι μπορούμε να εξετάσουμε διάφορες λύσεις ή συνδυασμούς λύσεων, όπως:
•Την επιτάχυνση των διαδικασιών της ΔΕΦΑ για έλευση του Φ/Α για ηλεκτροπαραγωγή, κάτι που σύμφωνα με υπολογισμούς της ΑΗΚ, θα έχει τη δυνατότατα να μειώσει το κόστος παραγωγής ηλεκτρισμού έως και 25%.
•Τη θεσμοθέτηση διάφανων διαδικασιών από μέρους της ΑΗΚ για την αγορά καυσίμου με διάφορα οικονομικά εργαλεία (π.χ. options και futures), για τη διασφάλιση καυσίμου σε μακροχρόνια βάση, όταν οι τιμές είναι χαμηλές.
•Τον εξορθολογισμό της ΑΗΚ με στόχο τη βελτιστοποίηση της λειτουργίας του οργανισμού (πάντοτε στο πλαίσιο λειτουργίας της ως οργανισμού δημόσιας ωφελείας) για συγκράτηση και μείωση των λειτουργικών δαπανών, κάτι που θα μετακυλιστεί στους καταναλωτές.
•Τη μείωση του ΦΠΑ (πχ. με κάλυψη ποσού από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου/(ρύπων), που σήμερα οδηγούνται στο πάγιο ταμείο).
•Την κάλυψη μέρους των αυξήσεων από τα αποθεματικά της ΑΗΚ (όπως έχει ήδη ανακοινωθεί για αυτή την περίοδο).
•Τη μείωση των χρεώσεων για τη χρήση του δικτύου και τις επικουρικές υπηρεσίες, πράγμα που έχει τροχοδρομηθεί και μας ικανοποιεί.
•Άμεση ολοκλήρωση της χωροθετικής πολιτικής για έργα των ΑΠΕ και η επαναδημιουργία του One Stop Shop στις αδειοδοτήσεις έργων από ΑΠΕ, ώστε να επιταχυνθεί η περαιτέρω διείσδυση έργων ΑΠΕ στην κυπριακή αγορά, απρόσκοπτα και χωρίς στρέβλωση της αγοράς.
•Την αξιοποίηση της παραγόμενης ενέργειας από συστήματα των ΑΠΕ που βρίσκονται στο λεγόμενο «μεταβατικό πλαίσιο», εφαρμόζοντας τη μέθοδο της «κατώτερης και ανώτερης τιμής πώλησης της ενέργειας στην ΑΗΚ, αντί του εκάστοτε κόστους αποφυγής» όπως γίνεται σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες, μέχρι να δουλέψει ο πραγματικός ανταγωνισμός.
Οφείλουμε να δούμε μπροστά και έξω από το κουτί και να θέσουμε ως προτεραιότητες, σύγχρονες πρακτικές όπως:
•τη λειτουργία των Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας,
•την ένταξη των πλωτών μονάδων ΑΠΕ – ακολουθώντας το παράδειγμα πιο προηγμένων χωρών, όπως είναι η Αγγλία και η Γαλλία και εφαρμόζοντας στην πράξη τη γαλάζια ενέργεια,
•την καθιέρωση των ενεργειακών κοινοτήτων χωρίς αποκλεισμούς, προς όφελος των πολλών, με σεβασμό και προστασία στο περιβάλλον,
•τη μεθοδική μετάβαση στις έξυπνες πράσινες πόλεις,
•τη δημιουργία μονάδας καύσης οικιακών στέρεων αποβλήτων με προοπτική παραγωγής ηλεκτρισμού από τα απόβλητα,
• την ενθάρρυνση για τη δημιουργία υβριδικών σταθμών παράγωγης ηλεκτρισμού με προτεραιότητα στις ΑΠΕ, εμβολιάζοντας ουσιαστικά την ανταγωνιστική αγορά ηλεκτρισμού.
Πέραν των πιο πάνω, ως Δημοκρατική Παράταξη – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων, προτείναμε με αφορμή το θέμα που προέκυψε για τις ενέργειες της μείωσης της τιμής του ηλεκτρισμού, τη θεσμοθέτηση και σύγκληση ενός άτυπου Πολιτικού Ενεργειακού Σώματος, το οποίο θα συνεδριάζει υπό την Προεδρία του εκάστοτε Υπουργού Ενέργειας, σε ειδικές περιπτώσεις, με τη συμμετοχή όλων των κοινοβουλευτικών κομμάτων, των εμπλεκόμενων Υπουργείων (πχ. Οικονομικών) και αν χρειάζεται επίσης, των οργανωμένων συνόλων και Συνδέσμων αναλόγως τεχνολογίας, του ΔΣΜΚ, του ΔΣΔ, της ΑΗΚ και της ΡΑΕΚ όπου το επιτρέπει η νομοθεσία ως ανεξάρτητος Ρυθμιστής. Σκοπός αυτού του Σώματος, δεν θα είναι η λήψη θεσμικών αποφάσεων, αλλά η χάραξη μιας ενιαίας πολιτικής στον τομέα της ενέργειας, κυρίως προπαρασκευαστική με την προσπάθεια για περαιτέρω συναίνεση και συναντίληψη σε νομοσχέδια και άλλα σημαντικά θέματα όπου στο τέλος τα κοινοβουλευτικά κόμματα θα νομοθετήσουν (όπως η ρύθμιση της αγοράς ηλεκτρισμού, η προώθηση και ενθάρρυνση της χρήσης των ΑΠΕ, τα πιθανά νομοθετικά κενά ή οι στρεβλώσεις για το μοντέλο αγοράς που θα εφαρμόσει η Κυπριακή Δημοκρατία, η αύξηση του ηλεκτρισμού, η βελτίωση ή/και αναβάθμιση του ενεργειακού σχεδιασμού, κ.α).
Στη Δημοκρατική Παράταξη – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων έχουμε κτίσει μια εξειδικευμένη ομάδα εργασίας γι’ αυτό τον Τομέα, τον οποίο θεωρούμε πολύ σημαντικό για το παρόν και το μέλλον της πατρίδας μας. Έχουμε πολλά να πάρουμε από την Ευρώπη για να βελτιώσουμε το περιβάλλον και την πράσινη ανάπτυξη της Κύπρου μας.
Είμαστε πεπεισμένοι, ότι όλοι μαζί συλλογικά, σοβαρά και υπεύθυνα, μπορούμε να λάβουμε εκείνες τις αποφάσεις οι οποίες θα δώσουν επιτέλους, τις πιο ικανοποιητικές λύσεις, με στόχο πάντα, τόσο την προστασία του περιβάλλοντος, όσο και τη μείωση της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος, για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις μας.
*Πρόεδρος ΔΗΠΑ – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων