To πραξικόπημα στη Μιανμάρ την 1 Φεβρουαρίου, 2021 από το στρατό θύμισε παλιές εποχές στη χώρα. Η Μιανμάρ, γνωστή και ως Βιρμανία, απελευθερώθηκε από τους Βρετανούς το 1948 μαζί με τις Ινδίες. Από το 1962 μέχρι το 2011 διοικείτο από τις στρατιωτικές δυνάμεις της χώρας. Αργότερα μια νέα κυβέρνηση κινείτο προς την επιστροφή στην ομαλότητα.
Η πιο γνωστή προσωπικότητα της χώρας, Αούνγκ Σαν Σου Κι, συνελήφθη μαζί με άλλους δημοκρατικά εκλελεγμένους ηγέτες της χώρας.
Η Σου Κι είναι θυγατέρα του ήρωα της ανεξαρτησίας στρατηγού Αούνγκ Σαν, που δολοφονήθηκε λίγο πριν την ανεξαρτησία της χώρας. Ήταν δημοφιλής στη Μιανμάρ, παρ’ όλο που έμεινε χρόνια σε κατ’ οίκον περιορισμό. Ήταν περιορισμένη από το 1989 μέχρι το 2010. Εθεωρήθη σαν ένας φάρος της δημοκρατίας και της απονεμήθη το βραβείο Nόμπελ για την ειρήνη το 1991. Η διεθνής της φήμη αμαυρώθη τελευταία λόγω της υπόθεσης της εθνοτικής ομάδας των μουσουλμάνων Ροχίνγκια και τη διεξαγωγή εθνοκάθαρσης της πληθυσμιακής αυτής ομάδας από τις κυβερνητικές δυνάμεις. Οι κατακριτές της την επέκριναν διότι, κατ’ εκείνους, δεν καταδίκασε τους στρατιωτικούς για αυτό το θέμα.
Η Σου Κι τον Νοέμβριο του 2015 θριάμβευσε στις εκλογές της Μιανμάρ και έγινε ο ουσιαστικός ηγέτης της χώρας.
Στις τελευταίες εκλογές του Νοεμβρίου του 2020 κέρδισε πάλι τις εκλογές εναντίον του κόμματος που υποστηρίζετο από το στρατό.
Λόγω αυτού οι στρατιωτικοί έκαμαν το πραξικόπημα της 1ης Φεβρουαρίου, 2021 και συνέλαβαν όλους τους δημοκρατικούς αρχηγούς συμπεριλαμβανομένης της Σου Κι και του συμμάχου της, προέδρου Ουίν Μιντ.
Το πραξικόπημα προκάλεσε διαδηλώσεις διαμαρτυρίας στη Μιανμάρ με θύματα αρκετούς πολίτες μεταξύ των οποίων την εικοσάχρονη Μία Θουάτε Κάινγκ, που σκοτώθηκε από μια σφαίρα των δυνάμεων ασφαλείας.
Ξένες δυνάμεις καταδίκασαν το πραξικόπημα, όπως οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ καταδίκασε «την χρήση θανατηφόρας βίας στη Myanmar» (βλ. «Le Monde», 21/2/2021, International, Birmnie.) To ίδιο και η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Θα δούμε τη πρόοδο της κρίσης στη συνέχεια. Όπως πάντα, πίσω από τη κρίση, βρίσκονται επίσης τα διάφορα συμφέροντα των μεγάλων δυνάμεων.
* Δικηγόρος, Διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών & Διεθνών Σχέσεων (Η.Ε.Ι., Γενεύης Ελβετίας), πρώην μέλος της Γραμματείας του ΟΗΕ στο Τμήμα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
