Μια χρονιά που άρχισε με εξαίρετους οιωνούς, μετατράπηκε νωρίς σε μια από τις μεγαλύτερες δοκιμασίες που γνώρισε ο σύγχρονος κόσμος.
Όσα γνωρίζαμε μέχρι τον Φεβρουάριο του 2020 ως αυτονόητα και δεδομένα, διακόπηκαν βίαια και τέθηκαν σε καθεστώς προσωρινής αναστολής που παρατείνεται βασανιστικά.
Οι οικονομίες όλων των χωρών μετρούν ζημιές κολοσσιαίων μεγεθών, μαζί με όλες αναπόφευκτα και η δική μας. Ωστόσο, οι απώλειες της κυπριακής οικονομίας έχουν ξαφνιάσει ευχάριστα για μια ακόμα φορά, καθώς η συρρίκνωση κατά 5,1% του ΑΕΠ είναι σαφώς χαμηλότερη από τις αρχικές εκτιμήσεις αλλά και από το 6,8% που είναι ο μέσος όρος μείωσης του ΑΕΠ της Ευρωζώνης.
Η Ομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων (ΟΕΒ), από νωρίς μπήκε μπροστά για να ανταποκριθεί στο μέγεθος της πρόκλησης και να δικαιώσει τις προσδοκίες του επιχειρηματικού κόσμου αλλά και κάθε Κύπριου πολίτη. Με ακατάπαυστη, συγκροτημένη και ενδελεχή ενημέρωση και με παραγωγή προτάσεων πολιτικής, η ΟΕΒ καταξιώθηκε στην συλλογική συνείδηση ως πρωταγωνιστική δύναμη στην μάχη για αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας.
Ένα χρόνο μετά όμως, ήρθε η ώρα του επιτελικού σχεδιασμού της επιστροφής στην κανονικότητα. Μετά από δύο παγκύπρια lockdowns, ένα τοπικό σε δύο επαρχίες και αναρίθμητα κλαδικά, τομεακά και οριζόντια μέτρα, περιορισμούς και απαγορεύσεις στην οικονομική και κοινωνική δραστηριότητα, ήρθε η ώρα να βγούμε δυναμικά μπροστά.
Πολίτες και επιχειρήσεις έχουν δώσει στο σύστημα υγείας της χώρας, επαρκή χρόνο για να οργανωθεί κατάλληλα και έχουν συνεργαστεί σε ό,τι τους ζητήθηκε από τις αρμόδιες Αρχές.
Πρέπει ωστόσο με λύπη να προσθέσω ότι έχουμε με αμηχανία παρακολουθήσει επιδημιολόγους και άλλους συμβούλους, να αλληλοαναιρούνται και ενίοτε να αυτοαναιρούνται, με εισηγήσεις που μετουσιώνονται σε Διατάγματα που συνεπάγονται μεγάλο κόστος για τα δημόσια οικονομικά, για τις επιχειρήσεις, για τους εργαζόμενους και για τους πολίτες.
Ένα χρόνο μετά μειώνεται επικίνδυνα το οικονομικό, κοινωνικό και ψυχολογικό απόθεμα, οι αντοχές εξαντλούνται και όσο επιχειρήσεις παραμένουν αδρανείς, πολλαπλασιάζονται οι πιθανότητες ο δρόμος της αδράνειας να είναι χωρίς επιστροφή και η βλάβη στην εθνική οικονομία να είναι ανήκεστος.
Ένα χρόνο μετά, αν δεν επαναδραστηριοποιηθούμε αμέσως, κανένα κρατικό μέτρο στήριξης της απασχόλησης δεν μπορεί να αποτρέψει απολύσεις και καμιά επιδότηση του λειτουργικού κόστους των επιχειρήσεων δεν μπορεί να αποτρέψει χρεοκοπίες.
Αφού βεβαιωθούμε ότι έχουμε προστατέψει τους ευπαθείς συμπολίτες μας με εμβολιασμούς και με αποτελεσματική περίθαλψη σε περίπτωση νοσηλείας, πρέπει να αρθούν τα περιοριστικά μέτρα στην οικονομική δραστηριότητα.
Δεδομένου ότι μεριμνούμε έτσι ώστε ουδείς θα εκτεθεί σε κίνδυνο της ζωής του, μπορούμε και πρέπει να επιστρέψουμε στην κανονικότητα μεριμνώντας για την αποτελεσματική επιτήρηση εφαρμογής των πρωτοκόλλων και την επιβολή αποτρεπτικών κυρώσεων στους παραβάτες. Όταν μια επιχείρηση παραβιάζει τα πρωτόκολλα, να κλείνει ο παραβάτης, να μην κλείνει συλλήβδην όλος ο κλάδος.
Πρέπει να ληφθούν γρήγορα θαρραλέες αποφάσεις στην λογική του «cost and benefit analysis». Πρέπει να εκπαιδευτεί ο πληθυσμός να συνυπάρχει με τον ιό, να μάθουμε ότι η ζωή συνεχίζεται με τον κορωνοϊό ως μέρος της καθημερινότητας μας, ως παράμετρος της πραγματικότητας μας και ως στοιχείο της νέας κανονικότητας μας. Μιας κανονικότητας που δεν θα καταστέλλει την οικονομική δραστηριότητα και δεν θα θέτει στο standby τις ζωές μας.
*Γενικός Διευθυντής ΟΕΒ
