Η ημερομηνία, περί τα τέλη Απριλίου 2021 έχει οριστεί και η εκπρόσωπος του Γενικού Γραμματέα, Τζέιν Χολ Λουτ επανήλθε στην Κύπρο για να ετοιμάσει το έδαφος της «άτυπης» Πενταμερούς  διάσκεψης.

«Οι οδηγίες  μου από το Συμβούλιο Ασφαλείας αναφέρονται σε Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία (ΔΟΕ). Αυτές όμως οι οδηγίες δεν αποτελούν κώλυμα για τις πλευρές να φέρουν στο τραπέζι και άλλες ιδέες…», ήταν ουσιαστικά η δήλωση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, εις απάντηση της απαίτησης της Τουρκίας και του ψευδοκράτους για συνομιλίες με σκοπό  λύση δύο κρατών στην Κύπρο. Είναι γεγονός ότι όταν κάποιοι προσέρχονται σε συνομιλίες με τη δήλωση «όλα στο τραπέζι», τίποτα δεν τους εμποδίζει να ζητούν λύση δύο κρατών. Αυτή όμως η τουρκική προσέγγιση, εφόσον έχει γίνει αποδεκτή, δεν αποτελεί κώλυμα ούτε για την ε/κ πλευρά, σε συνεννόηση πάντα με την Ελλάδα, να προσέρχεται στο τραπέζι για να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις από εκεί είχαν μείνει, αλλά με κάποιες διορθώσεις, και ταυτόχρονα να προβάλλει τις δικές της νέες ιδέες/ απαιτήσεις.

Η πρώτη ιδέα που η ε/κ πλευρά δύναται και πρέπει να προβάλει, είναι η ανάγκη στην άτυπη Πενταμερή να προσκληθεί επίσημα για να λάβει μέρος και η Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ), που είναι το πλέον ενδιαφερόμενο μέρος στη διαδικασία. Πρόκειται για ανεξάρτητο κυρίαρχο κράτος, μέλος του ΟΗΕ, της ΕΕ, του Συμβουλίου της Ευρώπης, της Κοινοπολιτείας, της Γαλλοφωνίας… μέρος του οποίου ευρίσκεται υπό την κατοχή άλλου κράτους, την Τουρκία, που έχει προσκληθεί στην «άτυπη» Πενταμερή. Δεν νοείται να προσκαλείται η κατοχική Τουρκία και η «…υποτελής στην Τουρκία τοπική διοίκηση…» όπως την αποκαλεί απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και να μη προσκαλείται η Κυπριακή Δημοκρατία, όταν ολόκληρη η κυπριακή επικράτεια έχει καταστεί κράτος-μέλος της ΕΕ, με προσωρινή εξαίρεση των κατεχομένων εδαφών από την αναγκαστική εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου. Γι’ αυτό, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, υπό αυτή του ακριβώς την ιδιότητα, θα πρέπει τάχιστα να αποστείλει σχετική επιστολή στον ΓΓ του ΟΗΕ, ζητώντας όπως η Κυπριακή Δημοκρατία προσκληθεί και αυτή στην «άτυπη» Πενταμερή για να λάβει μέρος. Ύστατη υποχώρηση θα είναι η συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας ως ενεργός παρατηρητής μαζί με την ΕΕ. Την απαίτηση αυτή θα πρέπει να την επαναλάβει και κατά την εναρκτήρια δήλωση του στην Πενταμερή. Ανεξάρτητα εάν αυτή γίνει αποδεκτή. Θα πρέπει όμως να καταγραφεί. Ό,τι καταγράφεται παραμένει.

Ταυτόχρονα ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας θα πρέπει να απαιτήσει όπως η διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού εξελιχθεί και  δομηθεί πάνω σε απλές, καθαρές θέσεις αρχής, που πρέπει να γίνουν αποδεκτές από όλες τις πλευρές:

– Κανονικό φυσιολογικό, ανεξάρτητο, κυρίαρχο, λειτουργικό Κράτος με όλα τα δικαιώματα και υποχρεώσεις που πηγάζουν από τον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ, από το ευρύτερο Διεθνές Δίκαιο και από το Δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χωρίς ξένους στρατούς και εγγυήσεις (διεθνής πτυχή).

– Κράτος δημοκρατικό όπου θα διασφαλίζονται τα ανθρώπινα και πολιτικά δικαιώματα όλων των νόμιμων κατοίκων, όπως αυτά καταγράφονται στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων -ΕΣΔΑ, στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο ευρύτερο κοινοτικό κεκτημένο και είναι συμβατό με τις σύγχρονες δημοκρατικές αντιλήψεις (εσωτερική διακυβέρνηση).

Θωρακισμένος με τις πιο πάνω λογικές ανυποχώρητες δηλώσεις/θέσεις, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να προσέλθει στην «άτυπη» Πενταμερή.

* Δικηγόρος, διεθνολόγος, κοινωνιολόγος.