Με αυτό τον τίτλο είναι η νέα ποιητική συλλογή της Μυριάνθης Παναγιώτου Παπαονησιφόρου που κυκλοφόρησε πρόσφατα.
Ακόμα και το προοίμιό της είναι ποίηση. «Ακούω τον λυγμό σου Πατρίδα μου, στο θρόισμα των φύλλων τα άγρυπνα βράδια, στον παφλασμο των κυμάτων στις ακτές σου….»
Διαβάζοντας αυτή την ποιητική συλλογή έρχεται στο μυαλό σου ο συνειρμός «Αν δε μού ’δινες την ποίηση, Κύριε, δε θα ’χα τίποτα για να ζήσω, αυτά τα χωράφια δε θα ’ταν δικά μου» όπως χαρακτηριστικά εξομολογείται ο Νικηφόρος Βρεττάκος.
Η Μυριάνθη Παναγιώτου- Παπαονησιφόρου γεννήθηκε στην Πάφο το 1941. Σπούδασε Κοινωνικές Επιστήμες στην Ελλάδα και ακολούθως Κοινωνική Πολιτική και σχεδιασμό στην Αγγλία.
Εργάστηκε στις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας και αφυπηρέτησε από τη θέση του Πρώτου Λειτουργού Ευημερίας.
Με τα γράμματα ασχολήθηκε από νεαρής ηλικίας. Έγραψε παιδική – νεανική λογοτεχνία, ποίηση τόσο στην Πανελλήνια Ελληνική όσο και στην ιδιωματική γλώσσα.
Τιμήθηκε με 3 Κρατικά Βραβεία από το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού και με 6 βραβεία από τον Σύνδεσμο Παιδικού – νεανικού βιβλίου καθώς και με Πανελλήνιο βραβείο.
«Ως άνεμος καματερός» λοιπόν. Αυτή είναι η ποιήτρια. Ο άνθρωπος που αγαπά την επίπονη εργασία, ό άνεμος, τόσο στην αποστολή της ως Κοινωνική Λειτουργός όσο και στη λογοτεχνική της δημιουργία. Ακάματος υπηρέτης της ποίησης.
Ο λόγος της γλαφυρός, παραστατικός, ευρύς, κυλάει ανάλαφρα. Στίχοι λιτοί και εύληπτοι, φτερουγίζουν σε ένα αέναο σύμπαν. Η ποιήτρια μιλάει, όπως η ίδια παραδέχεται, με τη φωνή των πουλιών. Διατηρεί μια αμεσότητα με τον αναγνώστη του έργου της και τον συνδέει στο ταξίδι αναδρομής που κάνει βαθιά μέσα τον χρόνο. Ανάμεικτα συναισθήματα, νοσταλγία και πίκρα. Έχει τη συναίσθηση του χρόνου που φεύγει. Όπως ή ίδια εξομολογείται, ίσως είναι η τελευταία έκδοση της το βιβλίο αυτό. Μολαταύτα παραμένει ρομαντική και ρεαλίστρια ταυτόχρονα. Συνυπάρχει αυτή η αντίφαση στη γραφή της.
Η ποίηση της «κατά βάθος είναι μια ανθρώπινη καρδιά φορτωμένη όλο τον κόσμο» όπως θα ’λεγε και ο Νικηφόρος Βρεττάκος.
Από τα πρώτα κιόλας ποιήματά της στη συλλογή αυτή, αναφέρεται στην ποίηση σαν μια παράλληλη διανόηση με τον Βρεττάκο.
Στο ποίημά της «Περί ποιήσεως ή το παράπονο ενός ηλικιωμένου ποιητή» προφανώς υπαινίσσεται τον εαυτό της, καθώς και στο «Υπό κάλυψη ποιητής» δημιουργεί μια παράσταση αντιθέσεων. Αφανής την ημέρα ανάμεσά μας «ο ποιητής» της. Όμως «τις νύχτες ψηλώνει δυο μέτρα πάνω από τη γη, είναι ένα κύμα παφλάζον σε φουρτουνιασμένη θάλασσα, μια ανεξέλεγκτη πυρκαγιά στην ψυχή του. Και κανείς δεν έμαθε ποτέ πού τον ξέβρασε η θάλασσα ή πότε τον εξαΰλωσε η φωτιά».
Κάπως έτσι αναδεικνύεται η ποιητική μορφή της συγγραφέως του «Καματερού άνεμου». Ας θυμηθούμε τι είπαν για την ποίηση γενικά, καταξιωμένοι ποιητές.
Ο Γιώργος Σαραντάρης , «η ποίηση είναι εκείνος ο εαυτός μας που δεν κοιμάται ποτέ». Ο Γιάννης Ρίτσος, «ένας ποιητής δίνει το παρόν του στο πρώτο κάλεσμα της εποχής του, είναι εργάτης στο πόστο του, ένας στρατιώτης στη βάρδια του».
Ο Κωνσταντίνος Καβάφης αποφαίνεται πως «η ποίηση λειτουργεί ως αντίδοτο κατά της φθοράς». Και ο Ανδρέας Εμπειρίκος υπέδειξε πως «η ποίησις είναι ανάπτυξις στίλβοντος ποδηλάτου».
Η ποιητική συλλογή «Ως άνεμος καματερός» στην εποχή μας που φαίνεται να καταρρέουν πολλά σε όλες τις εκφάνσεις του βίου μας, στην εποχή μας που ο σύγχρονος άνθρωπος βουλιάζει όλο και πιο πολύ στα φουρτουνιασμένα νερά των θαλασσών του, αποτελεί χωρίς υπερβολή, μια σχεδία σωτηρίας. Αφανής μεν η ποίηση, στίλβουσα δε, φωτίζει όλους όσοι μπορούν να κοιτάξουν βαθιά στον κρυμμένο αλλά καταγάλανο ουρανό της.
Η ποιήτρια Μυριάνθη Παπαονησιφόρου, καταξιωμένη πια στο ποιητικό στερέωμα, γράφει στίχους καλά σμιλεμένους, ακόμη και για τα μικρά και ασήμαντα, τα τόσο σημαντικά και σπουδαία. Η καρδιά της ξέχειλη από αγάπη για το παρελθόν, το παρόν αλλά και για το μέλλον, αρδεύει τον απέραντο κάμπο της πατρίδας. Η ποίησή της ένα πάλλευκο τριαντάφυλλο στο πέτο της και στο πέτο των πιστών της ποίησης
και του λόγου. Και όσο κι αν υπαινίσσεται πως βρίσκεται στο τέρμα η λογοτεχνική της δράση, τόσο και πιο πολύ αναδεικνύει νέες αφετηρίες και αναμένουμε να χαρούμε ακόμα τη μεστή και ώριμη ποίηση της να διαφεντεύει τον αέναο πνευματικό της κόσμο.
Σταχυολογώ ένα ποίημα της, ενδεικτικό της καλλιέπειας της γραφής της.
Πού πας
Πού πας / Στο όνειρο και στον άνεμο καβάλα / πού φεύγεις; / Σε ακολουθούν οι μέρες μου / που δεν πρόλαβαν να ζήσουν / σε ακολουθά το γέλιο μου / που δεν πρόλαβε να ανθίσει / μικρή ανεμώνη / φυτρωμένη σε άνυδρο βράχο.
* Λογοτέχνης / Κριτικός.
